خالد الفالح، وزیر انرژی عربستان سعودی در مصاحبه مفصلی با خبرگزاری تاس روسیه اظهار کرد که امیدوار است گروه اوپک پلاس به صورت رسمی تشکیل شود و دبیرخانه آن احتمالا در وین مستقر باشد. این پیشنهاد ممکن است تا دسامبر نهایی شود.

تاکنون اوپک پلاس تقریبا یک گروه غیررسمی یا دستکم یک پیشنهاد موقتی بوده که با هدف رفع مازاد عرضه ایجاد شده پس از رکود بازار در فاصله سال ۲۰۱۴ تا ۲۰۱۶ تشکیل شده بود.

این گروه در ژوئن اعلام کرد به ماموریت خود دست یافته و با موافقت برای افزایش گروهی تولید به میزان یک میلیون بشکه در روز، محدودیت عرضه خود را تسهیل کرد. بدون نیاز فوری برای متعادل کردن بازار، هدف توافق اوپک پلاس پس از نشست ژوئن، نامعلوم بوده است.

وزیر انرژی عربستان سعودی می‌خواهد یک ساختار حاکمیتی رسمی را ایجاد کند که بر هماهنگی بازار نفت نظارت خواهد داشت. فالح به تاس گفت: ما می‌خواهیم یک توافق همکاری جدید امضا کنیم که مهلت آن نامحدود بوده و پس از سال ۲۰۲۰ یا ۲۰۲۱ منقضی نمی‌شود. وی اظهار کرد که هدف اوپک پلاس، یک هدف تولید ثابت نیست بلکه هماهنگی سطح تولید مناسب برای بازار است.

البته این مساله همواره ماموریت اوپک بوده است. هدف تشکیل گروه دائمی اوپک پلاس، پرسشهایی را که درباره این که چه اتفاقی برای اوپک خواهد افتاد، برانگیخته است. الفالح اظهار کرد که اوپک پلاس می‌تواند با هماهنگی نزدیک با اوپک فعالیت کند. اما این مساله گیج کننده به نظر می‌رسد زیرا همه اعضای اوپک در گروه اوپک پلاس حضور دارند در حالی که اوپک پلاس شامل شمار دیگری از کشورها نیز می‌شود. این دو گروه چگونه با یکدیگر تعامل خواهند کرد و تا چه میزان با یکدیگر همپوشانی خواهند داشت؟ این مساله هنوز مشخص نشده است.

اما آنچه که مشخص است این است که اتفاقی در شرف وقوع است و اوپک جای خود را به ساختار حاکمیتی می‌دهد که تحت تسلط دو کشور است. به نظر می‌رسد عربستان سعودی ترجیح می‌دهد به جای نوعی ریاست مشترک با روسیه، همچنان با کشورهای متعددی برای رسیدن به یک اتفاق نظر همکاری کند.

فالح در برابر این پرسش که چه کسی بانی اصلی تشکیل دبیرخانه اوپک پلاس خواهد بود، گفت: تصور می‌کنم روسیه باید پیش بیافتد. روسیه یک وزنه سنگین از نظر تولید و نفوذ سیاسی است. بنابراین رهبری روسیه برای اوپک پلاس ضروری است. به همین دلیل انتظار دارم روسیه نقش کلیدی ایفا کند.

باقی اوپک یا اوپک پلاس، درحال از دست دادن وزن سابق خود هستند. اعضای متعدد اوپک با بی‌ثباتی و نوسان سطح تولید مواجه هستند و برخی با کاهش تولید مواجه شده‌اند. جدا از کویت و امارات متحده عربی، هیچ کس بر مبنای محاسبات استراتژیک با سیاسی، نمی‌تواند میزان عرضه به بازار را افزایش داده یا کاهش دهد.

فالح همچنین به این حقیقت اشاره کرد که عمده قدرت برای دستکاری شرایط بازار نفت، در عربستان سعودی و روسیه متمرکز شده است. وی گفت: اوپک پلاس جدید همچنان به فلسفه "یک کشور، یک صدا" پایبند است اما به نظر می‌رسد دو تولیدکننده بزرگ این کشور همچنان قدرت را در دست خواهند داشت. وزیر انرژی عربستان سعودی حتی گفت: رای گیری رسمی واقعا اهمیت نخواهد داشت بلکه سایر اعضا متقاعد می‌شوند.

پس اوپک پلاس در چند ماه آینده چه چیزی در چنته خواهد داشت؟ در کوتاه مدت با وجود این که بسیاری در بازار نفت به دلیل بازگشت تحریمهای آمریکا علیه ایران، نگران کمبود عرضه هستند، اما حواس فالح به ریسکهای تقاضا معطوف شده است. وی خاطرنشان کرد که دلار قوی به همراه افت ارزش ارزهای اقتصادهای نوظهور، ممکن است تقاضا را محدود کند. کندی اقتصادی جهانی ممکن است میزان مصرف را محدود کند. وی همچنین نسبت به کاهش و اختلالات عرضه در کشورهای متعدد اوپک و غیراوپک شامل ونزوئلا، ایران، مکزیک، لیبی و نیجریه نگران بود. از سوی دیگر نرخ رشد تولید آمریکا همچنان بالا مانده است.

با این همه سیگنال متضاد، مسیر بازار نفت نامشخص است. بنابراین فالح می‌خواهد رویکرد صبر و مشاهده را پیشه کند. در واقع گزارش داخلی اوپک نشان می‌دهد این گروه نسبت به وضعیت تقاضای فصلی در زمستان نگران است. زیرا همه پالایشگاهها وارد دوره تعمیرات می‌شوند و تقاضا برای نفت ممکن است کمتر شده و به افزایش ذخایر منتهی شود. افزایش ذخایر با توجه به روند رشد تولید نفت آمریکا ممکن است عامل منفی برای قیمتهای نفت در هفته‌های آینده باشد.