آرشیو روزنامه شماره ۴۲۲۳ دنیای اقتصاد

اخبار تاريخ و اقتصاد - روزنامه شماره ۴۲۲۳

  • فردوسی؛ معمار روایت ایران

    اولین کنفرانس «تاریخ روابط خارجی ایران» که از سوی «مرکز آموزش و پژوهش‌های بین‌الملل وزارت امورخارجه» برگزار شد با سخنرانی شمار زیادی از پژوهشگران و استادان در حوزه‌های مختلف تاریخ، علوم سیاسی و روابط بین‌الملل همراه بود. در دومین سخنرانی از نخستین پنل این نشست که به دوران باستان تا عصر صفویه اختصاص داشت، دکتر داریوش رحمانیان به بیان دیدگا‌ه‌های خود در رابطه با روایت ایران و شیوه ساخته شدن این روایت در طول تاریخ پرداخت. دکتر رحمانیان با رد رویکرد صفویه محور در ساخت روایت ایران این امر را بسیار متقدم‌تر دانست و به دوران نخستین اسلامی نسبت داد. آنچه در ادامه می‌آید چکیده متن سخنرانی این استاد دانشگاه تهران با عنوان «نقش مفهوم «روایت ایران» در مواجهه دیپلماتیک ایران با جهان» است.
  • خواب آشفته کافه نادری؛ از مصادره تا مزایده

    فرزانه ابراهیم‌زاده
    چه کسی فکر می‌کرد «هتل و کافه‌ نادری» ۹۰ سالگی‌اش را در هراس دوتکه شدن پشت‌سر بگذارد؟ دوتکه شدن و خراب کردن دیوار ماجرای عجیب‌و‌غریبی بود که یکی از قدیمی‌ترین کافه‌ها و هتل‌های ایران با همراهی دوستدار‌ان میراث فرهنگی و شبکه‌های اجتماعی، آن را پشت‌سر گذاشت. کافه و هتلی در حاشیه خیابان جمهوری اسلامی که حالا در ۹۰ سالگی خود، خاطرات زیادی از تاریخ و آدم‌های مشهوری چون صادق هدایت،‌ نیما یوشیج،‌ هوشنگ ابتهاج، مرتضی کیوان و... را در ذهن در و دیوارهایش حفظ کرده است. داستان کافه نادری در یکی از روزهای سال ۱۳۰۶ شمسی در حاشیه خیابان نادری رو‌به‌روی باغ سفارت انگلیس و در پی تصمیم قنادی ارمنی به نام خاچیک مادیکیانس شروع شد. کافه نادری خیلی زود دو رقیب خود یعنی گراندهتل و لقانطه را پشت سر گذاشت و توانست به پاتوق بسیاری از چهره‌های ادبی و هنری آن روزگار تبدیل شود؛ افتخاری که شاید بخشی از آن را مدیون معماری منحصربه‌فردش بود. سقف بلند، کاغذ‌ دیواری‌ها، چراغ‌هایی که با بند روشن و خاموش می‌شد و مجموعه صندلی‌های لهستانی و رومیزی‌های سفید و درخت‌های چنار داخل حیاط، این کافه را به شکل کافه‌‌های پاریسی درآورده و توجه روشنفکران فرنگ‌رفته آن روزگار را جلب کرده بود. از طرف دیگر این کافه دو سالن تابستانی و زمستانی داشت و ارکستر زنده هر روز در آن برنامه اجرا می‌کرد.
  • نقش بندر بصره در روابط ایران و عثمانی

    خلیج‌فارس و مناطق کرانه‌ای و پس کرانه‌ای پیرامون آن و از جمله بندر بصره، به علت موقعیت جغرافیایی و کارکرد اقتصادی و سیاسی، از جمله مهم‌ترین مناطق حساس و تاثیرگذار در روابط سیاسی ایران و عثمانی از زمان صفویه تا دوره پهلوی به‌شمار می‌آمد.
  • مرگ نظریه‌پرداز برخورد تمدن‌ها

    ساموئل هانتینگتون متخصص علوم سیاسی و واضع نظریه جنجالی «برخورد تمدن‌ها» ۲۴ دسامبر سال ۲۰۰۸ در سن ۸۱ سالگی درگذشت. او نویسنده بیش از ۱۰ کتاب سیاسی اثرگذار است. او همراه با برژینسکی کتاب «قدرت سیاسی: ایالات‌متحده آمریکا و شوروی» را تالیف کرد که یکی از مهم‌ترین منابع در درک پویش‌های جنگ سرد و چگونگی قرارگیری دو مکتب فلسفی و فکری در مقابل هم در قالب جهان دو قطبی طی قرن بیستم به‌شمار می‌رود.
  • نامه تجاری کریم خان به «شاه عالم»

    ۲۴ دسامبر سال ۱۷۶۵ میلادی کریم خان‌زند رئیس وقت کشور ایران در دفتر کار خود در شیراز به منشی‌اش گفت که نامه‌ای به «شاه عالم» امپراتور هند بنویسد و این اقدام او را که به انگلیسی‌ها امتیاز و اختیار داده است تقبیح و محکوم کند. کریم‌خان به منشی‌اش تاکید کرده بود که نامه همان روز باید به مهر و امضای او برسد و ارسال شود. «شاه عالم» امپراتور وقت هند به کمپانی هند شرقی انگلستان در منطقه بنگال اختیارات دیوانی (اداری ــ حکومتی) و امتیاز کشت خشخاش و تولید تریاک و حقوق دیگر داده بود. کریم‌خان که نظر به گسترش بازرگانی خارجی داشت دو سال پیش از آن (سال ۱۷۶۳) به بازرگانان انگلیسی اجازه داده بود که در بوشهر - به کار داد و ستد مال‌التجاره بپردازند.
  • برکناری تیمورتاش

    رضا‌شاه سوم دی ماه سال ۱۳۱۱ تیمورتاش را از کار بر کنار و وزارت دربار را هم منحل کرد. او دستور داد که از آن پس نامه‌های ارسالی مردم، از طریق یک منشی نظامی به اطلاعش برسد. در همین روز تیمورتاش درخانه‌اش بازداشت شد.
  • لایحه تعلیمات اجباری

    سوم دی ماه سال۱۳۲۱ لایحه قانون تعلیمات اجباری به مجلس شورای ملی ارائه شد.

بیشتر