«سرمقاله» امروز روزنامه دنیای اقتصاد را بشنوید؛
گرانفروشی یا تورم؟
به گزارش گروه آنلاین روزنامه دنیای اقتصاد، تیمور رحمانی، اقتصاددان در سرمقاله امروز چهارشنبه ۲۰ خرداد ۱۴۰۵ نوشت: در واکنش به خیز شدید تورمی که همچنان ادامه دارد، انبوهی از تحلیلها و اظهارنظرها حول مساله گرانفروشی متمرکز شده است و این اظهارنظرها توسط کسانی (مانند نمایندگان مجلس یا نهادهای تنظیم قیمت) مطرح میشود که میتوانند سبب تاثیرگذاری بر سیاستگذاری مرتبط با تورم شوند، همانطور که شدهاند. اما آشکار است که اگر سیاستگذاران درک اشتباه از تحولات مرتبط با تورم داشته باشند، اقدام اشتباه برای مقابله با آن هم انجام میدهند و آن اقدام اشتباه میتواند به بدتر شدن وضعیت تورمی کمک کند.
فرض کنید که ما تصور کنیم افزایش قیمتها نوعی گرانی یا گرانفروشی یا اجحاف در قیمتگذاری کالاها و خدمات یا آنگونه که برخی میپندارند، ناشی از سودجویی جمعی تولیدکننده و تاجر باشد که اهمیتی به رنج و درد مردم نمی دهند. در آن صورت، بلافاصله این پرسش مطرح میشود که چرا همین تولیدکنندگان و تاجران در مقاطعی دیگر که تورم خیلی پایین تر بوده است، چنین رفتاری نداشتند و چرا ناگهان دچار چنین تغییر رفتاری شدند. آیا همین تولیدکنندگان و تاجران نمی توانستند روغن، مرغ، تخممرغ، برنج و... را سال قبل یا ۱۰سال قبل با همین شدت افزایش دهند و سود کنند و ناگهان از خواب غفلت بیدار شدهاند و به آسیب رساندن به رفاه مردم و شبیخون اقتصادی به کشور روی آوردهاند؟ اگر آنچه رخ میدهد ناشی از سودجویی جمعی تاجر و تولیدکننده از خدا بیخبر است، چرا همه کالاها و خدمات کم و بیش دچار جهش قیمتی شدهاند و چرا حتی خود دولت هم قیمت برخی کالاها و خدمات در اختیار خود را به شدت افزایش داده و اگر قیمت معدودی از آنها را افزایش نداده است، ناشی از ملاحظات مرتبط با تنش اجتماعی و سیاسی بوده است. البته دولت معادل آن افزایش قیمتی که در مورد این اقلام صرفنظر کرده است، جای دیگری از طریق تورم از مردم ستانده است.
