صنعت کریپتو یک‌سال پس از سقوط ۱۹میلیارد دلاری چه درس‌هایی گرفته است؟
بلوغ اجباری در بازار رمزارزها
معامله‌گران اکنون به جای سفته‌بازی روی توکن‌های پرخطر و میم‌کوین‌ها، به سمت بازارهای قابل پیش‌بینی و استفاده از ابزارهای کریپتویی برای معامله دارایی‌های واقعی مانند سهام و کالاها حرکت کرده‌اند؛ حوزه‌ای که حجم معاملات آن اکنون از مرز ۱۷میلیارد دلار عبور کرده است. همزمان با این تغییر رفتار، نهادهای مالی بزرگ و بانک‌ها نیز در حال پذیرش و استفاده از زیرساخت‌های بلاک‌چین، استیبل‌کوین‌ها و توکنیزه کردن دارایی‌ها هستند. با پیش‌بینی نوسان بیت‌کوین در محدوده ۸۰ تا ۹۰هزار دلار طی ۳ماهه چهارم سال، به نظر می‌رسد بازار کریپتو که زمانی با رویای تسخیر و جایگزینی وال‌استریت شکل گرفته بود، هیجانات سفته‌بازانه گذشته خود را به حوزه‌هایی مانند هوش مصنوعی واگذار کرده است. این صنعت اکنون مسیر بلوغ را طی می‌کند و به مرور در حال تبدیل شدن به بخش قانون‌مندتر و درهم‌تنیده‌تری از همان سیستم مالی سنتی است.
هلن براون هم در گزارش خود در کوین دسک به این موضوع اشاره می‌کند که تقریبا یک سال پس از یکی از شدیدترین ریزش‌های بازار رمزارزها، پرسش اصلی این است که آیا معامله‌گران از آن اتفاق به اندازه کافی درس گرفته‌اند تا بتوانند از تکرار چنین رویدادی جلوگیری کنند یا خیر؟
براساس این گزارش، تنها چند روز پس از ثبت رکورد تاریخی بالاتر از ۱۲۶هزار دلار، قیمت بیت‌کوین در ۱۰ اکتبر ۲۰۲۵ از محدوده ۱۲۲هزار دلار به حدود ۱۰۵هزار دلار سقوط کرد؛ افتی که بخش عمده آن تنها در چند دقیقه رخ داد. این ریزش به لیکویید شدن حدود ۱۹میلیارد دلار از موقعیت‌های معاملاتی در بازار رمزارزها منجر شد و معامله‌گرانی را غافلگیر کرد که ماه‌ها روی تداوم روند صعودی قیمت‌ها حساب باز کرده بودند. با وجود آنکه این موج فروش اعتماد به بازار را تحت‌تاثیر قرار داد، عواملی که در شکل‌گیری آن نقش داشتند، همچنان وجود دارند. براون در گزارش خود به اظهارات مارک کانرز که پیش‌تر مدیریت بخش مرتبط با موقعیت‌گیری در صندوق‌های پوشش ریسک «کردیت سوئیس» را برعهده داشت هم استناد کرده است. کانرز در توضیح فضای حاکم بر بازار پیش از سقوط گفت: «بسیاری از معامله‌گران، از جمله خود من، به‌شدت نسبت به رشد بازار خوش‌بین بودند چون تصور می‌کردیم زمان صعود فرا رسیده است. براساس چرخه‌های قبلی، انتظار داشتیم قیمت بیت‌کوین به محدوده ۲۵۰ تا ۳۰۰هزار دلار و حتی ۴۰۰هزار دلار برسد، اما بازار برخلاف این انتظارات حرکت کرد.»
کانرز معتقد است که سقوط اکتبر ۲۰۲۵ بیش از آنکه ناشی از تحولات داده‌های درون‌زنجیره‌ای باشد، از فعالیت در بازار مشتقات تاثیر گرفته است. او در این‌باره گفت: «بدیهی است که این حرکت ناشی از داده‌های درون‌زنجیره‌ای نبود؛ منظورم این است که همه‌چیز به مشتقات مربوط می‌شد.» او همچنین تاکید کرد که بیت‌کوین کاغذی بار دیگر فعال شده و در کوتاه‌مدت بر رفتار بازار تسلط دارد. منظور از بیت‌کوین کاغذی، قراردادها و ابزارهای مالی است که امکان معامله بر مبنای نوسانات قیمت بیت‌کوین را بدون خرید و فروش مستقیم خود دارایی فراهم می‌کنند. از این منظر، قیمت بیت‌کوین در کوتاه‌مدت نه‌تنها از عرضه و تقاضای مستقیم، بلکه از شرط‌بندی‌های اهرمی و تغییر موقعیت معامله‌گران در بازار مشتقات نیز تاثیر می‌پذیرد.
سایمون موگو هم در گزارشی در اینوستینگ به تلاش بیت‌کوین برای حفظ سطح ۸۳هزار دلار، یک سال پس از سقوط ۱۹میلیارد دلاری بازار رمزارزها اشاره می‌کند. موگو در گزارش خود نوشته است که بیت‌کوین در معاملات روز یکشنبه بالاتر از سطح ۸۳هزار دلار باقی ماند، اما همچنان حدود ۳۴درصد پایین‌تر از رکورد تاریخی خود معامله می‌شود. بزرگ‌ترین رمزارز جهان در ساعت ۰۱:۲۳ به وقت شرق آمریکا (۰۵:۲۳ به وقت گرینویچ) با قیمت ۸۳هزار و ۶۲.۸ دلار معامله می‌شد؛ سطحی که فاصله قابل توجهی با رکورد ۱۲۶هزار و ۸۰ دلاری ثبت‌شده در ۶ اکتبر ۲۰۲۵ دارد.
بنابر گزارش موگو، در کنار ریسک‌های ناشی از معاملات اهرمی، نشانه‌هایی از تضعیف تقاضای نهادی نیز دیده می‌شود. صندوق‌های قابل معامله در بورس آمریکا (ETF) مبتنی بر بیت‌کوین، بیش از ۷۰۰میلیون دلار خروج سرمایه ثبت کردند و این موضوع می‌تواند بر روند تقاضا برای این رمزارز فشار وارد کند. با این حال، همه فعالان بازار نسبت به چشم‌انداز بلندمدت بیت‌کوین بدبین نیستند. مت هوگان، یک مدیر ارشد سرمایه‌گذاری همچنان به ظرفیت رشد این دارایی در بلندمدت اعتقاد دارد. هوگان با اشاره به روند توسعه بازار طلا پس از معرفی صندوق‌های قابل معامله در بورس، پیش‌بینی کرده است که ارزش بازار بیت‌کوین در نهایت می‌تواند به ۳۰ تریلیون دلار برسد. تحقق چنین سناریویی به معنای افزایش چشم‌گیر ارزش بازار این رمزارز است. با این حال، این رقم یک پیش‌بینی بلندمدت و گمانه‌زنانه است و تحقق آن به عواملی مانند گسترش پذیرش بیت‌کوین، ورود سرمایه و شرایط اقتصاد جهانی بستگی دارد. البته با وجود نوسانات بازار، برخی تحولات همچنان از ادامه فعالیت شرکت‌ها در حوزه بیت‌کوین حکایت دارند.
سطح ۸۵هزار دلار؛ آزمون پیش روی بیت‌کوین
موگو همچنین به این موضوع اشاره کرده است که بهبود ابزارهای تحلیلی و افزایش دسترسی به اطلاعات مربوط به معاملات می‌تواند به سرمایه‌گذاران کمک کند تا تمرکز بیش از حد موقعیت‌ها در یک جهت را زودتر تشخیص دهند. با این حال، این پیشرفت‌ها خطر سقوط‌های ناگهانی را از بین نمی‌برند؛ به‌ویژه آنکه استفاده از اهرم همچنان بخش مهمی از معاملات رمزارزهاست. در شرایط کنونی، محدوده ۸۵هزار دلار یکی از سطوح مهم پیش روی بیت‌کوین محسوب می‌شود؛ سطحی که عبور از آن می‌تواند با توجه به تمرکز موقعیت‌های فروش، بر رفتار کوتاه‌مدت بازار و سرمایه‌گذاران اثر بگذارد. با این حال، پایداری روند صعودی در بلندمدت به عواملی فراتر از عبور از یک سطح قیمتی، از جمله احیای تقاضا، روند جریان سرمایه ETFها و کاهش آسیب‌پذیری بازار در برابر لیکویید شدن‌های گسترده وابسته خواهد بود.
