علی مطهری، نایب‌رییس مجلس شورای اسلامی اما نه‌تنها نگران اوضاع داخلی کشور نیست، بلکه خروج احتمالی امریکا از برجام را نیز در حکم شکستی برای ایالات متحده در عرصه بین‌الملل دانسته و معتقد است ایران حتی می‌تواند درصورت پایبندی دیگر طرفین برجام به تعهدات‌شان در این توافقنامه باقی بماند. در ادامه مشروح گفت‌وگوی «اعتماد» با مطهری را می‌خوانیم.

 

باتوجه به زمزمه‌های خروج امریکا از برجام طی چند روز آینده و در شرایطی که به‌زعم برخی تحلیلگران بسیاری از منافع جمهوری اسلامی ایران در برجام محقق نشده، به نظر شما خروج ایالات متحده از برجام به نفع ما خواهد بود یا ادامه این توافق همچنان منافعی برای ما به همراه خواهد داشت؟

 

فکر می‌کنم ادامه روند برجام مشروط به خروج امریکا، همچنان به رفتار اروپایی‌ها و دیگر طرفین این توافق وابسته است. در واقع اگر اروپایی‌ها متعهد شوند که در مقابل جریمه‌های احتمالی امریکا علیه‌شان ایستادگی خواهند کرد و بطور جدی پای برجام می‌ایستند، طبیعتا احتمال دارد که ایران همچنان در برجام باقی بماند.

 

یعنی حتی بدون حضور امریکایی‌ها و صرفاً درصورت تعهد کشورهای اروپایی در برجام می‌مانیم؟

 

بله. تا زمانی که کشورهای اروپایی همچنان بر تعهدات خود پایبند باشند، ما نیز می‌توانیم در توافق بمانیم. مگر اینکه اروپایی‌ها نیز به‌صورت علنی اعلام کنند که از این توافق بین‌المللی خارج خواهند شد. با این حال اگر ضمانتی وجود نداشته باشد که کشورهای اروپایی در مقابل فشار امریکا می‌ایستند، طبیعتا بهتر است که ما هم از این توافق خارج شویم.

 

درصورت خروج امریکا از برجام و عدم تعهد کشورهای اروپایی نسبت به اجرای تعهدات خود، فکر می‌کنید این اتفاق چه تاثیری در مناسبات سیاست داخلی خواهد داشت؟ مشخصاً این اتفاق تا چه میزان در تحقق دیگر برنامه‌ها و اهداف دولت تاثیرگذار می‌شود؟

 

فکر نمی‌کنم مشکلی باشد. اتفاقاً معتقدم درمجموع این اتفاق برای ایران خوب است. چرا که ما دست بالا را در اختیار خواهیم داشت و می‌گوییم برای اینکه صنعت هسته‌ای به سمت تسلیحات و ساخت بمب هسته‌ای نرود، همکاری کردیم و این طرف مقابل بود که نقض پیمان کرده است. در واقع ایران با این اقدام، اتمام حجت کرده است که کار خود را انجام داده و اشکال از طرف مقابل بوده است. بنابر این از نظر جایگاه و مناسبات بین‌المللی این اتفاق برای امریکا تاثیری منفی دارد و بالعکس برای ما تاثیری مثبت به همراه دارد.

 

با این حساب معتقدید خروج احتمالی امریکا از برجام به‌لحاظ دیپلماتیک به نفع ایران خواهد بود اما آیا به‌لحاظ اقتصادی نیز ما منتفع خواهیم شد؟ آیا نسبت به بازگشت تحریم‌ها نگران نیستید؟

 

مساله این است که امریکا دیگر قادر به ایجاد آن اجماع جهانی علیه ما نیست. درواقع اگر تحریم‌ها هم بازگردند، قطعا به‌شدت قبل اثرگذار نخواهند بود. ضمن آنکه به احتمال قوی کشورهای اروپایی نیز به آن میزانی که در گذشته با تحریم‌ها همراهی کردند، از بازگشت تحریم‌ها حمایت نخواهند کرد. البته باید بپذیریم که در صورت لغو برجام، طبیعتا فشار اقتصادی بر کشور افزایش خواهد یافت و باید خودمان را برای این فشارها آماده کنیم.

 

و تاثیر این خروج احتمالی و لغو برجام در مناسبات سیاست داخلی چه خواهد بود؟ بعضی تحلیلگران معتقدند این اتفاق می‌تواند منجر به افزایش وحدت و انسجام ملی شود.

 

من هم موافقم. فکر می‌کنم عملاً چنین اتفاقی بیفتد.

 

باتوجه به انتقادهایی که این روزها علیه دولت مطرح می‌شود، فکر می‌کنید مردم درصورت شکست برجام از دولت حمایت خواهند کرد؟

 

موافق نیستم که خروج امریکا از برجام به‌معنای شکست ما است. اتفاقاً این شکست برای امریکا خواهد بود. از طرفی اصولا مردم در چنین مواقعی که در برابر دشمنی واحد قرار می‌گیرند، بیش از پیش متحد و همدل می‌شوند و فکر می‌کنم در این مورد نیز شاهد اتحاد بیشتر مردم باشیم.