اصرار بر شروط حداکثری، دستیابی به توافق اولیه را دشوارتر کرده است
میان دیپلماسی و سایه جنگ
آکسیوس در خبری دیگر نیز اعلام کرد که ترامپ از زمان آغاز جنگ، حداقل ۶ بار مهلتها را تمدید کرده و حملات برنامهریزیشده علیه ایران را به تعویق انداخته است. ترامپ در این خصوص در شبکه اجتماعی تروث سوشال نوشت: «دورههایی را داشتهایم که فکر میکردیم تقریبا به توافق نزدیک شدهایم، اما در نهایت موفق نشدیم؛ با این حال، این بار شرایط کمی متفاوت است». ترامپ درباره «گفتوگوهای مهم» با ایران مدعی شد: «این یک تحول بسیار مثبت است، اما خواهیم دید که آیا واقعا به نتیجهای میرسد یا نه.» وی ادامه داد: «دورههایی را داشتهایم که فکر میکردیم تقریبا به توافق نزدیک شدهایم، اما در نهایت موفق نشدیم؛ با این حال، این بار شرایط کمی متفاوت است.» ترامپ مدعی شد: «به نظر میرسد شانس بسیار خوبی برای رسیدن به توافق وجود دارد. اگر بتوانیم بدون بمباران این کار را انجام دهیم، خوشحال خواهم شد.»
واشنگتن پست در این خصوص نوشت: «یک مقام پاکستانی که در جریان تلاشهای میانجیگری قرار دارد، گفت ایران و ایالات متحده در طول هفته گذشته چند پیشنهاد و پیشنهاد متقابل را رد و بدل کردهاند، زیرا میانجیها تلاش میکنند از وقوع درگیری بیشتر جلوگیری کنند.» بر اساس این گزارش، با توجه به مسائل متعدد در حال بررسی، ترتیب اجرای توافق نیز، پیشرفت را دشوار کرده است. ایران خواهان آن است که ابتدا توافقی برای پایان دادن به جنگ حاصل شود و سپس توافق هستهای اعلام گردد؛ درحالیکه ایالات متحده میخواهد همه توافقها بهصورت همزمان اعلام شوند.
پایان بد برای ترامپ
عقبنشینی چندباره ترامپ از حمله به ایران در حالی صورت گرفت که واکنش بسیاری از سیاستمداران و تحلیلگران را به همراه داشته است. آرون دیوید میلر، مذاکرهکننده ارشد سابق آمریکا در مورد عقبنشینی ترامپ گفت: «این موضوع نشان از این دارد که ترامپ گزینههای نظامی خوبی در اختیار ندارد و حتی اگر هم داشته باشد، سعودیها و کشورهای حاشیه خلیج فارس از تلافیجویی ایران میترسند. باید استفاده از واژه «توافق» را کنار بگذاریم. هر توافق جدی درباره مساله هستهای نیازمند جنبههای فنی و زمانی است که به صورت سرسری قابل انجام نیست.» تریتا پارسی، معاون اندیشکده کوئینسی نیز نوشت: «بار دیگر، ترامپ متوجه شده که تشدید تنش در نهایت برای آمریکا پایانی بد خواهد داشت. با این حال، این لزوما به آن معنا نیست که واقعگرایی، انضباط و خلاقیت لازم برای گفتوگوها به کار گرفته شود.»
در این بین روز گذشته شاهد موضعگیری دوحه درباره تداوم آتشبس بین تهران و واشنگتن بودیم. وزارت خارجه قطر با تاکید بر حمایت دوحه از میانجیگریهای اسلامآباد میان تهران و واشنگتن، گفت که رایزنیهای بینالمللی و منطقهای بر تضمین بازگشت ثبات و بازگشایی تنگه هرمز برای کشتیرانی متمرکز است. ماجد الانصاری، سخنگوی وزارت خارجه قطر روز سهشنبه گفت که هنوز نمیتوان نتیجه مذاکرات اسلامآباد را پیشبینی کرد، اما تلاشها برای رسیدن به یک راهحل در دست انجام است. این مقام قطری در ادامه افزود: «حمایت از میانجیگریها اکنون اصل و اساس است و قطر از این تلاشها حمایت میکند. دوحه با واشنگتن و تهران در تماس است.» از سوی دیگر روز گذشته وزارت خارجه قطر اعلام کرد که وزیر خارجه قطر تماس تلفنی با وزیر خارجه عربستان، برقرار کرد. در این تماس درباره تحولات اوضاع در منطقه به ویژه مربوط به آتشبس بین ایالات متحده و ایران بحث شد.
همچنین روز گذشته وزیر دفاع پاکستان که کشورش میانجیگری بین ایران و آمریکا را عهدهدار شده است، گفت که حس میکند جنگ بین ایران و ایالات متحده آمریکا بار دیگر آغاز نخواهد شد. خواجه محمد آصف، وزیر دفاع پاکستان در گفتوگویی از سرگیری حملات متجاوزانه آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران را به دلیل مخالفت افکار عمومی ایالات متحده با آن غیرمحتمل دانست. آصف افزود: «من متخصص دیپلماسی نیستم اما حس درونی من میگوید این جنگ دوباره رخ نخواهد داد.» همچنین سید محسن نقوی، وزیر کشور پاکستان که در سفری سه روزه و برای رایزنی با مقامهای ارشد به تهران سفر کرده بود، عصر روز دوشنبه با سید عباس عراقچی، وزیر امور خارجه دیدار کرد. در این دیدار، عراقچی، رفتارها و مواضع متناقض و زیادهخواهانه آمریکا را مانعی جدی در مسیر دیپلماسی دانست و با اشاره به تجارب قبلی نقض عهد وخیانت آمریکا به دیپلماسی، تصریح کرد که ورود جمهوری اسلامی ایران به روند دیپلماتیک برای خاتمه جنگ، بر اساس نگاهی مسوولانه و بهرغم سوءظن شدید به هیات حاکمه آمریکا بوده است.
ایران قابل شکست نیست
درحالیکه ترامپ در سخنان خود مدعی شده بود که اگر دیپلماسی به نتیجه نرسد، به ایران حمله خواهد کرد، مقامات کشورمان واکنش قاطعی به چنین ادعاهایی نشان دادند. امیر سرتیپ محمد اکرمینیا، سخنگوی ارتش ایران در این رابطه گفت که جمهوری اسلامی ایران محاصرهپذیر و قابل شکست نیست. اگر دشمن حماقت کند و مجددا در دام صهیونیستها گرفتار شود و دست به تجاوزی دیگر به ایران عزیز ما بزند، با ابزارها و شیوههای جدید جبهههای جدیدی علیه آنها خواهیم گشود. در ادامه نیز سردار راداران، فرمانده کل انتظامی فراجا اعلام کرد که مرزهای کشور در امنیت کامل هستند.
