کدام چندرشته‌ای ارزشمندتر است؟
بهنام علیزاده و مهدی کریمخانی کارشناسان بازار سرمایه
سرمایه‌گذاری تامین اجتماعی (شستا)، سرمایه‌گذاری غدیر (وغدیر)، گروه مدیریت سرمایه‌گذاری امید (وامید)، سرمایه‌گذاری گروه توسعه ملی (وبانک)، سرمایه‌گذاری صندوق بازنشستگی (وصندوق) و سرمایه‌گذاری ملی ایران (ونیکی) نمادهای گروه «سرمایه‌گذاری‌های چندرشته‌ای» هستند.
شرکت‌های چندرشته‌ای که در گروهی به همین نام در تابلوی معاملات بورس معامله می‌شوند در واقع هلدینگ‌های بزرگ سرمایه‌گذاری هستند که عمدتا در رشته‌های مختلف صنعتی نظیر پتروشیمی‌ها، صنایع فولادی، نیروگاه‌ها و... فعالیت می‌کنند.
یکی از اصلی‌ترین مزیت‌های سرمایه‌گذاری در چندرشته‌ای‌ها کم‌ریسک بودنشان نسبت به سایر گروه‌های بازار سرمایه است. به این دلیل که عمدتا پرتفویی متنوع از بازار را در دل خود گنجانده‌اند و می‌توانند علاوه بر بازدهی مناسب، ریسک کمتری را نیز نسبت به سایر گزینه‌های سرمایه‌گذاری به سهامداران تحمیل کنند.
این صنعت مانند دیگر صنعت‌ها هفته گذشته را صعودی پشت سر گذاشت. شاخص این گروه در هفته مثبت بورس با رشد ۴ درصدی مواجه شد. در این میان بیشترین رشد گروه متعلق به نماد «وغدیر» و «شستا» با ۳/ ۶ و ۲/ ۶ درصد هستند که توانستند اقبال سرمایه‌گذاران را به سمت خود جذب کنند.
برای بررسی و مشاهده وضعیت این نمادها لازم است تا حدودی از اطلاعات آماری استفاده کنیم، سپس در انتها با نگاهی به وضعیت مالی و پرتفوی شرکت‌ها، چشم‌اندازهای این نمادهای ارزشمند بررسی خواهد شد. نگاه به دارایی‌های شرکت‌ها و بررسی ارزش روز دارایی‌ها (NAV) این موضوع را روشن می‌سازد. بر اساس اطلاعات منتشر شده در انیگماگزارش ارزش روز دارایی‌های شرکت‌های سرمایه‌گذاری چندرشته‌ای به قرار زیر است.
«شستا»: نمادهای عمده پرتفوی بورسی شستا شامل: ۷۰درصد سرمایه‌گذاری نفت و گاز و پتروشیمی تامین، ۵۸ درصد سرمایه‌گذاری صباتامین، ۳۵ درصد شرکت سرمایه‌گذاری دارویی تامین، ۲۴ درصد کشتیرانی جمهوری اسلامی ایران، ۳۱ درصد شرکت سرمایه‌گذاری صدر تامین و ۸۹ سرمایه‌گذاری سیمان تامین که مجموع دارایی‌هایش حدود ۱۷۱ هزار میلیارد تومان است (در اینجا به دلیل کم بودن میزان مالکیت در شرکت‌های دیگر نسبت به این نمادها و تعداد بالای آنها از آوردن نامشان خودداری شده است) که دارای بهای تمام شدهای در حدود ۲۰ هزار میلیارد تومان است. در کنار این پرتفوی بورسی، شستا دارای پرتفویی خارج از بورس نیز به ارزش تقریبی ۴۵ هزار و ۱۹۰ میلیارد تومان با بهای تمام شده تقریبی ۱۰۰۶ میلیارد تومان است که عمده فعالیت‌های این شرکت‌ها در زمینه سرمایه‌گذاری صنعتی، سنگ‌‌آهن، انرژی و شرکت ملی نفتکش است.
«وغدیر»: نمادهای بورسی وغدیر شامل: ۶۷ درصد شرکت گسترس نفت و گاز پارسیان، ۱۸ درصد پتروشیمی پارس، ۲۱ درصد سنگ‌‌آهن گهرزمین، ۸ درصد توسعه صنایع بهشهر، ۱۹ درصد داروسازی شهید قاضی، ۱۴ درصد شرکت بین‌المللی توسعه ساختمان، ۲۵ درصد شرکت بین‌المللی ساروج بوشهر، ۱۰ درصد موتوژن و ۸ درصد شرکت آ.س.پ (و سایرین) به ارزش تقریبی ۱۳۴ هزار و ۱۳۱ میلیارد تومان با بهای تمام شده تقریبی ۶۴۹۲ میلیارد تومان است. پرتفوی غیر‌بورسی وغدیر نیز با دارا بودن شرکت‌هایی در حوزه برق و انرژی، معادن، فلزات و... یکی از بهترین پرتفوهاست که ارزش روز آن در حدود ۵۶هزار و ۸۳۷ میلیارد تومان با بهای تمام شدهای به رقم ۵۶۰۹ میلیارد تومان است.
«وامید»: پرتفوی بورسی وامید یکی از متنوع‌ترین پرتفوها با ۳۷ درصد معدنی و صنعتی گل‌گهر، ۳۹ درصد صنعتی معدنی چادرملو، ۲۶ درصد سنگ‌‌آهن گهرزمین، ۹۰ درصد مدیریت انرژی امید تابان هور، ۶۶ درصد سرمایه‌گذاری بانک سپه، ۲۰ درصد تامین سرمایه امید، ۸۶ درصد سرمایه‌گذاری توسعه گوهران امید، ۶۹ درصد کویر تایر و ۸۳ درصد سیمان هرمزگان (و سایرین) به ارزش ۲۱۸ هزار میلیارد تومان است که بهای تمام شده آن برای شرکت مبلغی در حدود ۱۰۳۶۳ میلیارد تومان است. در کنار این پرتفوی متنوع بورسی، وامید نیز با داشتن شرکت‌های در حوزه‌های مختلف، دارایی‌هایی در خارج از بورس به ارزش تقریبی ۱۳هزار و ۶۱۸ میلیارد تومان، بهای تمام شده حدودی ۳۵۲۰ میلیارد تومانی دارد.
وصندوق: وصندوق نیز مانند وغدیر در پرتفوی بورسی خود توجه زیادی به صنایع نفتی کرده و با دارا بودن پرتفویی به ارزش ۶۵ هزار و ۹۹۰ میلیارد تومان و بهای تمام شده ۵۶۹۱ میلیارد تومانی، صاحب ۱۷ درصد پتروشیمی جم، ۴ درصد پالایش نفت اصفهان، ۱۷ درصد پتروشیمی فناوران، ۴۱ درصد نفت پاسارگاد، ۵ درصد پتروشیمی نوری، ۳۷ درصد نفت ایرانول، ۱۲ درصد پتروشیمی امیرکبیر، ۲ درصد نفت سپاهان و ۱۲ درصد پتروشیمی خارک در حوزه نفت و پتروشیمی و مالک یک درصد معدنی صنعتی گل‌گهر، یک درصد صنعتی معدنی چادرملو، ۲۱ درصد سیمان ساوه، ۸ درصد توسعه صنایع بهشهر، ۳ درصد ایران‌خودرو، ۲درصد بانک اقتصاد نوین و ۳۷ درصد ایران‌یاسا تایر و رابر (و سایرین) است. در پرتفوی غیر‌بورسی خود نیز شرکت‌هایی در صنایع مختلف از پتروپالایشی گرفته تا فولادی و سرمایه‌گذاری را جای داده است که با بهای تمام شدهای در حدود ۲۱۸۶ میلیارد تومانی با ارزش روز حدود ۴۲ هزار و ۵۵۶ میلیارد تومان دارد.
«وبانک»: در پرتفوی بورسی وبانک نیز شاهد حضور صنایع مختلفی هستیم که عمده مالکیت وبانک در شرکت‌هایی به ترتیب ارزش دارایی به این شرح است: ۵۰ درصد پتروشیمی شازند، ۴۵ درصد توسعه صنایع بهشهر، ۳۳ درصد ایران ترانسفو، ۸۷ درصد سرمایه‌گذاری توسعه سیمان، ۵۸ درصد سرمایه‌گذاری توسعه ملی، ۳۱ درصد گروه صنعتی بارز، ۳۴ درصد ملی و کشت وصنعت پارس، ۱۰ درصد سرمایه‌گذاری نیروگاهی ایران، ۱۳ درصد سرمایه‌گذاری شفا دارو، ۱۱ درصد سیمرغ، ۱۲درصد دوده صنعتی پارس و یک درصد سرمایه‌گذاری مسکن (و سایرین) که جمعا به ارزش روز معادل ۳۵ هزار میلیارد تومان با بهای تمام شده حدود ۲۸۵۸ میلیارد تومان است. پرتفوی غیر‌بورسی وبانک نیز عمدتا شامل شرکت‌هایی در حوزه سرمایه‌گذاری است که ارزش روز آنها ۶۱۵۸ میلیارد تومان با بهای تمام شده ۲۱۷۸ میلیارد تومان است.
«ونیکی»: در پرتفوی بورسی ونیکی نیز شاهد حضور صنایع مختلفی هستیم که مهم‌ترین آنها شامل: ۵ درصد ایران‌خودرو، ۸۵/ ۰ درصد ملی صنایع مس ایران، ۱۴ درصد نفت پارس، ۱۶ درصد دارو پخش، یک درصد سرمایه‌گذاری غدیر، یک درصد بانک ملت، حدود ۳۱/ ۰ درصد از فولاد مبارکه و ۶۸ درصد فیبر ایران (و سایرین) مجموعا به ارزش ۳۶ هزار و ۲۸۴ میلیارد تومان با بهای تمام شده ۴۳۶۰ میلیارد تومان است. در کنار این، پرتفوی غیر‌بورسی نیز به ارزش روز ۲۳۸۰ میلیارد تومان با بهای تمام شده ۵۰۸ میلیارد تومان دارد.
از نظر بنیادی به‌نظر می‌رسد در میان سهم‌های گروه چندرشته‌ای، وصندوق با توجه به نسبت P/ NAV در سطوح مناسبی برای سرمایه‌گذاری قرار دارد و در مرحله بعد ونیکی، وامید و وغدیر گزینه‌های مناسبی به‌شمار می‌روند.
