وضع مالی دولت خوب نیست!

به گزارش گروه آنلاین روزنامه دنیای اقتصاد_فاطمه نصیری: «من که مکرر عرض کرده بودم وضع مالی دولت خوب نیست، قبول نمی‌فرمودید.» 

این جمله‌ای است که اسدالله علم، وزیر دربار وقت در واکنش به نگرانی‌های شاه درباره بودجه پروژه‌های عمرانی دولتی بیان میکند. 

ریشه نگرانی شاه به این مسئله برمی‌گردد که در سال‌های میانی برنامه عمرانی چهارم، با وجود رشد چشمگیر اقتصادی و تورم نسبتا پایین، فشار هزینه‌های سنگین پروژه‌های صنعتی دولتی، به‌ویژه صنایع مادر مانند ذوب‌آهن و پتروشیمی و ساختار حقوق و دستمزدهای نامتعادل در دستگاه‌های دولتی به یکی از معضلات بزرگ فضای اقتصاد کلان تبدیل شده بود. این وضعیت بازتاب همان الگوی اقتصاد دولتمدار بود که صنایع استراتژیک را در انحصار دولت قرار می‌داد و هزینه‌های جاری و عمرانی را به سرعت افزایش می‌داد. 

اسدلله علم نیز در روز ۱۴ مرداد سال ۱۳۴۸ در یادداشت‌های خود به این مسئله اشاره می‌کند و می‌نویسد: صبح هم شاهنشاه را خیلی کسل دیدم. از وضع مالی دولت بسیار ناراحت بودند. فرمودند دیشب در شورای اقتصاد مقدار زیادی مخارج برنامه چهارم را زدیم، ولی باز هم [کسری داریم]. عرض کردم، «من که مکرر عرض کرده بودم وضع مالی دولت خوب نیست، قبول نمی‌فرمودید.» ... بعد از چند دقیقه فرمودند: «مخارج پتروشیمی و لوله گاز سرسام‌آور شده است. به علاوه بعضی دستگاه‌ها، مثل ذوب‌آهن و سازمان برنامه و غیره، حقوقات عجیب و غریب می‌دهند. در ایران بین پایین‌ترین و بالاترین حقوق صد مرتبه اختلاف است، در صورتی که در ممالک پیشرفته این اختلاف خیلی کم و حتی در اسرائیل فقط سه مرتبه است. یعنی اگر پایین‌ترین حقوق ۱۰۰ تومان است، بالاترین سیصد تومان می‌شود. در صورتی که در ایران ده هزار تومان است، این که نمی‌شود!...»