هدف ۱۴۰۵ در تولید خرما

دنیای‌اقتصاد - بندرعباس / محمد خداکریمی: خرما یکی از مهم‌ترین محصولات کشاورزی هرمزگان به شمار می‌رود. محصولی که نقش مهمی در اقتصاد و معیشت کشاورزان این منطقه دارد. برای دستیابی به محصولی با کیفیت و افزایش میزان باردهی، اجرای صحیح و به‌موقع گرده‌افشانی در نخلستان‌ها اهمیت بسیار زیادی دارد. نخل گیاهی دوپایه است؛ به این معنا که گل‌های نر و ماده روی درختان جداگانه قرار دارند، بنابراین برای تشکیل میوه، باید گرده گل‌های نر به گل‌های ماده منتقل شود، در طبیعت این کار ممکن است توسط باد یا حشرات انجام شود، اما در نخلستان‌های تجاری هرمزگان برای اطمینان از باردهی مناسب، گرده‌افشانی به‌صورت دستی انجام می‌شود. زمان مناسب گرده‌افشانی در نخلستان‌های هرمزگان معمولا از اواخر زمستان تا اوایل بهار است؛ زمانی که خوشه‌های گل ماده از غلاف خارج می‌شوند. کشاورزان در این مرحله خوشه‌های گل نر را جمع‌آوری کرده و پس از باز شدن، گرده آن را روی گل‌های ماده قرار می‌دهند، این کار ممکن است با قرار دادن چند شاخه گل نر داخل خوشه ماده یا با پاشیدن گرده انجام شود. انتخاب درخت نر مناسب برای گرده‌افشانی اهمیت زیادی دارد، درختان نر باید دارای گرده فراوان و باکیفیت باشند تا بتوانند درصد تبدیل گل به میوه را افزایش دهند. از این رو در بسیاری از نخلستان‌های هرمزگان کشاورزان از نخل‌های نر شناخته‌شده و پربازده برای این منظور استفاده می‌کنند.

عامل مهم بهره‌وری

کارشناسان معتقدند شرایط آب‌وهوایی در موفقیت گرده‌افشانی بسیار موثر است، بهترین زمان انجام این کار صبح زود و در هوای خشک و بدون باد شدید است، رطوبت بالا یا بارندگی می‌تواند باعث کاهش کارآیی گرده شود و درصد باردهی را پایین بیاورد. گرده‌افشانی صحیح علاوه بر افزایش میزان محصول، در درشتی و یکنواختی خرما نیز تاثیر قابل‌توجهی دارد، به همین دلیل آموزش روش‌های اصولی گرده‌افشانی به نخل‌داران می‌تواند به افزایش بهره‌وری نخلستان‌ها و بهبود کیفیت خرمای تولیدی در استان هرمزگان کمک کند. در مجموع، گرده‌افشانی یکی از مهم‌ترین عملیات مدیریتی در نخلستان‌ها است که با اجرای دقیق و به‌موقع آن می‌توان تولید خرما را به شکل چشم‌گیری افزایش داد و نقش مهمی در توسعه کشاورزی این استان ایفا کرد.

میزان تولید و سطح زیرکشت

مدیر امور باغبانی سازمان جهاد کشاورزی هرمزگان در تشریح روند گرده‌افشانی نخلستان‌های استان می‌گوید: عملیات گرده‌افشانی از اوایل اسفندماه در باغ‌های خرمای هرمزگان آغاز شده و تا اوایل اردیبهشت‌ ادامه دارد. محمدرضا شیخ‌زاده هدف از اجرای این عملیات را افزایش کیفیت و عملکرد محصول می‌داند و می‌گوید: این اقدام در راستای تحقق برنامه پیش‌بینی تولید حدود ۲۰۰ هزار تن خرما در سال جاری انجام می‌شود. او با تاکید بر اهمیت این مرحله در تولید خرما معتقد است: استفاده از گرده‌های باکیفیت و انجام گرده‌افشانی در زمان مناسب نقش مهمی در افزایش عملکرد و بهبود کیفیت میوه خرما دارد و می‌تواند به ارتقای وضعیت اقتصادی نخل‌داران کمک کند. شیخ‌زاده با اشاره به ظرفیت بالای این استان در تولید خرما، سطح زیرکشت نخیلات هرمزگان را ۳۸ هزار هکتار اعلام می‌کند که بخش قابل‌توجهی از آن به ارقام تجاری و پرمحصول اختصاص دارد.

ارقام شاخص نخلستان‌ها

او ارقام شاخص نخلستان‌های استان را پیارم، خاصویی، مضافتی، کریته، مرداسنگ، خنیزی، آلمهتری و زاهدی معرفی می‌کند. مدیر امور باغبانی جهادکشاورزی هرمزگان همچنین می‌گوید: با اجرای دقیق برنامه‌های فنی و مدیریت مناسب باغ‌ها، همچون عملیات گرده‌افشانی، انتظار می‌رود تولید خرما در سال‌جاری به حدود ۲۰۰ هزار تن برسد. او تاکید می‌کند: این اقدامات علاوه بر افزایش میزان تولید، به ارتقای کیفیت محصول و تقویت توان رقابت خرمای هرمزگان در بازارهای داخلی و خارجی کمک می‌کند و از دستاوردهای مهم بخش کشاورزی استان در سال‌جاری به شمار می‌رود.

تولید حدود ۵۵رقم خرما

استان هرمزگان با تولید حدود ۵۵رقم خرما که ۲۰نوع آن از ارزش تجاری داخلی و خارجی دارد، یکی از استان‌های خرماخیز کشور است. برداشت این محصول از خردادماه آغاز شده و تا نیمه شهریورماه ادامه دارد؛ البته یک رقم آن به نام پیارُم در آبان‌ماه به عمل می‌آید. «پیارُم»، «خاصویی»، «مُرداسَنگ»، «خِنیزی»، «شاهانی»، «دیری»، «کریته»، «زَرد»، «مُضافتی»، «آلومِهتری» و «هَلیلی» بیشترین و مرغوب‌ترین ارقام تولیدی خرما در استان هرمزگان هستند؛ اما محصول «پیارُم» که به خرمای شکلاتی معروف بوده، از کیفیت و ارزش صادراتی بالایی برخوردار است.