کاراکاس استقلال خود را از دست داده است؛
ونزوئلا مستعمره جدید آمریکا
گروه آنلاین روزنامه دنیای اقتصاد- حسین موسوی: دلسی رودریگز، رئیس جمهور موقت ونزوئلا، امور کشور را از کاخ میرافلورس، عمارتی نئوکلاسیک مربوط به قرن نوزدهم در قلب کاراکاس، اداره میکند.
پرترههای طلاکاری شده سیمون بولیوار و هوگو چاوز به تالارهای مزین خیره شدهاند. پرندگان در باغهای آراسته چهچهه میزنند. یک گروه امنیتی فوقالعاده شدید، هر قدم رودریگز را زیر نظر دارد.
این احتیاط قابل درک است: چندی پیش، ایالات متحده یک واحد از نیروی دلتا را به محل اقامت سلف او در یک پایگاه نظامی در همان نزدیکی فرستاد تا مردی را که سالها به او خدمت کرده بود، دستگیر کند.
به نوشته مجله تایم، این میتواند به توضیح رفتار محتاطانه رودریگز کمک کند. او مرتبا با دونالد ترامپ، رئیس جمهوری ایالات متحده و مارکو روبیو، وزیر امور خارجه، صحبت میکند و انگلیسیاش تقریباً بینقص است.
با این حال، وقتی برای مصاحبهای با مجله تایم مصاحبه میکند، مترجم را احضار میکند. به نظر من صحبت کردن به انگلیسی آسانتر خواهد بود.
او میگوید: «وقتی مصاحبه میکنم، دوست دارم آنها را به زبان اسپانیایی انجام دهم.» خبرنگار تایم میگوید: «مطمئن نیستم که این برای این یکی بهترین باشد.» او با لبخندی کمرنگ پاسخ میدهد: «برای من بهترین است.» به راحتی میتوان استراتژی او را فهمید.
صحبت کردن از طریق مترجم، مکالمه را کند میکند و به رودریگز کنترل بیشتری بر کلماتی که در نهایت به صفحه میرسند، میدهد. این غریزه یک اپراتور منضبط است که چندین دهه از عمر خودرا در یکی از عجیب ترین نظامهای سیاسی جهان گذرانده است و اکنون در حال گذر از یک لحظه دیپلماتیک فوقالعاده است.
رودریگز ۵۷ ساله، یک سوسیالیست سرسخت که از حلقه داخلی چاوز برخاست و سالها به عنوان معاون نیکولاس مادورو خدمت کرد، از جمله شناختهشدهترین چهرههای جنبشی بود که دههها عمدتا با خصومت خود نسبت به ایالات متحده تعریف میشد. امروز، او هدایتکننده یک آشتی قابل توجه با واشنگتن است. در ازای حمایت ایالات متحده، او به ترامپ و روبیو اجازه داده است تا ونزوئلا را به یک دولت عملاً تابع تبدیل کنند و به آنها نفوذ بیسابقهای بر کشورش داده است.
رودریگز در مصاحبهای یک ساعته اصرار دارد که او حاکمیت ونزوئلا را تسلیم نمیکند، بلکه اقتصاد این کشور را به نفع مردمش باز میکند. او به خبرنگار تایم میگوید: «من با حسن نیت عمل میکنم و به این اعتماد دارم که این روابط میتوانند با حسن نیت توسعه یابند. استراتژی فعلی و آینده من همیشه تضمین صلح و آرامش در کشور - آرامش - و رفاه اجتماعی و اقتصادی بوده است.»
کشوری که رودریگز اکنون بر آن حکومت میکند، همان کشوری نیست که قبل از حملهای که منجر به دستگیری مادورو شد، وجود داشت. قبل از سقوط او، ونزوئلا در حال زوال شدید بود: غرق در فساد، در حال تلوتلو خوردن در فروپاشی اقتصادی، و تحت حکومت یک اقتدارگرا که ایالات متحده و ناظران مستقل بینالمللی مدعیاند در انتخابات ۲۰۲۴ حتی پیروز نشده و نتیجه تغییر کرده است.در عین حال ابرتورم، پسانداز شهروندان را از بین برده بود.
تولید نفت که شریان حیاتی اقتصاد بود، پس از سالها فساد، کمبود سرمایهگذاری و تحریمها به شدت کاهش یافته بود. نزدیک به ۸ میلیون ونزوئلایی از کشور گریخته بودند و به بزرگترین بحران مهاجرت در تاریخ نیمکره غربی دامن زده بودند. خاموشیهای پی در پی، کمبود آب، بیمارستانهای ورشکسته و کمبود غذا و دارو به امری عادی تبدیل شده بود. ونزوئلا که زمانی جزو ثروتمندترین کشورهای آمریکای لاتین بود، به یکی از فقیرترین کشورهای آن تبدیل شده بود.
از زمان روی کار آمدن رودریگز در ژانویه، نشانههایی از بهبود اوضاع شروع به پدیدار شدن کرده است. جرثقیلهای ساختمانی دوباره بر فراز بخشهایی از کاراکاس ظاهر شدهاند. قفسههای فروشگاهها پرتر شدهاند. میدانهای نفتی غیرفعال دوباره در حال احیا شدن هستند.
شرکتهای آمریکایی - از جمله اکسون موبیل،کونوکو فیلیپس، هالیبرتون و جیای ورنووا - بازگشتهاند یا مذاکره برای سرمایهگذاریهای جدید را آغاز کردهاند.
پروازهای تجاری بین ایالات متحده و ونزوئلا برای اولین بار از سال ۲۰۱۹ از سر گرفته شده است. دلار آزادانه در گردش است. مدیران، دیپلماتها و سرمایهگذاران خارجی هتلها را پر میکنند. لابی هتل جیدبلیو ماریوت اکنون محل تجمع مدیران نفتی است، در حالی که در هتل کاینا کاراکاس که هتلی لوکستر است، سرمایهداران و مقامات دولتی با لباسهای بیعیب و نقص در میان سنگهای مرمر براق و موسیقی جاز ملایم، در مورد حقوق اکتشاف، قراردادهای زیرساختی و آینده ونزوئلا صحبت میکنند.همه اینها هزینه هایی داشته است. تحت توافقی که توسط روبیو نظارت میشد، ایالات متحده عمیقاً در امور دولتی ونزوئلا درگیرشده است.
در توافقی که توسط سه مقام ارشد آمریکایی و ونزوئلایی برایتایم شرح داده شده است، وزیر امور خارجه ایالات متحده بر چارچوب حاکم بر درآمدهای نفتی و امور مالی عمومی ونزوئلا نظارت دارد و عملاً یک صندوق مشترک را اداره میکند که به واشنگتن اجازه میدهد بر همه چیز، از نحوه تخصیص درآمدهای صادراتی کشور گرفته تا بازگشایی بخش انرژی و همچنین اعطای امتیازات ترجیحی به شرکتهای آمریکایی، نفوذ داشته باشد.
مقامات میگویند روبیو و رودریگز تقریبا روزانه از طریق تماسهای تلفنی و پیامهای واتسآپ با هم در تماس هستند. به گفته سه مقام آگاه از این توافق، رودریگز در مورد انتصابات داخلی، از جمله انتخاب وزیر دفاع، با او مشورت میکند. جیمزاستوری، سفیر سابق ایالات متحده در ونزوئلا در دوران ریاست جمهوری ترامپ و بایدن، در توصیف چنین توافقی میگوید: «اساساً، شما چیزی را دارید که به آن «رودریگاتوی عملیاتی میگویند.» او در ادامه میگوید که در این توافق، دولت رودریگز در قدرت باقی میماند و در عین حال اولویتهای استراتژیک واشنگتن را اجرا میکند. او می افزاید: «آنها هر کاری را که از آنها میخواهیم انجام میدهند.» واشنگتن و کاراکاس اکنون در عملیات اطلاعاتی و مبارزه با مواد مخدر نیز همکاری میکنند. در ماه ژوئن، این همکاری منجر به کشته شدن نینو گوئررو، رهبر سازمان تبهکاری فراملی ترن د آراگوا (Tren de Aragua)، در محل اقامتش در ایالت بولیوار ونزوئلا شد.
رودریگز میگوید ونزوئلا اطلاعاتی را که منجر به شناسایی گوئررو شد، ارائه داد و نیروهایی را در زمین مستقر کرد و حمله هوایی ایالات متحده را ممکن ساخت.
او به خبرنگار تایم میگوید: «نکته مهم این است که فرصتهایی برای همکاری مشترک وجود دارد.»رودریگوئز ادامه میدهد: «برای مثال، علیه قاچاق مواد مخدر، و علیه جرایم سازمانیافته فراملی. این برای ما بسیار مهم است.» هزاران زندانی سیاسی تحت چارچوب عفو عمومی که توسط ایالات متحده تشویق شده بود، آزاد شدهاند، در حالی که مذاکرهکنندگان همچنان در حال تدوین دهها توافقنامه اقتصادی دیگر هستند. ونزوئلا به نمونهای موردی از دخالتهای ترامپ در تغییر شکل جهان در راستای اولویتهای خودش تبدیل شده است، فارغ از قید و بندهای دیپلماتیکی که اسلاف او را محدود میکرد.
او یک کارزار فراقانونی زور و اجبار را آغاز کرد که با حمله به قایقهای مظنون به قاچاق مواد مخدر آغاز شد و با دستگیری رییس دولت وقت به اوج خود رسید که برای رسیدگی به اتهامات مربوط به مواد مخدر و سلاح به ایالات متحده آورده شد.
مادورو اکنون در یک زندان فدرال در شهر نیویورک بهسر میبرد و جانشینی مطیع، جایگزین او شده است. دولت ترامپ بر این باور است که ضمن حفظ ثبات در کاراکاس، منافع آمریکا نیز باید رعایت شود./
