میراث جهانی تبریز سوخت
دنیای‌اقتصاد : چهارشنبه گذشته (۱۸اردیبهشت) بخش سرای «دودری» بازار جهانی تبریز به مساحت ۲ هزار و ۵۰۰ متر در دو طبقه طعمه حریق شد. این آتش‌سوزی باعث شد تا به حدود ۱۰۰ مغازه آسیب جدی و به ۵۰ مغازه خسارت جزئی وارد شود؛ آسیبی که برآورد خسارت و مرمت آن به گفته معاون میراث‌فرهنگی کشور، به حدود ۲۰ میلیارد تومان رسیده است. البته این حادثه اولین تجربه آتش‌سوزی در بزرگ‌ترین بازار تاریخی سرپوشیده جهان نبود؛ ۱۰ سال پیش هم سرای «ایکی‌قاپیلار» با ۱۲۰ مغازه بازار تبریز در آتش سوخت؛ آتش‌سوزی‌ای که خاموش کردن آن ۲ روز طول کشید اما آتش‌سوزی اخیر در عرض ۴ساعت به دلیل وجود شبکه‌ها و شلنگ‌های آتش‌نشانی تعبیه شده در دل بازار، خاموش شد. اگرچه انتقادات بسیاری به چرایی نبود اقدامات پیشگیرانه در این حادثه وجود دارد اما از سوی دیگر، نزدیکی دو حادثه آتش‌سوزی کلیسای نوتردام پاریس با حریق بازار تاریخی تبریز این سوال را ایجاد می‌کند که آیا همچون حادثه پاریس، عزم ملی برای مرمت و بازسازی اثر جهانی بازار سرپوشیده تبریز شکل خواهد گرفت یا خیر؟
مشارکت بازاری‌ها در مرمت
معاون میراث فرهنگی سازمان میراث فرهنگی، صنایع‌دستی و گردشگری کشور درباره مرمت این اثر جهانی به «دنیای اقتصاد» می‌گوید: «تلاش‌ها بر این است تا بازار تاریخی تبریز به شکل سابق برگردد. در حال حاضر باتوجه به برآورد خسارت حدود ۲۰ میلیارد تومان بابت مرمت بخش سوخته بازار باید در نظر گرفت که طبق تفاهم‌نامه‌ای قرار است مدیرکل استان، پایگاه و هیات امنای بازار تبریز، شهرداری، اداره کل میراث‌فرهنگی استان، اداره برق، آتش‌نشانی و... مشارکت داشته باشند.» محمدحسن طالبیان همچنین تاکید می‌کند مشارکت بازاری‌ها برای مرمت دوباره بازار همیشه یک مشارکت موفق بوده و لذا از مشارکت بازارهای‌های بازار تاریخی تبریز به‌عنوان یک الگو یاد می‌کند. او در ادامه می‌گوید: «۵۰ درصد این بخش از بازار که طعمه آتش شده است بیمه بوده است. اما در هر صورت مشارکت بازاری‌ها قطعا کمک خواهد کرد تا هرچه سریع‌تر این بخش آتش گرفته نیز سرپا شود و بار دیگر به فعالیت خود ادامه دهد.»
مقایسه با حریق «نوتردام»
اما لحظاتی پس از آغاز آتش‌سوزی کلیسای نوتردام واکنش‌های شدیدی در سطح ملی منعکس شد؛ به‌طوری که امیدها را برای بازسازی و مرمت آن اثر تاریخی زنده می‌کرد. حتی امانوئل مکرون، رئیس‌جمهور فرانسه در دقایق اولیه اعلام کرد ظرف ۵ سال این کلیسا مرمت خواهد شد؛ هرچند کارشناسان معماری فرانسوی معتقدند در مدت زمان ۵ سال نمی‌شود نوتردام را مرمت کرد. از سوی دیگر، سرمایه‌داران و صاحبان کسب‌وکارهای بزرگ در فرانسه نیز در ساعات اولیه پس از آتش‌سوزی نوتردام وارد میدان شدند و بخش قابل توجهی از هزینه مرمت این بنا را تقبل کردند. در ایران اما تا لحظه تنظیم این گزارش عالی‌ترین مقام میراث فرهنگی، صنایع‌دستی و گردشگری کشور واکنشی به آتش‌سوزی در بازار جهانی تبریز نشان نداده و حتی نشانی از نگرانی ملی برای نابودی بخشی از سرمایه‌های این بازار ارزشمند دیده نمی‌شود؛ میراثی که با کسب و کار بخشی از مردم کشور در استان آذربایجان شرقی گره خورده است. به باور کارشناسان، دلیل اصلی این واکنش‌ها را می‌توان در اثرگذاری این دو بنا در اقتصاد دو کشور جست و جو کرد.
کلیسای نوتردام سالانه باعث جذب گردشگران بسیاری به پاریس است و جریان مالی مناسبی را برای این کشور ایجاد می‌کند؛ کشوری که روی درآمدهای گردشگری حساب کرده. در مقابل اما، گویا مسوولان چندان روی بازار جهانی تبریز برای جذب گردشگر به کشور حساب باز نکرده‌اند.
