گزارش روز - ۱۴۰۵/۰۴/۰۶
یکی از منابع آگاه گفته هدف اصلی این اقدام، مهار خروج سرمایه و کنترل ریسکهای مالی است؛ بهویژه با توجه به رشد قابلتوجه بازارهای خارجی، بهخصوص سهام و داراییهای مرتبط با هوش مصنوعی. منبع دیگری نیز اعلام کرد که نهاد ناظر توضیح رسمی درباره دلایل این تصمیم ارائه نکرده است. به گفته یکی از مدیران ارشد یک شرکت کارگزاری، ارزش بازار قراردادهای TRS در چین حدود ۵۰۰میلیارد یوآن (معادل ۷۳.۵میلیارد دلار) برآورد میشود که بخش عمده آن به سرمایهگذاری در سهام بازارهای خارجی اختصاص دارد.
این محدودیت جدید به این معناست که بخش بزرگی از قراردادهای سوآپ موجود پس از سررسید دیگر قابل تمدید نخواهند بود. این موضوع بیش از همه بر صندوقهای سرمایهگذاری خصوصی چین اثر میگذارد که از این ابزار برای اختصاص بیش از ۳۰ درصد از پرتفوی خود به سهام بازارهای هنگکنگ و آمریکا استفاده میکنند. در حال حاضر حدود ۱۰ شرکت کارگزاری در چین مجوز ارائه خدمات TRS را دارند که از جمله آنها میتوان به China International Capital Corp (CICC)،Citic Securities و China Galaxy Securities اشاره کرد. تحلیلگران مونیز در یادداشتی نوشتهاند که تقاضا برای قراردادهای TRS با هدف سرمایهگذاری در سهام شرکتهای فناوری و هوش مصنوعی خارجی، بهویژه در بازارهای آمریکا، به سرعت در حال افزایش بوده است. آنها معتقدند احتمالا یکی از دلایل توقف این قراردادها، تلاش نهاد ناظر برای مدیریت افزایش ریسک سرمایهگذاری در شرایطی است که بازارهای سهام خارجی با نوسانات بیشتری روبهرو شدهاند. خبرگزاری رویترز پیشتر گزارش داده بود که مشتریان چند کارگزاری چینی شامگاه سهشنبه مطلع شدهاند که از این پس دیگر امکان افزایش سرمایهگذاری در داراییهای خارجی از طریق قراردادهای TRS را نخواهند داشت؛ ابزاری مالی که بدون خرید مستقیم دارایی، امکان بهرهمندی از تغییرات قیمت سهام و سایر داراییهای خارجی را فراهم میکند.
در همین راستا، چنگ هههونگ، مشاور ارشد حقوقی کمیسیون تنظیم مقررات اوراق بهادار چین، اوایل ماه جاری در یک نشست اعلام کرد که چین باید چارچوبهای نظارتی مربوط به سرمایهگذاری و معاملات فرامرزی را بیش از پیش تقویت کند. این اظهارات نشان میدهد پکن در حال سختگیرانهتر کردن نظارت بر جریان سرمایه به خارج از کشور است.
***
بازارهای سهام آسیا روز جمعه با افتی قابلتوجه مواجه شدند. این ریزش عمدتا ناشی از فروش گسترده سهام شرکتهای فناوری بود. سرمایهگذاران نگراناند که رشد پرشتاب قیمت سهام این شرکتها در ماههای اخیر از واقعیتهای اقتصادی فاصله گرفته و ارزشگذاری آنها بیش از حد بالا رفته باشد.
در کرهجنوبی، معاملات شاخص کوسپی (Kospi) پس از سقوط ۸ درصدی این شاخص، بهطور موقت متوقف شد. این توقف که در قالب سازوکار قطعکننده مدار (Circuit Breaker) برای جلوگیری از تشدید فروشهای هیجانی انجام میشود، پس از ۲۰ دقیقه پایان یافت و کوسپی در نهایت با افت 5.8 درصدی روز را به پایان رساند. بازار سهام کرهجنوبی طی ماههای اخیر نوسانات شدیدی داشته است. توقف ۲۰ دقیقهای معاملات کوسپی در روز جمعه، سومین بار در طول هفته و پنجمین بار از ابتدای سال بود که سازوکار قطعکننده مدار برای جلوگیری از فروشهای هیجانی فعال میشد.
این موج فروش یک روز پس از آن رخ داد که سهام اپل در بازار آمریکا ۶ درصد سقوط کرد که بزرگترین افت روزانه این شرکت در بیش از یک سال گذشته محسوب میشود. اپل اعلام کرده بود به دلیل افزایش شدید هزینه تراشههای رایانهای، قیمت آیپد و مکبوک را افزایش خواهد داد.
همزمان، نگرانیها درباره صدهامیلیارد دلار سرمایهگذاری شرکتهای بزرگ فناوری در توسعه زیرساختهای هوش مصنوعی (AI) نیز افزایش یافته است.
دیوید ماکاریان، از مدیران ارشد شرکت سرمایهگذاری Alpha Pacific Group، گفت سرمایهگذاران در حال بازنگری در ارزشگذاری سهام شرکتهای فناوری هستند و بخشی از آنها نیز پس از رشد چشمگیر ماههای اخیر، در حال شناسایی سود هستند. او افزود: چشمانداز بلندمدت سرمایهگذاری در هوش مصنوعی همچنان جذاب است، اما سرمایهگذاران اکنون با دقت بیشتری بررسی میکنند که کدام شرکتها واقعا ارزشگذاریهای بالای فعلی بازار را توجیه میکنند. در ژاپن نیز شاخص نیکی ۲۲۵ بیش از ۴ درصد افت کرد. سهام شرکت سرمایهگذاری فناوری سافتبانک نیز با سقوط 12.5 درصدی از بزرگترین بازندگان بازار بود. سایر بازارهای مهم منطقه از جمله تایوان و چین نیز کاهش محسوسی را تجربه کردند. در آمریکا، علاوه بر اپل، سهام مایکروسافت نیز پس از اعلام افزایش قیمت کنسولهای بازی Xbox به دلیل رشد هزینه قطعات، کاهش یافت. این تحولات نگرانیهایی را ایجاد کرده است مبنی بر اینکه افزایش قیمت قطعات الکترونیکی میتواند فروش دستگاههای دیجیتال را کاهش دهد و در نتیجه تقاضا برای تراشههای رایانهای را نیز تحت فشار قرار دهد.
ریموند وو، تحلیلگر شرکت Kyoto University Innovation Capital، معتقد است هزینه بالای تجاریسازی فناوریهای هوش مصنوعی بهتدریج به مصرفکنندگان منتقل میشود. به گفته او، این موضوع بهطور طبیعی این پرسش را مطرح میکند که آیا تقاضا برای محصولات و خدمات مبتنی بر هوش مصنوعی با سرعت سرمایهگذاریهای انجامشده همگام خواهد شد یا خیر و اینکه آیا ارزشگذاری کنونی سهام شرکتهای فناوری واقعبینانه است یا نه.