مقاصد کوچک توریستهای خارجی
دنیای اقتصاد : باوجود کاهش چشمگیر بازار گردشگری بینالمللی در هفت ماه نخست سال ۲۰۲۱، افزایش سفرها در دو ماه ژوئن و ژوئیه، قرار گرفتن صنعت گردشگری در مسیر بهبودی را نشان میدهد.

ورود گردشگران بینالمللی در هفت ماه نخست سال ۲۰۲۱ حدود ۴۰ درصد کمتر از سطح ۷ ماهه سال ۲۰۲۰ ارزیابی شده و همچنین در مقایسه با سال ۲۰۱۹ یعنی سال پیش از همهگیری کرونا حدود ۸۰ درصد کاهش یافته است. این کاهش نشاندهنده از دست دادن ۶۷۷ میلیون توریست بینالمللی نسبت به هفت ماه مشابه سال ۲۰۱۹ یا ۱۱۰ میلیون نفر در مقایسه با سال ۲۰۲۰ است. اما به رغم شروع ضعیف در اوایل سال، گردشگری بینالمللی در ماههای ژوئن و ژوئیه به ویژه در اروپا پیشرفت چشمگیری در مسیر بهبودی داشته است.
گردشگری بینالمللی در ژوئن و ژوئیه ۲۰۲۱ به دلیل واکسیناسیون و بازگشایی مرزها بهبودی جزئی نشان میدهد. دو دلیل اصلی منجر به این پیشرفت کوچک در این دو ماه بوده است. نخست میتوان به بازگشایی بسیاری از مقاصد برای سفرهای بینالمللی به ویژه در قاره اروپا و آمریکا اشاره کرد و دیگر آنکه این کاهش محدودیتهای سفر ناشی از افزایش واکسیناسیون و پیشرفت تولید واکسن کووید-۱۹ در جهان بوده است. در واقع افزایش تعداد افراد واکسینه شده منجر به کاهش محدودیتهای سفر، افزایش بازگشت اعتماد مصرفکنندگان و بازگشت تدریجی سفرهای ایمن در اروپا و دیگر نقاط جهان میشود. در مقابل، اکثر مقاصد در آسیا همچنان برای سفرهای غیرضروری بسته هستند. براساس دادههای ارائه شده، ماههای ژوئن و ژوئیه ۲۰۲۱ نسبت به ماههای مشابه ۲۰۲۰ شاهد افزایش متوسطی در ورود گردشگران بینالمللی بوده است. کشورهای جزایر کوچک در کارائیب، آفریقا، آسیا و اقیانوسیه به همراه چند مقصد کوچک اروپایی بهترین عملکرد را در ماههای ژوئن و ژوئیه به ثبت رساندهاند بهطوری که حتی به ورود گردشگران به سطوح پیش از همهگیری نزدیک شده و گاهی از آن فراتر رفتهاند. براساس این آمارها آلبانی توانست خود را به منفی ۲ درصد برساند و جزایر کوچک دیگر همچون سنت مارتن با کاهش ۴ درصدی، آروبا با منفی ۹ درصد، جمهوری دومنیکن با منفی ۱۳ درصد، آمنتیگوا و باربودا با منفی ۱۴ درصد، کوراسائو با منفی ۲۲ درصد، مونتهنگرو با منفی ۳۳ درصد، مالدیو با منفی ۳۶ درصد و سیشیل با منفی ۳۹ درصد بهترین مقاصد طی این دو ماه در مقایسه با سال ۲۰۱۹ بوده است. این آمار نشان میدهد کشورهای کوچک جزیرهای به مقصد اول توریستهای خارجی تبدیل شده و تغییراتی را در وضعیت بازارهای اصلی جهان ایجاد کرده است. براساس آمار ارائه شده از سوی سازمان جهانی گردشگری، ماه ژوئیه با کاهش ۶۷ درصدی بهتر از ژوئن با کاهش ۷۷ درصدی عمل کرده و آن را به بهترین ماه از آوریل ۲۰۲۰ تاکنون تبدیل کرده است. تخمین زده میشود که ۵۴ میلیون گردشگر در ماه ژوئیه از مرزها عبور کردهاند در حالی که این رقم در سال ۲۰۲۰ حدود ۳۴ میلیون نفر بوده که البته در مقایسه با رقم ۱۶۴ میلیون نفری در سال ۲۰۱۹ بسیار کمتر است.
البته شرایط افت و خیز در مناطق مختلف متفاوت بود و آسیا و اقیانوسیه همچنان ضعیفترین نتایج را در ژانویه تا ژوئیه ۲۰۲۱ تجربه کرده و با کاهش ۹۵ درصدی گردشگران ورودی در مقایسه با سال ۲۰۱۹ مواجه شده است. تنها سفرهای ضروری در بسیاری از مقاصد آسیایی ثبت شد، زیرا اکثر کشورها بسته بودند. پس از آن خاورمیانه با کاهش ۸۲ درصدی دومین میزان افت بزرگ در جهان را ثبت کرده است و اروپا و آفریقا هر دو با ۷۷ درصد کاهش و قاره آمریکا با افت ۶۸ درصدی، کاهش کمتری را شاهد بودند. براساس گزارشهای منطقهای، اروپا و آمریکا کاهش کمتری در ورودی بینالمللی در دو ماه ژوئن و ژوئیه البته به دلیل پشتیبانی از تقاضای درونمنطقهای داشتهاند. چند مقصد بزرگ در این نتایج تاثیرگذار بودند و حتی برخی به سطح ۸۰ درصدی از سال ۲۰۱۹ دست یافتند و در مسیر بازیابی کامل قرار گرفتند که میتوان به مکزیک (کاهش ۱۹ درصدی)، کرواسی (کاهش ۲۲ درصدی)، ترکیه (کاهش ۳۳ درصدی)، یونان (کاهش ۵۰ درصدی) و اسپانیا (کاهش ۵۵ درصدی) اشاره کرد.
در مناطق فرعی نیز کارائیب با رساندن خود به کاهش ۵۲ درصدی در مقایسه با سال ۲۰۱۹ بهترین عملکرد را طی این دو ماه به ثبت رسانده است. سفرهای رو به رسد در ایالات متحده به مقاصد کارائیب، آمریکای مرکزی و همچنین مکزیک بسیار تاثیرگذار بوده است. کارائیب با رشد ۱۱ درصدی و اروپای جنوبی و مدیترانهای با رشد یک درصدی تنها مناطق فرعی بودند که در ژانویه تا ژوئیه ۲۰۲۱ نسبت به مدت مشابه خود در سال ۲۰۲۰ مسیر رو به رشد را ثبت کردند. اکثر مناطق فرعی در ماه ژوئیه نسبت به ماه ژوئن نتایج بهتری را شاهد بودند زیرا اروپای جنوبی و مدیترانهای، آمریکای مرکزی و کارائیب در ژوئیه به کمتر از کاهش ۵۰ درصدی رسیدند.
با وجود این، اگرچه براساس گزارشهای ارائه شده میزان درآمدهای مقاصد گردشگری بینالمللی در هفت ماه اول سال ۲۰۲۱ بسیار ضعیف بوده است، اما چند کشور در ماههای ژوئن و ژوئیه پیشرفت متوسطی را ثبت کردند و برخی حتی از درآمد سال ۲۰۱۹ پیشی گرفتند. در بین مقاصد بزرگ، مکزیک توانست تقریبا همان میزان درآمد گردشگری را به دست آورد و درآمدها در ماه ژوئن همانند سال ۲۰۱۹ و در ماه ژوئیه افزایش ۳ درصدی را به ثبت رسانده است. درباره سفرهای خروجی نیز این امر صدق میکند.
در میان بازارهای بزرگتر فرانسه با رساندن خود به کاهش ۳۵ درصدی در مقایسه با سال ۲۰۱۹ و آمریکا با رسیدن به کاهش ۴۹ درصدی در ژوئیه شاهد جهش قابل توجهی بودند. پرتغال و اوکراین نیز با رسیدن کاهش به زیر ۳۵ درصد در ماه ژوئیه بهبودی چشمگیری را تجربه کردند اگرچه درآمدهای گردشگری هنوز بسیار کمتر از سطح ۲۰۱۹ است. رومانی جزو کشورهایی بوده که در ماه ژوئیه درآمد خود را از گردشگران برونشهری به سطح ۲۰۱۹ رسانده است. در مقابل، سفرهای داخلی به بهبود گردشگری در چند مقصد بهویژه در بازارهای بزرگ داخلی منجر شده است. در چین و روسیه ظرفیت صندلی هواپیماها در سفرهای داخلی فراتر از سطح ۲۰۱۹ بوده است. اما با این حال، بازگشت سفرهای داخلی در بسیاری از بازارها، کاهش چشمگیر گردشگری بینالمللی را جبران نکرده است.
باید این نکته را در نظر داشته باشیم که با وجود پیشرفت نسبی نسبت به سطوح پایین سال ۲۰۲۰، گردشگری بینالمللی بسیار کمتر از سطح ۲۰۱۹ باقی مانده است. همچنین ارزیابیهای سازمان جهانی گردشگری در ماه سپتامبر، نتایج متفاوتی را برای دوره مه تا آگوست ۲۰۲۱ نشان میدهد. وضعیت گردشگری بینالمللی برای ماههای باقی مانده از ۲۰۲۱ با دو سناریو همراه است. بر این اساس در سناریوی اول آغاز احیای بازار گردشگری و قرار گرفتن در مسیر بهبودی از ماه ژوئیه برآورد شده و احتمال کاهش گردشگری جهان در مقایسه با سال ۲۰۱۹ به ۶۳ درصد در کل سال ارزیابی میشود. براساس این سناریو در ماه پایانی سال میزان کاهش به منفی ۳۵ درصد میرسد. اما سناریوی دوم احیای بازار گردشگری را از ماه سپتامبر برآورد میکند که کاهش به مراتب بیشتری تا منفی ۷۵ درصد در سال ۲۰۲۱ را لحاظ میکنند و در ماه پایانی سال میزان کاهش به منفی ۵۵ درصد میرسد. با نگاهی به آینده، اکثر کارشناسان برآورد میکنند که در سال ۲۰۲۲ جهان بهدلیل افزایش ناگهانی تقاضا، بهویژه در سه ماه دوم و سوم سال، شاهد رشد چشمگیری باشد. حدود یکسوم کارشناسان نیز بازگشت احتمالی را برای سال ۲۰۲۳ برآورد کردند که اروپا احتمالا در سال ۲۰۲۳ به سطح پیش از کرونا بازگردد. البته همچنان بیش از نیمی از کارشناسان بازگشت بازار گردشگری به سطح ۲۰۱۹ را در سال ۲۰۲۴ یا بعدتر میدانند. کارشناسان بازگشت آسیا و اقیانوسیه به سطح پیش از کرونا را بعد از سال ۲۰۲۴ ارزیابی میکنند.