چین از رفتار برابر ترامپ خرسند است
به گزارش گروه آنلاین روزنامه دنیای اقتصاد-نگار حجتی؛ سفر شی جینپینگ به واشنگتن اگرچه دستاوردهای عملی چندانی به همراه نداشت، اما برای رسانههای دولتی پکن به مهمترین هدف خود دست یافت که آن هم تثبیت جایگاه چین به عنوان قدرتی همطراز با ایالات متحده در صحنه بینالمللی بود.
روزنامه «مردم»، ارگان رسمی حزب کمونیست چین، این سفر را گامی در جهت گشودن مسیر صحیح همزیستی میان قدرتهای بزرگ توصیف کرد و خبرگزاری رسمی شینهوا نیز از استقبال گسترده محافل گوناگون در آمریکا از رهبر چین خبر داد. یون سان، مدیر بخش چین در اندیشکده واشنگتنی استیمسون، بر این باور است که شی در این دیدار علاوه بر کسب اعتبار سیاسی چشمگیر، شناسایی رهبری و جایگاه برابر کشورش با آمریکا را تثبیت کرد.
مدیریت هوشمندانه رابطه با دونالد ترامپ، ثبات لازم را در مهمترین پرونده دیپلماتیک پکن برای رئیسجمهور چین به ارمغان میآورد.به گزارش فایننشال تایمز این دستاورد به شی فرصت میدهد تا در آستانه کنگره سال آینده حزب کمونیست، جایی که پیشبینی میشود برای چهارمین دوره پنجساله قدرت را در دست بگیرد، موقعیت داخلی خود را تحکیم کند. افزون بر این، پکن زمان بیشتری برای احیای اقتصادی به دست میآورد که از رکود طولانیمدت در بخش املاک رنج میبرد، ضمن اینکه میتواند فناوریهای خود، بهویژه در حوزه هوش مصنوعی را برای رقابت با آمریکا توسعه دهد.
به گفته تحلیلگران، چین در جریان جنگ تجاری سال گذشته نشان داد که میتواند در نبردی شانه به شانه مقابل آمریکا بایستد. پکن در واکنش به تعرفهها و کنترلهای صادراتی واشنگتن، صادرات عناصر کمیاب خاکی را که نقشی حیاتی در تولید صنایع پیشرفته دارند محدود کرد؛ موادی که چین بزرگترین تامینکننده آن در جهان است. دو کشور اکنون بر سر تمدید دوماهه آتشبس تجاری توافق کردهاند و متعهد شدهاند مسائلی نظیر عناصر کمیاب را در ماههای آینده حلوفصل کنند. در همین راستا، مقامات دو کشور برای تزریق ثبات بیشتر به روابط، کاهش تعرفهها روی محمولههایی از کالاهای غیرحساس به ارزش ۶۰ میلیارد دلار را اعلام کردند.
تمایل آشکار دونالد ترامپ برای برقراری پیوندهای دوستانه با رئیسجمهور چین نیز روند تغییر تلقی جهانی از قدرت فزاینده پکن را سرعت بخشیده است. یو جیه، کارشناس مسائل چین در اندیشکده چتمهاوس بریتانیا، معتقد است شی اکنون رسماً همتای برابر رئیسجمهور آمریکا دیده میشود و ترامپ با این میزبانی رسمی روند مذکور را شتاب بخشید، امری که هدف بنیادین چنین سفرهایی محسوب میشود و بهترین خروجی ممکن برای پکن بوده است.
به گفته وزارت امور خارجه چین، دو طرف توافق کردند در زمینه تبادل دیدگاهها درباره فرصتها و خطرات هوش مصنوعی همکاری کنند. در بیانیه چین لحن تندتری نیز در قبال تهران به چشم میخورد، به طوری که اعلام شد ایران باید به تعهدات خود مبنی بر عدم توسعه تسلیحات هستهای پایبند باشد. پکن همچنین بر موضع خود مبنی بر مخالفت با اعمال عوارض بر آبراههای بینالمللی تاکید کرد. در کنار این موضوعات، همکاری برای مهار قاچاق فنتانیل که همواره از مطالبات اصلی واشنگتن بوده، مورد توافق قرار گرفت. جورج چن، مدیر بخش دیجیتال در گروه مشاورهای آسیا، معتقد است این سفر در مقایسه با سفر ماه مه ترامپ به پکن، نتایج ملموستری برای واشنگتن در پی داشته است.
در همین حال، دیوید پردو، نماینده آمریکا در امور چین، در گفتوگو با شبکه فاکسنیوز اعلام کرد که ترامپ در این دیدار تمایل پکن برای خرید تسلیحات آمریکایی را جویا شده است. هرچند زمان دقیق این مکالمه مشخص نیست، اما این موضوع با توجه به جایگاه چین به عنوان رقیب نظامی اصلی آمریکا، انتقادهایی را در داخل واشنگتن برانگیخته است.
از سوی دیگر، با اینکه در بیانیه مشترک دو کشور نامی از تایوان برده نشد، شینهوا مواضع سرسختانه شی درباره این جزیره را منتشر کرد. رئیسجمهور چین هشدار داده بود که هرگونه حمایت واشنگتن از استقلال تایوان میتواند دو کشور را به سوی رویارویی و روابط دوطرفه را به وضعیتی خطرناک سوق دهد. علی واین، پژوهشگر ارشد گروه بینالمللی بحران، معتقد است پکن در بیانیه خود تلاش کرد تغییر سیاست آمریکا در قبال تایوان را تثبیت کند و واشنگتن را به مخالفت با استقلال این جزیره وادار سازد. به باور او، این مواضع نشان میدهد شی بر این گمان است که میتواند از همتای آمریکایی خود که او را تحسین میکند، به صورت گامبهگام امتیاز بگیرد.
علاوه بر این، نشانههایی وجود دارد که پکن در پی استفاده از نزدیکی روابط شی و ترامپ برای ایجاد شکاف میان آمریکا و متحدانش، به ویژه ژاپن، است. چین پیش از این و در پی اظهارات سانائه تاکایچی، نخستوزیر ژاپن، مبنی بر اینکه جنگ بر سر تایوان تهدیدی حیاتی برای توکیو خواهد بود، محدودیتهای صادراتی علیه ژاپن وضع کرده بود. روزنامه گلوبالتایمز در تحلیلی نوشت ابرقدرتی که روزی حامی بیقیدوشرط ژاپن بود، اکنون در حال ساختن رابطهای سازنده با چین است و این تغییر رویکرد نشان میدهد واشنگتن در اختلافات توکیو و پکن مداخله نخواهد کرد.
برای نخستین بار در مناسبات دو کشور، روسای جمهور چین و آمریکا ظرف شش ماه دو بار دیدار رسمی دوجانبه داشتهاند و قصد دارند در بازه زمانی کمتر از یک سال، دو دیدار دیگر نیز ترتیب دهند. خوشبینی دولتی به دستاوردهای شی در رسانههای پکن آشکار است. روزنامه «مردم» در سرمقاله خود نوشت که دگرگونی در روابط دو کشور نشاندهنده نفوذ و پویایی چین به عنوان یک قدرت بزرگ شرقی در مسیر رنسانس و اقتدار جهانی است.
