کالاهای ایرانی پرمشتری در اوراسیا
دنیای‌اقتصاد : «کدام کالاهای ایرانی در اوراسیا پرفروش هستند و مشتری دارند؟» براساس آمارهای رسمی از نیمه اول امسال، پرمشتری‌ترین کالاهای ایرانی در کشورهای اوراسیایی ۱۵ قلم است که ۵ قلم نخست آن شامل «پسته درون غلاف‌سخت»، «فلفل‌فرنگی»، «سیب»، «کشمش تیزابی بی‌دانه» و «فرش از پلی‌استرها» است.
این آمار نشان می‌دهد که در صیفی‌جات، میوه‌ها، خشکبار و صنایع‌دستی این بازار می‌تواند برای ایرانی‌ها جذاب باشد.
همچنین بنا به گزارشی که در ویژه‌نامه سازمان توسعه‌تجارت منتشر شده، در ۶ماهه نخست امسال صادرات اقلام ترجیحی به اوراسیا ۲۷درصد نسبت به مدت مشابه سال گذشته رشد داشته است که بیشترین خریدار اقلام ترجیحی نیز روسیه بوده و بیشترین رشد صادراتی را هم قرقیزستان تجربه کرده است. اتحادیه اقتصادی اوراسیا که متشکل از ۵کشور روسیه، قزاقستان، ارمنستان، قرقیزستان و بلاروس است در ۲۷ اردیبهشت ۹۷ با ایران موافقت‌نامه تجارت ترجیحی را امضا کرد و از ۵آبان ۹۸ نیز به اجرا گذاشته شد.
بررسی آماری سال اول اجرای این موافقت‌نامه نشانگر رشد ۸۲درصدی صادرات ایران در اقلام تحت‌پوشش موافقت‌نامه بوده است.
این روند در سال‌جاری نیز حفظ شده که نشان از کارآمدی این موافقت‌نامه دارد.
علاوه‌بر این، حجم کل تجارت بین دو طرف نیز در حال افزایش است که نشان می‌دهد نه‌تنها افزایش صادرات ایران به‌عنوان هدف اول کشور در عقد قرارداد این موافقت‌نامه محقق شده، بلکه بالاتر از آن حجم کل تجارت دو طرف نیز تحت‌تاثیر مثبت این موافقت‌نامه قرار گرفته است و باعث شده که هدف دوم از عقد این موافقت‌نامه نیز که افزایش حجم تجارت با اتحادیه اقتصادی اوراسیا است، محقق شود.
تجارت با اوراسیا در ۶ ماه
براساس آمارهای گمرک ایران، ارزش کل تجارت کشور با به ۵کشور عضو این اتحادیه، در نیمه نخست امسال، ۲ میلیارد و ۴۸۳میلیون دلار بوده که نسبت به مدت مشابه سال گذشته رشد ۷/ ۳۹درصدی داشته است.
صادرات ایران در این مدت نسبت به بازه مشابه سال گذشته ۹/ ۳۵درصد رشد ارزشی داشته و به ۵۱۴میلیون و ۴۰۰ هزار دلار رسیده است. واردات هم با رشد ۷/ ۴۰درصدی رقم یک‌میلیارد و ۹۶۸میلیون و ۷۳۰ هزار دلار را تجربه کرده است. تراز تجاری ایران در نیمه نخست امسال منفی یک‌میلیارد و ۴۵۴ میلیون و ۳۳۰ هزار دلار است.
سهم صادرات اقلام مشمول تخفیف تعرفه در چارچوب موافقت‌نامه ۶/ ۳۸درصد بوده و سهم صادرات اقلام مشمول تثبیت تعرفه در چارچوب موافقت‌نامه ۱/ ۳درصد از کل صادرات ایران به اتحادیه اوراسیا بوده است.
در عین حال سهم واردات اقلام مشمول تخفیف تعرفه در چارچوب موافقت‌نامه ۹/ ۳۱درصد بوده و سهم واردات اقلام مشمول تثبیت تعرفه در چارچوب موافقت‌نامه ۲/ ۳۰از کل واردات ایران به اتحادیه اوراسیا در نیمه‌نخست امسال بوده است.
صادرات به تفکیک کشورها
بیشترین ارزش صادرات مربوط به روسیه است که خریدار ۲۷۰ میلیون و ۳۹۰ هزار دلار کالای ایرانی بوده است. پس از آن ارمنستان با ۱۲۳ میلیون و ۶۸۰ هزار دلار دومین مشتری کالاهای ایرانی، قزاقستان با خرید ۷۸ میلیون و ۶۳۰ هزار دلار سومین مقصد ایران، قرقیزستان و بلاروس نیز به ترتیب خریدار ۳۲میلیون و ۲۰۰ هزار دلار و ۹میلیون و ۵۱۰ هزار دلار کالای ایرانی بوده‌اند.
از میان این کشورها بیشترین رشد ارزشی را قرقیزستان به خود اختصاص داده که ۲۵۹درصد است.
کمترین افزایش صادرات نیز مربوط به بلاروس با افزایش ۲۲درصدی نسبت به مدت مشابه سال گذشته بوده است.
صادرات اقلام ترجیح داده شده از سوی اوراسیا
فهرست ترجیحات اعطایی اوراسیا به ایران مشمول ۵۰۴ ردیف کد ۱۰رقمی است که شامل ۳۷ قلم مشمول تثبیت تعرفه و ۳۵۴قلم مشمول تخفیف تعرفه است.
ارزش صادرات کالا‌هایی که مشمول تثبیت تعرفه هستند در نیمه نخست امسال ۱۶میلیون و ۵۰ هزار دلار بوده که رشد ارزشی ۶درصدی را نسبت به مدت مشابه سال گذشته داشته است.
۳۵۴ قلم کالایی که تخفیف تعرفه دارند نیز در نیمه نخست امسال صادراتی معادل ۱۹۸میلیون و ۳۷ هزار دلار داشته که رشد ۲۹درصدی را تجربه کرده‌اند.
در مجموع ۲۱۴میلیون و ۴۱۰ هزار دلار صادرات در اقلام ترجیحی میان ایران و اتحادیه اوراسیا در مدت ۶ماه نخست امسال ثبت شده است.
در فهرست امتیازات اعطایی طرفین، اکثر اقلام مشمول تخفیف تعرفه و تعدادی نیز مشمول تثبیت تعرفه در سال پایه (عدم‌افزایش نرخ تعرفه) شده‌اند.
بیشترین صادرات اقلام ترجیحی به کشور روسیه صورت‌گرفته و کمترین صادرات این اقلام مربوط به بلاروس است.
روسیه در نیمه نخست امسال خریدار ۱۱۵ میلیون و ۷۹۰ هزار دلار اقلام ترجیحی است که رشد ۱۶درصدی را تجربه کرده است.
همچنین ۴۳میلیون و ۸۸۰ هزار دلار کالا از ایران به قزاقستان فرستاده شده که رشد یک‌درصدی داشته است.
قرقیزستان با رشد ۳۱۶درصدی، صادرات خود از ایران را در اقلام ترجیحی در نیمه نخست امسال به ۲۶ میلیون و ۱۷۰ هزار دلار رسانده و ارمنستان نیز با ۲۰میلیون و ۲۵۰هزار دلار کالا و رشد ۶۴درصدی، چهارمین مقصد اقلام ترجیحی ایران است.
بلاروس در نیمه نخست امسال ۸ میلیون و ۳۱۰ هزار دلار اقلام ترجیحی را از ایران خریداری کرده که نسبت به مدت مشابه سال گذشته ۱۸درصد رشد داشته باشد.
اقلام ترجیحی عمده صادراتی ایران به اوراسیا
اقلام عمده صادراتی ایران به اوراسیا در فهرست اعطایی اوراسیا در نیمه نخست امسال نشان می‌دهد که از ۱۵ قلم عمده صادراتی ایران به اوراسیا، ۱۴ردیف تعرفه مشمول تخفیف تعرفه به کشور شده‌اند و تعرفه تنها یک محصول برای ایران تثبیت شده است.
پسته درون غلاف‌سخت با صادراتی به ارزش ۵۳ میلیون و ۸۸۰ هزار دلار در صدر کالاهای ترجیحی صادراتی ایران به اوراسیا قرار گرفته است.
پس از آن فلفل‌فرنگی به ارزش ۱۵ میلیون و ۶۵۰ هزار دلار، سیب به ارزش ۱۵ میلیون و ۴۸۰ هزار دلار، کشمش تیزابی بی‌دانه به ارزش ۱۲میلیون و ۳۶۰هزار دلار و فرش از پلی‌استر به ارزش ۱۰میلیون و ۸۱ هزار دلار در رده‌های بعدی قرار دارند.
فرش از مواد نسجی سنتتیک یا مصنوعی صادراتی معادل ۸ میلیون و ۸۸۰ هزار دلار داشته و صادرات رب گوجه‌فرنگی ۸ میلیون و ۴۶۰ هزار دلار بوده است.
ارزش واردات کیوی به‌عنوان تنها کالایی که شامل تثبیت تعرفه می‌شود، به ۷میلیون و۵۳۰ هزار دلار رسیده و گوجه‌فرنگی گلخانه‌ای نیز صادراتی معادل ۶میلیون و ۱۷۰هزار دلار دارد.
صادرات خرمامضافتی۴میلیون و ۶۴۰هزار دلار، صادرات سایر سبزیجات ۴میلیون و ۱۸۰هزار دلار، صادرات پوشش و رنگ‌ها ۲میلیون و ۹۲۰ هزار دلار، صادرات محصولات سرامیکی ۲میلیون و ۶۲۰ هزار دلار، صادرات سایر انواع میگو ۲میلیون و ۴۲۰هزار دلار و صادرات کاهو کروی نیز ۲میلیون و ۳۹۰ هزار دلار بوده است.
کلیاتی از واردات از اوراسیا
فهرست اعطایی ایران به اتحادیه اوراسیا شامل ۳۹۰ کد هشت رقمی است که از این تعداد ۱۵۰ردیف تعرفه بدون‌تخفیف تعرفه‌ای و ۲۴۰ردیف تعرفه مشمول کاهش تعرفه هستند.واردات ۲۴۰قلم کالای مشمول تخفیف تعرفه، ارزشی معادل ۶۲۸ میلیون و ۳۴۰هزار دلار دارد که نسبت به مدت مشابه سال گذشته رشد ۱۴۱درصدی را تجربه کرده است.
همچنین واردات ۱۵۰قلم کالای مشمول تثبیت تعرفه هم ارزشی معادل ۵۹۵میلیون و ۵۰ هزار دلار دارد که رشد ۱۹درصدی را نسبت به مدت مشابه سال گذشته ثبت کرده است.
بیشترین واردات در میان این اقلام ترجیحی مربوط به واردات از روسیه است که با رشد ۵۷درصدی نسبت به مدت مشابه سال گذشته به یک‌میلیارد و ۷۰میلیون و ۶۱۰ هزار دلار رسیده است.
همچنین واردات از قزاقستان با رشد ۱۱۶درصدی، ۱۴۵ میلیون و ۲۷ هزار دلار را تجربه کرده است.
واردات از بلاروس با افت ۲۲درصدی به ۷میلیون و ۲۳۰هزار دلار رسیده و واردات از قرقیزستان با افت ۳۳درصدی، ۲۵۰هزار دلار را تجربه کرده است.
ارمنستان تنها ۴۰ هزار دلار از این اقلام را به ایران صادر کرده و رشد آن صفر‌درصد است.
در مجموع رشد واردات اقلام ترجیحی ۶۱درصد بوده که یک‌میلیارد و ۲۲۳میلیون و ۳۹۰هزار دلار در نیمه‌نخست امسال است.
۱۵قلم عمده وارداتی ایران از اوراسیا در فهرست مذکور شامل ۱۰ردیف تعرفه تخفیفی و ۵ردیف تعرفه تثبیتی است.
این ۱۵ قلم به ترتیب براساس ارزش عبارتند از: روغن خام دانه آفتابگردان (۶۱۲میلیون و ۷۸۰هزار دلار)، سایر بذر جو (۳۳۳میلیون و ۸۱۰هزار دلار)، ذرت دامی (۱۷۰میلیون و ۹۳۰هزار دلار)، چوب اره شده (۴۸میلیون و ۱۸۰هزار دلار)، نخ پلی‌آمید (۱۵میلیون و ۴۶۰ هزار دلار)، کاتالیزورها از پلاتین (۱۰میلیون و ۲۵۰هزار دلار)، سایر داروها (۵میلیون و ۴۲۰هزار دلار)، سایر نخود رسمی (۴میلیون و ۱۳۰هزار دلار)، نخود معمولی (۳میلیون و ۸۲۰ هزار دلار)، روغن خام کلزا یا کانولا (۳میلیون و ۴۹۰هزار دلار)، کاغذ روزنامه (۲میلیون و ۳۶۰هزار دلار)، محصولات تخت نورد‌شده از آهن یا فولاد غیرممزوج (۲میلیون و ۳۳۰هزار دلار)، سایر تخته که دارای دولایه بیرونی از چوب سوزنی برگ‌ها باشد (۲میلیون و ۱۷۰هزار دلار)، سایر دانه کلزا تراریخته (یک‌میلیون و ۷۱۰ هزار دلار) و نخ اکریلیک یا مدآکریلیک (یک‌میلیون و ۵۶۰ هزار دلار).
