سیل نقدینگی به بازار سهام بازگشت
در پایان معاملات، شاخص کل بورس با رشد ۱۶۱هزار واحدی معادل ۳.۳۵درصد، به محدوده ۴میلیون و ۹۸۰هزار واحد رسید؛ سطحی که بازار را تنها یک گام با کانال ۵میلیون واحدی فاصله داده است. همزمان رکورد ورود پول حقیقی نیز شکسته شد و حدود ۸.۹هزارمیلیارد تومان نقدینگی حقیقی وارد بازار سهام شد. سرانه خرید حقیقیها نیز به ۱۳۷میلیون تومان رسید؛ درحالیکه سرانه فروش حدود ۳۷میلیون تومان بود؛ آماری که بهخوبی شدت تقاضا و اشتیاق سرمایهگذاران برای حضور در بازار را نشان میدهد.
بخش مهمی از رشد دیروز شاخص به بازگشایی موفق برخی نمادهای پتروشیمی بازمیگردد؛ شرکتهایی که در جریان جنگ آسیب مستقیمی ندیده بودند، اما بهدلیل شرایط حاکم بر بازار برای مدتی متوقف شده بودند. بازگشایی نمادهایی مانند اروند، نوری و برخی دیگر از پتروشیمیها تاثیر قابلتوجهی بر رشد شاخص کل داشت. در کنار آن، بخش عمدهای از نمادهای بازار نیز در محدوده صف خرید یا سقف مجاز نوسان معامله شدند و تصویر یکپارچهای از تقاضا در بازار شکل گرفت.
با توجه به شرایط فعلی، شاخص کل احتمالا در معاملات روزهای آینده به محدوده سقف کانال تکنیکالی خود در حوالی ۵میلیون واحد خواهد رسید. با این حال، رسیدن به این سطح الزاما به معنای آغاز اصلاح یا افزایش فشار فروش نیست. آنچه در شرایط کنونی اهمیت دارد، حجم بالای نقدینگی آماده ورود به بازار و صفهای خرید سنگینی است که همچنان در بسیاری از نمادها مشاهده میشود. به همین دلیل انتظار میرود مقاومت پیشروی بازار نیز با قدرت مناسبی شکسته شود و مسیر برای دستیابی به اهداف بالاتر هموار شود.
در بازار ارز نیز پس از انتشار اخبار توافق، شاهد کاهش نرخ دلار بودیم؛ موضوعی که بخش عمده آن طی روزهای گذشته پیشخور شده بود. دلار آزاد پیش از این تا محدوده ۱۶۰هزار تومان نیز عقبنشینی کرده بود؛ اما با بازگشایی تدریجی فعالیتهای اقتصادی، رفع بخشی از محدودیتها و شکلگیری تقاضای انباشته وارداتی، انتظار میرود فشار تقاضا در بازار ارز به تدریج افزایش یابد. از این رو بسیاری از تحلیلگران معتقدند محدودههای فعلی نرخ ارز میتواند کف قیمتی دلار در شرایط کنونی باشد و کاهش قابلتوجه دیگری برای آن متصور نیستند. همین موضوع درباره بازار طلا و سکه نیز تا حد زیادی صادق است.
یکی دیگر از مباحث مطرحشده در روزهای اخیر، نحوه بازگشایی نمادهای متوقف بوده است. برخی فعالان بازار نسبت به تفاوت درصد بازگشایی نمادها انتقاداتی مطرح کردهاند؛ بهگونهای که برخی نمادها با بازگشایی محدود و برخی دیگر با رشدهای ۳۰ تا ۴۰ درصدی به تابلو بازگشتند. با این حال، بررسیهای انجامشده و توضیحات مسوولان نظارتی بازار نشان میدهد که معیارهایی همچون میانگین معاملات پیش از توقف، تعداد و تنوع خریداران و فروشندگان، شرایط صنعت و ملاحظات نظارتی در تعیین نحوه بازگشایی نقش داشتهاند و تصمیمات اتخاذشده مبتنی بر ضوابط مشخص بوده است.
موضوع حجم مبنا در بازار پایه نیز همچنان محل بحث فعالان بازار است. هرچند این ابزار با هدف جلوگیری از نوسانات غیرمنطقی و حفظ تعادل در نمادهای بازار پایه طراحی شده، اما بازنگری در برخی جزئیات آن میتواند به بهبود کارآیی بازار کمک کند.
در خصوص دامنه نوسان نیز انتقادهایی نسبت به محدود بودن دامنه سه درصدی مطرح میشود. با وجود این، در شرایط فعلی اقتصاد و با توجه به سطح ریسکهای سیاسی و سیستماتیک موجود، حفظ دامنه نوسان مثبت و منفی سه درصدی میتواند تصمیمی منطقی تلقی شود. تجربه هفتههای اخیر نیز نشان داده است که حتی با وجود این محدودیت، بازار از پویایی لازم برخوردار بوده و بسیاری از نمادها پس از مجامع یا افشای اطلاعات با رشدهای قابلتوجه بازگشایی شدهاند.
در مجموع، بازار سهام در شرایط کنونی از پشتوانه قدرتمند نقدینگی، کاهش ریسکهای سیاسی و خوشبینی فعالان اقتصادی برخوردار است. همین عوامل سبب شدهاند که عبور شاخص از مقاومتهای مهم تکنیکالی با سهولت بیشتری انجام شود و چشمانداز کوتاهمدت بازار همچنان مثبت ارزیابی شود.
* کارشناس بازار سرمایه