شاخص کانههای فلزی در مدار نزولی
شکور علیشاهی / کارشناس بازار سرمایه
حدود ۲۵ روز کاری است که شاخص صنعت کانههای فلزی در محدوده ۵۵ هزار واحد در حال نوسان است. شیب بسیار ملایم نزولی در این صنعت باعث شده است که از ابتدای سال تاکنون تنها حدود ۲ هزار واحد کاهش داشته باشد. این نوسانات کوچک در اطراف میانگین متحرک ۹۰ روزه اتفاق افتاده و در حال حاضر که شاخص در پایین آن در حال حرکت است، اگر در شرایط خاص بازار حرکت افزایشی از خود نشان دهد، اولین مقاومت پر‌قدرت همین محدوده است.
حضور شاخص در بالای میانگین متحرک ۱۲۰، ۱۵۰ و ۲۰۰ روزه نشانه خوبی است ولی دامنه نوسان نامتقارن و پایین آمدن کارآیی بازار تصمیم‌گیری را بسیار دشوار می‌کند. سوال بسیاری از فعالان بازار این است که آیا شاخص این صنعت و صنایع دیگر با توجه به تصمیم‌گیری‌های مسوولان برای بازار در جای درستی قرار دارد؟ در حقیقت اگر به مکانیزم عرضه و تقاضا احترام گذاشته شده بود، آیا شاخص صنعت کانههای فلزی در این نقطه قرار داشت؟ به هر ترتیب، سرمایه‌گذارانی که توان تحمل ریسک نقدشوندگی را دارند، حضور شاخص در بالای میانگین متحرک ۲۰۰ روزه، می‌تواند یکی از نشانه‌های بررسی شرکت‌های این صنعت باشد.
میانگین‌های متحرک در دوره‌های زمانی متفاوت، یک ابزار تعقیب‌کننده محسوب می‌شوند، چون این اندیکاتور دنباله‌رو اطلاعات است. بنابراین باید این موضوع را همیشه در ذهن داشت که به هیچ عنوان نمی‌توان از میانگین‌های متحرک برای پیش‌بینی آینده بازار استفاده کرد. بیشترین کاربرد میانگین‌های متحرک استفاده از آنها به عنوان سطوح حمایتی و مقاومتی است.
شاخص صنعت کانههای فلزی در پایین ابر ایچیموکو در حال حرکت است که نشان‌دهنده نزولی بودن روند فعلی است. دو نوسان‌نمای سنکوی A و سنکوی B بدنه اصلی ابر ایچیموکو را می‌سازند که اطلاعات خوبی به تحلیلگران می‌دهند. روند آتی این شاخص هم با توجه به شیب نزولی سنکوی A و سنکوی B نزولی ارزیابی می‌‌شود.
ابر ایچیموکو مجموعه‌ای از شاخص‌های تکنیکال است که سطوح حمایت و مقاومت و همچنین حرکت و جهت‌گیری بازار را نشان می‌دهد. ابزار ایچیموکو این کار را با گرفتن چندین میانگین و رسم آنها روی نمودار انجام می‌دهد. همچنین از این ارقام برای محاسبه «ابری» استفاده می‌کند که سعی در پیش‌بینی محل حمایت یا مقاومت در آینده دارد. اگرچه این ابزار در نگاه اول پیچیده به نظر می‌رسد، اما افرادی که با چگونگی خواندن نمودار آشنا هستند، معمولا می‌توانند با استفاده از آن، تحلیل‌های خوبی از آینده بازار داشته باشند. ابر قسمت اصلی شاخص است. وقتی قیمت زیر ابر است روند نزولی است. وقتی قیمت بالاتر از ابر باشد، روند صعودی است و هنگامی که قیمت درون ابر قرار دارد بازار در حالت بی‌تصمیمی قرار دارد.
این روزها حال و روز بازار خوب نیست، نه به جهت اینکه شاخص منفی است، بلکه به خاطر اینکه دیگر نمی‌توان آن را به معنی واقعی کلمه بازار خطاب کرد. هر روز صف‌های فروش سنگین‌تر از روز قبل، بازار نقدشوندگی خود را از دست داده و بسیاری از فعالان بازار صبرشان لبریز شده است. صنعت کانههای فلزی هم از بازار مستثنی نیست. در این شرایط و با توجه به دامنه نوسان نامتقارن و افزایش ریسک نقدشوندگی در بازار همان‌طور که قبلا هم گفته شد احتمال حرکت در روندی خنثی بیش از افزایش یا کاهش شاخص کل است. اما اگر به هر دلیلی شاخص بورس اوراق بهادار حرکتی صعودی به خود گرفت، می‌توان در فاز اول سناریوی افزایشی، انتظار داشت تا منطقه ۶۶ هزار واحد افزایش داشته باشد که علاوه بر محدوده‌های مقاومتی ۵۸ هزار و ۸۰۰ واحد و ۶۲ هزار واحد، دو میانگین متحرک ۹۰ و ۵۰ روزه می‌توانند مانع تکمیل این مرحله شوند. در فاز دوم افزایش قیمت‌ها، شاخص کانههای فلزی به دنبال فتح قله قبلی یعنی محدوده ۷۳ هزار واحد است، در این پرده منطقه ۶۹ هزار واحد، احتمالا نقش مقاومتی بازی خواهد کرد. فاز سوم مربوط به محدوده‌های بالاتر از سقف تاریخی است که احتمال وقوع آن در کوتاه‌مدت بعید به نظر می‌رسد. محدوده‌های مقاومتی، سطوحی از قیمت هستند که در آن احتمالا عرضه‌کنندگان سهام زیاد می‌شوند و ممکن است نقطه پایان روند صعودی یا افزایش قیمت‌ها باشند.
ادامه صف‌های فروش و ریسک‌های متفاوت بازار سرمایه ایران با آنچه تحلیلگران در کتاب‌های مدیریت ریسک خوانده‌اند، چشم‌انداز نامشخص سیاسی و اقتصادی، دست به دست هم دادند تا سناریوی کاهشی شاخص کانههای فلزی را با دقت بیشتری بررسی کنیم. روند کوتاه‌مدت و میان‌مدت خنثی است، شاخص در پایین ابر ایچیموکو در حال حرکت است و نشانه‌ای از صعود در بازار دیده نمی‌شود. اگر شاخص این صنعت مسیر نزولی را در پیش بگیرد و از محدوده‌های فعلی به سمت پایین حرکت کند، در اولین فاز ریزش، شاخص می‌تواند تا محدوده ۴۹ هزار و ۶۰۰ واحد افت کند. در این پرده محدوده‌های میانگین متحرک ۱۲۰ و ۱۵۰ روزه می‌توانند نقش حمایتی خوبی بازی کنند. اگر مرحله اول ریزش قیمت‌ها تکمیل شود، احتمال رخ دادن فاز دوم ریزش قیمت‌ها با هدف ۳۸ هزار و ۸۰۰ واحد بسیار زیاد است. در این پرده میانگین متحرک ۲۰۰ روزه نقش حمایتی خوبی بازی خواهد کرد. همچنین سطوح ۴۴ هزار و ۶۰۰ و ۴۱ هزار و ۴۰۰ واحد به عنوان حمایت می‌توانند مانع رسیدن شاخص کانههای فلزی به هدف ۳۸ هزار و ۸۰۰ واحد شوند. مناطق حمایتی، سطوحی از قیمت هستند که در آن احتمالا تقاضاکنندگان سهام زیاد می‌شوند و ممکن است نقطه پایان روند نزولی یا کاهش قیمت‌ها باشند.
