اسلحه به یک دارایی تجملاتی و سپر تورمی یمنیها تبدیل شده است
کلاشینکف؛ نماد منزلت یا آخرین پناهگاه مالی؟
«نشوان عبدالواحد»، ۳۹ساله، داروساز در صنعا، تصمیم گرفت نوع خاصی از کلاشینکف مدرن ترکی را که معمولا متعلق به ثروتمندان است و ۳۰۰۰ دلار قیمت دارد، خریداری کند. او از چندین فروشگاه در پایتخت و استانهای مجاور بازدید کرد؛ اما نتوانست آنچه را که به دنبالش بود، پیدا کند. عبدالواحد گفت: «عاقبت تصمیم گرفتم آنچه را که نیاز داشتم در فروشگاههای آنلاین سلاح جستوجو کنم و آن را با کیفیتی بهتر از آنچه در بازارها موجود بود و با قیمت پایینتری پیدا کردم.» او افزود که با فروشنده بهصورت آنلاین بر سر قیمت به توافق رسیده و سپس برای تحویل گرفتن کلاشینکف خود به ویترین آنها در صنعا رفته است. او افزود که فروشگاههای آنلاین مستقیما با بازارهای سنتی سلاح رقابت میکنند؛ زیرا آنها معمولا اقلام کاملا جدید میفروشند و قیمتهای ثابتی را فهرست میکنند و باعث میشوند مشتریان کمتر احساس کنند که فریب خوردهاند.
خردهفروشان آنلاین سلاح از وزارت کشور مجوز دارند و سلاحهای گرم مجاز را همراه با فاکتورهای رسمی میفروشند و از مشتریان میخواهند کارت شناسایی خود را نشان دهند. آنها به تمام الزامات قانونی پایبند هستند؛ زیرا تجارت سلاح طبق قانون یمن ممنوع نیست، اما تحت نظارت است. یمنیها از نظر قانونی مجاز به داشتن سلاحهای شخصی مانند تفنگهای تهاجمی و تپانچه هستند و میتوانند آنها را در خیابانها حمل کنند یا با آنها بین استانها سفر کنند. با این حال، در برخی از استانهای جنوبی، مقامات محلی حمل سلاح در ملأ عام را ممنوع کردهاند. گزارشهای کارشناسی تخمین میزند که غیرنظامیان در این کشور بین ۶۰ تا ۸۵میلیون سلاح گرم دارند. عبدالواحد گفت: «من یک داروساز هستم؛ به این معنی که وقتی در مناسبتهای اجتماعی مانند عروسی یا حتی وقتی به دیدار اقوام در روستایم میروم، باید یک کلاشینکف داشته باشم که نشاندهنده جایگاه من در جامعه باشد.»
سلیم، ۴۵ساله، صاحب یک فروشگاه آنلاین سلاح، بیش از ۲۰سال است که در این حرفه فعالیت دارد. او میگوید که مشتریانش از اقشار مختلف جامعه هستند. او فروشگاه آنلاین خود را در سال۲۰۲۴ افتتاح کرد تا خریدارانی را که خرید دیجیتال را ترجیح میدهند، جذب کند و سلاحهایی با قیمتهای بین ۵۰ تا ۸۰۰۰ دلار ارائه دهد. او گفت: «اگر ما به فروشگاه فیزیکی خود محدود میماندیم و نمیتوانستیم با فناوری جدید و روشهای مدرن سازگار شویم، ورشکست میشدیم. ما یک متخصص بازاریابی دیجیتال را برای رهبری استراتژی آنلاین خود استخدام کردیم و با موفقیت مشتریان جدید را جذب کردیم.»
سلیم گفت: «ما سلاحها را از طریق کانالهای قانونی وارد میکنیم و بهطور قانونی خرید و فروش میکنیم. ما کاملا مجاز به استفاده از فناوری مدرن برای توسعه کسبوکار خود هستیم.» سلیم خاطرنشان کرد که چندین مغازهدار همسایه بهدلیل عدم سازگاری با فناوری جدید ورشکست شدند. به گفته سلیم، مشتریان دیگر نمیخواهند مانند گذشته از مغازهای به مغازه دیگر بروند؛ در عوض، آنها ترجیح میدهند همه چیز را به صورت آنلاین بررسی کنند و فقط برای خرید نهایی به فروشگاه فیزیکی مراجعه کنند. همچنین تاجران سلاح وجود دارند که سلاحهای گرم بدون مجوز، سلاحهای بدون شماره سریال یا سلاحهایی از منابع ناشناخته را خرید و فروش میکنند که همه اینها طبق قانون یمن ممنوع است.
به گزارش «میدل ایستآی»، یمنیها سلاحها را بهعنوان یک سنت و بهعنوان نوعی سرمایهگذاری مالی خریداری میکنند و اغلب آنها را در مواقع نیاز مبرم به پول میفروشند. با این حال، فروش سلاح میتواند نشانه عمومی این باشد که فرد به فقر افتاده و دارایی دیگری برای تکیه کردن ندارد. امین سعید، ۶۵ساله و معلم مدرسه میگوید: «برخلاف سایر داراییها، قیمت سلاح کاهش نمییابد؛ دقیقا مانند طلا، پول شما را برای آینده حفظ میکند. من کلاشینکف خود را زمانی خریدم که پسانداز داشتم؛ اما امروز حقوقم برای تامین نیازهای اولیه خانوادهام کافی نیست و هیچ پسانداز دیگری به جز تفنگم نداشتم و مجبور شدم آن را بفروشم.» سعید که کلاشینکف خود را به قیمت ۷۰۰دلار خریده بود، اخیرا آن را به قیمت ۱۴۰۰دلار فروخت و این باعث شد به این نتیجه برسد که سرمایهگذاری پولش در خرید سلاح گرم تصمیم مالی درستی بوده است.
فهد محمد، جامعهشناس، گفت که مالکیت سلاح در یمن ریشه عمیقی در سنت دارد و بهعنوان یک افتخار عمل میکند. او گفت: «تقریبا غیرممکن است فرد ثروتمندی را پیدا کنید که چندین سلاح در خانه نداشته باشد. گزارشها حاکی از وجود حدود ۶۰میلیون سلاح گرم در یمن است؛ اما رقم واقعی بسیار بیشتر است. برخی از رهبران قبایل دهها سلاح را بهطور قانونی در خانههای خود نگه میدارند؛ این سلاح نمادی از غرور است تا ابزاری که صرفا برای جنگیدن در نظر گرفته شده است.» مانند سعید، بسیاری از یمنیها مجبور به فروش سلاحهای گرم خود شدهاند، چه از پدرانشان به ارث برده باشند و چه در دوران اقتصادی بهتر خریداری کرده باشند. محمد این را مستقیما به بحران شدید اقتصادی کشور نسبت میدهد. وی افزود: «بسیاری از یمنیها قبلا تمام داراییهای خود، از جمله طلا و زمین را فروختهاند و سلاحهای شخصی خود را بهعنوان آخرین راه چاره رها کردهاند. داشتن سلاح به معنای داشتن جایگاه محترم در جامعه است و فروش آن نشان میدهد که جایگاه شما از بین رفته است.»