عاطفه نبوی سال ۹۲ در حالی به روزهای پایانی خود میرسد که صنعت گردشگری ایران در این سال شاهد تغییرات اساسی در سطوح مدیریتی، رویکردها و همچنین در اقبال بینالمللی به این حوزه بود. بعد از انتخابات ۲۴ خرداد ۹۲ و انتخاب دکتر روحانی به عنوان رئیسجمهور، در حوزه گردشگری نیز همچون سایر بخشهای تحت کنترل دولت، تغییراتی اساسی به وجود آمد. عوض شدن مدیران ارشد و میانی در سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری، شروع این تغییرات بود. انتخاب محمدعلی نجفی، مدیری قدرتمند اما غیرمتخصص در این حوزه نشان از این داشت که از نظر آقای رئیسجمهور این سازمان از ضعف مدیریت رنج میبرد و بهزعم وی، دوای آن در دستان محمدعلی نجفی است؛ البته شائبه سیاسی بودن این انتخاب درحالیکه نجفی نتوانسته بود به عنوان وزیر آموزش و پرورش از مجلس رای اعتماد بگیرد، همچنان وجود داشت.
عاطفه نبوی سال 92 در حالی به روزهای پایانی خود میرسد که صنعت گردشگری ایران در این سال شاهد تغییرات اساسی در سطوح مدیریتی، رویکردها و همچنین در اقبال بینالمللی به این حوزه بود. بعد از انتخابات 24 خرداد 92 و انتخاب دکتر روحانی به عنوان رئیسجمهور، در حوزه گردشگری نیز همچون سایر بخشهای تحت کنترل دولت، تغییراتی اساسی به وجود آمد.
عوض شدن مدیران ارشد و میانی در سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری، شروع این تغییرات بود. انتخاب محمدعلی نجفی، مدیری قدرتمند اما غیرمتخصص در این حوزه نشان از این داشت که از نظر آقای رئیسجمهور این سازمان از ضعف مدیریت رنج میبرد و بهزعم وی، دوای آن در دستان محمدعلی نجفی است؛ البته شائبه سیاسی بودن این انتخاب درحالیکه نجفی نتوانسته بود به عنوان وزیر آموزش و پرورش از مجلس رای اعتماد بگیرد، همچنان وجود داشت. در ادامه با وجود مدیریت به نسبت موفق ایشان طی دوره ۶ ماهه ریاست بر سازمان، این ظن تا حدی رو به فراموشی رفت. با این حال، در نهایت استعفای وی بهدلیلی که از سوی خودش بیمارقلبی عنوان شد، سایه سنگین و ابهامآلود سیاست را بهزعم فعالان و تحلیلگران، بر سر این حوزه نگاه داشت.
اما معاون گردشگری سازمان، مرتضی رحمانی موحد آخرین مدیر منتصب نجفی پیش از استعفا بود که اتفاقا دیرهنگام و با تانی زیاد جایگزین جهانیان شده بود. رحمانی موحد که از وزارت خارجه میهمان ساختمان سازمان حج و زیارت شده بود، با تغییراتی که در سیاست خارجی ایران رخ داد انتخاب هوشمندانهای برای رونق گردشگری خارجی به نظر میآمد.
تغییر نگاه جهانی با امضای توافقنامه ژنو و تغییر رویکرد دولتمردان ایران در تعاملات بینالمللی، تاثیر روانی و عینی واضحی بر این صنعت حساس گذاشته و پس از سالها رکود، چشمانداز روشنی در پیش روی گردشگری ایران گسترد. دامنه این تغییرات را علاوهبر گزارشات رسیده از مقاصد گردشگری در داخل ایران، میتوان در
گزارش هایی که از خبرگزاریهای معتبری مانند «فاینشنال تایمز»، «واشنگتن پست»، «سی.ان.ان»، «لس آنجلس تایمز» و «گاردین» مخابره شده، مشاهده نمود. حتی در نظرسنجیهایی که در سایت روزنامه انگلیسی دیلی تلگراف انجام شده بود، ایران در میان ۲۰ کشور اول مقصد گردشگری در سال ۲۰۱۴ قرا گرفت. از سوی دیگر کاهش بار سنگین تحریمهای بینالمللی زمینه را برای رشد صنعت هوایی فراهم و به تکمیل و تجهیز زیرساختهای گردشگری کمک کرد.
همزمان با گستردهشدن امکانهای جدید پیش روی گردشگری، معاون دیپلمات سازمان گردشگری خبر از عزم جدی خود برای لغو ویزا و تسهیل در صدور روادیدها، آغاز تلاش برای ایجاد ارتباط با مقاصد جدید و گسترش همکاریها با مقاصد سنتی گردشگری ایران داد. در حوزه داخلی هم سرو سامان دادن به وضعیت آشفته آمار گردشگران برای خروج این حوزه از ابهام و نابسامانیای که با آن دستبه گریبان است، تعریف مقاصد جدید سفر و تکمیل زیرساختها را در برنامه کاری خود دارد.
اما همه آنچه در سال ۹۲ در گردشگری ایران رخ داد خوشایند و امیدوارکننده نبود. ایران در حوزه اکوتوریسم و محیط زیست در حال از دست دادن اصلیترین مقاصد خود است. این روند در سال ۹۲ نهتنها کند نشده، بلکه به طرز ناامیدکنندهای سرعت گرفت. خشک شدن دریاچههای هامون، ارومیه، تالاب گاوخونی و... بر اثر خشکسالیها و بیکفایتیها و خطاهای انسانی، نابودی جنگلهای ایران بر اثر برداشت بیرویه، در آستانه انقراض قرار گرفتن گونههای کمیاب و نایاب جانوری و در مجموع فجایع محیط زیستی که در حال وقوع است، اکوتوریسم ایران را هر روز بیمایهتر و فقیرتر میکند. از سوی دیگر در حوزه آثار باستانی و جاذبههای تاریخی و فرهنگی کشور نیز، با وجود تاکید زیاد برخی مسوولان گردشگری بر این حوزه بهعنوان جاذبه اول گردشگری در ایران، در سالی که گذشت هر روزه خبرهایی از تخریب این آثار در شهرهای مختلف میرسید؛ این مساله در کنار عدم مراقبت دقیق و مرمت کارشناسانه این آثار، نگرانی دلسوزان را دوچندان کرد.