چشم‏‏‌انداز نزولی نفت در سال ۲۰۲۵

بازار داخلی

پایان خوش  بازار

بازار سهام روز گذشته پس از یک هفته نوسانی به فعالیت خود پایان داد. روز چهارشنبه بازار سهام در حالی به استقبال پنجمین و آخرین روز معاملاتی هفته رفت که در ساعات ابتدایی معاملات کم نوسان بود.

پس از گذشت مدتی از بازار روند معاملاتی بهتر شد و بازار شرایط بهتری را تجربه کرد. به نحوی که شاخص کل بورس اوراق بهادار تهران روز گذشته حدود ۱.۰۴‌درصد رشد کرد و در نهایت با پایان ساعت معاملاتی در ارتفاع ۲میلیون و ۷۸۸‌هزار واحدی قرار گرفت. این در حالی بود که سایر شاخص‌های اصلی بازار نیز در محدوده مثبت قرار گرفتند.

از دیگر سو، شاخص کل هم‌وزن نیز با افزایش ۰.۶۳ درصدی توانست محدوده ۸۵۰‌هزار واحدی را فتح کند و در نهایت بر سطح ۸۵۲‌هزار و ۳۹۷ واحدی قرار بگیرد. همچنین شاخص کل فرابورس نیز با افزایش ارتفاع ۰.۰۴درصدی در ۲۵‌هزار و ۸۲۹واحد ایستاد.

 بررسی‌های «دنیای‌اقتصاد» نشان می‌دهد ارزش معاملات بازار پس از کاهش ۲۳درصدی نسبت به‌روز گذشته در روز چهارشنبه به ۱۱۶۳۶ میلیارد تومان رسید. بازار سهام روز چهارشنبه با ورود پول ۳۰۲میلیارد تومانی روبه‌رو بوده است. بازار سهام که با بهبود وضعیت معاملات از روز سه‌شنبه مواجه شده، روز گذشته نیز در مسیر قبلی حرکت کرد.

به نظر می‌رسد بازار در مسیر اصلاحی زمانی قرار دارد. اما احتمال اصلاح مجدد بازار وجود دارد و از این رو پتانسیل رشد همچنان در بازار دیده می‌شود.

علی شهیدی، مدیر ارز بازرگانی مرکز مبادله ایران نسبت به معامله روزانه ۱۵میلیون دلار در سامانه ارز تجاری گفت: تلاش در مرکز مبادله ایران بر این مسیر بود که بتوان با راه‌اندازی یک بازار پویا، جای خالی نرخ نقد را پر کرد تا براساس آن، سیاستگذار بتواند سیاستگذاری کند و بازرگان بتواند پیش‌بینی صادرات و واردات داشته باشد. در حال حاضر روزانه بالای ۱۵میلیون دلار در این بازار معامله می‌شود و زمانی که نیما به طور کامل منتقل شود به بالای ۱۰۰ میلیون دلار خواهد رسید. همچنین همه زیرساخت‌‌های فنی و بحث‌های تسویه‌های ارزی و ریالی و سایر ارتباط با سامانه‌های بانک مرکزی و وزارت صمت ایجاد شده و در این باره مشکلی وجود ندارد.

بازار خارجی

 هر بشکه نفت به ۷۰دلار کاهش می‌‌‌یابد؟

در سال ۲۰۲۴، قیمت نفت به طور متوسط حدود ۳‌درصد کاهش یافت که این کاهش به دلایل متعددی مرتبط است. یکی از عوامل اصلی، توقف بهبودی تقاضای نفت پس از پاندمی کووید-۱۹  بود. در سال‌های ۲۰۲۱ و ۲۰۲۲، تقاضا به طور قابل‌توجهی افزایش یافته بود، اما در سال ۲۰۲۴، این روند به دلیل مشکلات اقتصادی چین که به عنوان یکی از بزرگ‌ترین مصرف‌کنندگان نفت شناخته می‌شود، متوقف شد. اقتصاد چین با چالش‌‌‌های جدی مانند کاهش رشد اقتصادی و مشکلات تامین مالی مواجه است که بر تقاضای نفت تاثیر گذاشته است.

علاوه بر این، ایالات متحده و سایر تولیدکنندگان غیر اوپک، به‌ویژه کشورهای خاورمیانه، نفت بیشتری به بازار جهانی پمپاژ کردند که این امر باعث افزایش عرضه و فشار بر قیمت‌ها شد. این ترکیب از عوامل باعث شد تا قیمت نفت به سطحی پایین‌‌‌تر از انتظار برسد و این کاهش قیمت‌ها به طور کلی بر بازار جهانی نفت تاثیر گذاشت. کاهش ۳درصدی قیمت برنت نسبت به قیمت پایانی سال ۲۰۲۳ به‌وضوح نشان‌‌‌دهنده‌‌‌ عدم ثبات در بازار نفت و تاثیرات منفی ناشی از مشکلات اقتصادی و تغییرات در سیاست‌‌‌های تولیدکنندگان است. پیش‌بینی‌‌‌ها نشان می‌دهد که قیمت نفت در سال ۲۰۲۵ به حدود ۷۰ دلار در هر بشکه خواهد رسید.

این پیش‌بینی به‌دلیل تقاضای ضعیف چین و افزایش عرضه‌‌‌های جهانی است که تلاش‌‌‌های اوپک پلاس برای تقویت بازار را جبران می‌کند. کاهش پیش‌بینی‌‌‌های رشد تقاضای نفت توسط سازمان کشورهای صادرکننده نفت و آژانس بین‌المللی انرژی (IEA)  به دلیل چشم‌‌‌انداز ضعیف تقاضا در چین، نگرانی‌های جدی در مورد آینده بازار به وجود آورده است. این شرایط می‌تواند به کاهش سرمایه‌‌‌گذاری در بخش نفت و گاز منجر شود و رشد اقتصاد جهانی را تحت تاثیر قرار دهد. وضعیت بازار نفت و LNG در سال ۲۰۲۵ به شدت تحت تاثیر عوامل اقتصادی، سیاسی و استراتژیک قرار خواهد گرفت.