پروژه سیا برای یافتن «رودریگزِ کوبایی»

مقامات آمریکایی رودریگز را به عنوان یک عملگرا می‌دیدند که می‌توانست به راحتی قدرت را به‌دست بگیرد و مایل به همکاری نزدیک با ایالات متحده بود. برخی از مقامات دولتی معتقدند که می‌توان یک رهبر عمل‌گرای مشابه را در کوبا یافت.

اما به گفته افرادی که در جریان گزارش‌های اطلاعاتی قرار گرفته‌اند، سازمان‌های جاسوسی آمریکا ارزیابی کرده‌اند که شباهت چندانی به ونزوئلا ندارد. به گفته چندین مقام آمریکایی، اگر نیروهای آمریکایی رائول کاسترو، رئیس‌جمهور سابق کوبا، را که هنوز نفوذ سیاسی عظیمی دارد، دستگیر کنند یا به نحوی رهبری فعلی را مجبور به کناره‌گیری کنند، مقامات عملگرای کمی وجود دارند که آماده به دست گرفتن قدرت باشند. در عوض، مقاماتی که در کوبا منتظر فرصت هستند، نماینده جناح‌های تندروتری هستند.

دولت ترامپ بین «تمایل به همکاری با دولت کمونیست کوبا» و «توسعه برنامه‌هایی برای سرنگونی آن» در نوسان بوده است. مقامات آمریکایی در هفته‌های اخیر فهرستی از خواسته‌ها را به رهبران کوبا ارائه دادند و در صورت پیشرفت کوبا، مشوق‌هایی را ارائه دادند. دولت ترامپ می‌خواهد کوبا اقتصاد خود را آزاد کند، درهای خود را به روی کسب‌وکارهای آمریکایی باز کند، از ایالات متحده نفت بخرد و ماموران اطلاعاتی روسیه و چین را بیرون کند. جزئیات کمی در مورد مشوق‌هایی که ایالات متحده ارائه داده، مشخص است؛ اما برخی از آنها شامل ارائه کمک‌های بشردوستانه بیشتر و کاهش تحریم‌های ایالات متحده علیه اقتصاد کوبا می‌شود. به نظر نمی‌رسد دولت فعلی کوبا، حداقل در حال حاضر، مایل به ارائه این نوع امتیازات باشد و این امر تلاش‌ها برای شناسایی رهبران جایگزین را فوریت می‌بخشد.

کوبا تغییرات اقتصادی عمده‌ای را اعلام کرده است که اجازه می‌دهد شرکت‌های خصوصی بیشتری در آن فعالیت کنند؛ اما به نظر می‌رسد این اقدامات با آنچه دولت ترامپ درخواست کرده است، مطابقت ندارد. یک مقام دولت آمریکا گفت درحالی‌که ایالات متحده آماده گشودن فصل جدیدی از روابط با کوبا است، دولت ‌هاوانا مانعی برای آینده‌ای بهتر است. با توجه به کمبود افراد عمل‌گرا، مشخص نیست که کاخ سفید چه کسی را به‌عنوان رهبر جایگزین ترجیح می‌دهد. به نظر می‌رسد دولت کوبا از «اسکار پرز-اولیوا فراگا»، برادرزاده بزرگ فیدل کاسترو، به‌عنوان جانشین بالقوه حمایت می‌کند. او اخیرا در تلویزیون دولتی بیشتر دیده شده و حتی مصاحبه‌ای نادر با رسانه‌های خبری بین‌المللی انجام داده است.

اما فراگا بی‌تردید برای ایالات متحده غیرقابل قبول خواهد بود. دولت ترامپ ممکن است پذیرای یکی دیگر از بستگان کاسترو، «رائول جی. رودریگز کاسترو»، معروف به «رائولیتو» یا «ال کانگرخو» (خرچنگ)، نوه رائول کاسترو، باشد. 

او مدت‌ها به‌عنوان محافظ رئیس‌جمهور سابق خدمت می‌کرد؛ اما هرگز سمت دولتی نداشته است. «لازارو آلبرتو آلوارز کاساس»، وزیر کشور فعلی، نیز ممکن است برای مقامات آمریکایی قابل قبول باشد. وقتی «جان راتکلیف»، رئیس سازمان سیا، در سال جاری از کوبا بازدید کرد، با رودریگز کاسترو و آلوارز کاساس ملاقات کرد.

سازمان سیا مخفیانه یک «گروه ویژه کوبا» تشکیل داده است؛ نشانه‌ای از اینکه دولت ترامپ برنامه‌هایی را برای یک کمپین فشار هماهنگ‌تر علیه دولت کوبا برای ایجاد تغییرات مورد نظر ترامپ در دست اجرا دارد. 

نقشه‌های دقیق ایالات متحده برای کوبا هنوز مشخص نیست. دولت ایالات متحده عملا کوبا را محاصره و این جزیره را با بحران مواجه کرده است. همچنین مشخص نیست که دولت ترامپ تا چه حد ممکن است برای تغییر رهبری به پیش برود. 

وزارت دادگستری کیفرخواستی علیه رائول کاسترو منتشر کرده است. دولت ایالات متحده از کیفرخواست مادورو برای توجیه حمله نیروهای ویژه که منجر به دستگیری او شد، استفاده کرد.

اما مادورو رئیس‌جمهور ونزوئلا بود و برکناری او رودریگز را که در آن زمان معاون رئیس‌جمهور بود، به این سمت رساند. در مقابل، کاسترو، ۹۵ساله، هیچ مقام رسمی ندارد و دستگیری یا بازداشت او به خودی خود باعث تغییر رهبری نمی‌شود. به گفته برخی مقامات آمریکایی، در ماه‌های پس از ربایش مادورو، کوبا اقدامات دفاعی انجام داده تا حمله نیروهای آمریکایی برای دستگیری یا کشتن کاسترو یا رئیس‌جمهور فعلی، دیاز-کانل، را دشوارتر کند.