پاشنه‌آشیل لوازم‌خانگی
دنیای اقتصاد - عباس بیات : ارزیابی متغیرهای مالی شرکت‌های لوازم خانگی بازار سرمایه نشان می‌دهد که در مقیاس سالانه طی دو سال گذشته مقادیر تولید، فروش و درآمد این صنعت با نزول همراه بوده است. با‌این‌حال در مقیاس فصلی سال جاری متغیرهای مالی این صنعت بهبود یافته و برخلاف دو سال گذشته با افزایش همراه شده است.
بر این اساس تناژ تولیدات و فروش محصولات خانگی در ۹ماه ابتدایی امسال به‌ترتیب در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته رشد ۷ و ۱۱درصدی را تجربه کرده‌اند. فروش این صنعت در سال جاری با افزایش ۲۹درصدی به ۳۱هزار میلیارد تومان افزایش یافته است. با‌این‌حال دو عامل افزایش هزینه تامین ماده اولیه و همچنین سایه قیمت‌گذاری دستوری موجب شده است حاشیه سود این صنعت همگام با دیگر متغیرهای مالی افزایش نیابد.
روند روبه‌رشد سودآوری این صنعت در سال ۱۴۰۲متوقف شده و همچون ۱۴۰۱ بهمیزان ۲۱درصد ثبت شده است. در بهار و تابستان امسال متغیرهای سودآوری این صنعت با نزول همراه شده و متوسط با کاهش ۲ تا ۴درصد نسبت به میانگین فصلی همراه شده است.
بهبود مقادیر تولید
ارزیابی میزان تولیدات شرکت‌های لوازم خانگی در بازه سالانه نشان می‌دهد که متوسط در هر سال ۵هزار و ۴۹۱ هزاردستگاه لوازم خانگی توسط شرکت‌های این صنعت تولید شده و متوسط در هر سال ۴درصد به تولیدات آنها افزوده شده است.
روند تولیدات محصولات خانگی طی سال‌های گذشته نوسانی بوده، به‌طوری‌که در برخی سال‌ها تولیدات افزایش و در برخی دیگر کاهش را تجربه کرده است. طی سال ۱۴۰۲ تولیدات لوازم خانگی در قیاس با سال ماقبل با افت ۱۰درصدی مواجه شده و به ۵هزار و ۸۲۱ هزاردستگاه نزول یافته است.
اصلی‌ترین عامل در نزول مقادیر تولید این صنعت به بحث قدرت خرید مردم باز می‌گردد. از آنجا که قیمت لوازم خانگی طی دوره‌‌های اخیر در قیاس با دستمزدها رشد بیشتری را تجربه کرده، خرید محصولات خانگی برای مردم سخت شده و در نتیجه تقاضا تحت‌تاثیر قرار گرفته است. در بازه فصلی عملکرد ضعیف شرکت‌های لوازم خانگی در مقیاس سالانه جبران شده و در تابستان و پاییز امسال به‌ترتیب تولیدات این صنعت با افزایش ۴۷و ۸درصدی در قیاس با مدت مشابه سال گذشته همراه شده است.
تجمیع تولیدات ۹ماهه محصولات خانگی در سال جاری بهمیزان ۴هزار و ۷۰۶ هزاردستگاه بوده که در مقایسه با ۹ماه ابتدایی سال گذشته رشد ۷درصدی را تجربه کرده است. در سال جاری بیشترین میزان افزایش تولیدات مربوط به شرکت «انتخاب» است. مجموع تولیدات این شرکت ظرف ۹ماه ابتدایی امسال با رشد ۵۰درصدی، به ۶۷۲ هزاردستگاه افزایش یافته است.
«گلدیرا» یکه‌تاز فروش صنعت
با توجه به ویژگی بارز محصولات خانگی در خصوص دپوپذیری، در کنار ارزیابی مقادیر تولید، بررسی مقداری فروش می‌تواند رویکرد بهتری از وضعیت متغیرهای تولید و فروش این صنعت ارائه دهد. بر این اساس بررسی تناژ فروش شرکت‌های لوازم خانگی در مقیاس سالانه نشان می‌دهد که متوسط در هر سال ۵هزار و ۹۸۴ هزاردستگاه انواع محصولات خانگی تولید شده و در هر سال رشدی معادل ۴درصد تجربه کرده است. با این وجود طی دو سال گذشته روند رشد مقداری فروش معکوس شده است. در سال‌های ۱۴۰۱ و ۱۴۰۲ به‌ترتیب میزان فروش محصولات خانگی با کاهش ۳ و ۷درصدی همراه شده است.
با‌این‌حال همان‌طور که در بخش تولیدات در فصل‌های تابستان و پاییز افت میزان تولیدات سال‌های گذشته جبران شده، در مقدار فروش نیز طی سال جاری وضعیت بهتر شده است. بر این اساس در تابستان و پاییز امسال تناژ فروش شرکت‌های لوازم خانگی به‌ترتیب رشد ۳ و ۴۶درصدی را نسبت به دوره مشابه سال گذشته تجربه کرده‌اند.
در مجموع طی ۹ماه ابتدایی سال جاری میزان فروش شرکت‌های لوازم خانگی بازار سرمایه ۴هزار و ۹۰۷هزاردستگاه به ثبت رسیده که در مقایسه با مدت مشابه رشدی معادل ۱۱درصد را تجربه کرده است.
در این مقیاس بیشترین میزان رشد مقداری فروش مربوط به شرکت «گلدیرا» بوده است. این شرکت طی ۹ماه ابتدایی امسال ۶۹۲ هزاردستگاه محصولات خانگی به فروش رسانده است که در مقایسه با مدت مشابه ۱۴۰۲رشد ۱۴۷درصدی را به ثبت رسانده است.
ریسک قیمت‌گذاری دستوری
سایه قیمت دستوری در صنعت لوازم خانگی نیز حاکم است و همین امر منجر به ریسک عدم پایداری سودآوری این صنعت شده است. ارزیابی نرخ فروش محصول اصلی شرکت‌های لوازم خانگی نشان می‌دهد که طی ۹ماه نخست امسال ۲۷درصد به نرخ فروش این صنعت در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته افزوده شده است.
در این مقیاس بیشترین میزان رشد نرخ فروش مربوط به شرکت «لخزر» است. محصولات سرمایشی و گرمایشی این شرکت در سال جاری ۵۱درصد نسبت به ۹ماه ابتدایی ۱۴۰۲ افزایش را تجربه کرده است. در مقیاس نقطه‌به‌نقطه نیز طی آذرماه به میزان ۲۷درصد نرخ فروش محصول اصلی شرکت‌های لوازم خانگی در قیاس با آذر سال گذشته افزایش یافته است.
در این مقیاس بیشترین میزان رشد نرخ فروش مربوط به شرکت «انتخاب» است. نرخ فروش محصول اصلی این شرکت، یعنی محصولات برودتی، در آذرماه امسال ۹۲درصد نسبت به آذر ۱۴۰۲ افزایش یافته است.
در این میان مقایسه نرخ فروش محصول اصلی لوازم‌خانگی در آذرماه با متوسط سال جاری نیز حکایت از رشد ۴درصدی نرخ در آذرماه دارد. در این مقیاس نیز شرکت «انتخاب» با ثبت رشد ۲۷درصدی نرخ محصولات برودتی بیشترین میزان رشد نرخ فروش را از آن خود کرده است.
روند افزایشی متغیرهای درآمدی
بررسی روند فروش شرکت‌های لوازم خانگی نشان می‌دهد طی ۱۳سال گذشته متوسط در هر سال ۵۱درصد به مبلغ فروش این صنعت افزوده شده است. در سال ۱۴۰۲ درآمد شرکت‌های بورسی لوازم‌خانگی۳۳هزار و ۷۱۳میلیارد تومان به ثبت رسیده که در مقایسه با سال ماقبل رشد ۴۲درصدی را تجربه کرده است. با توجه به متوسط رشد سالانه، شتاب رشد درآمد محصولات خانگی در سال گذشته با ۹درصد کاهش همراه بوده که عامل اصلی آن نزول مقادیر تولید و فروش این صنعت طی سال ۱۴۰۲ بوده است.
در مقیاس فصلی طی تابستان و پاییز امسال درآمد فروش محصولات خانگی به‌ترتیب رشدی معادل ۲۳و ۳۷درصد نسبت به مدت مشابه تجربه کرده است. درمجموع شرکت‌های این صنعت در ۹ماه نخست امسال فروش ۳۱هزار میلیارد تومانی را به ثبت رساندند که در مقایسه با ۹ماه ابتدایی ۱۴۰۲ بهمیزان ۲۹درصد افزایش یافته است.
همان‌طور که در بخش مقداری فروش شرکت «گلدیرا» بیشترین میزان فروش را در سال جاری تجربه کرده بود، از لحاظ درآمد فروش نیز این شرکت بیشترین میزان رشد درآمدی را به ثبت رسانده است. در ۹ماه ابتدایی امسال فروش شرکت «گلدیرا» به میزان ۶هزار و ۲۵۶میلیارد تومان بوده که در مقایسه با ۹ماه نخست ۱۴۰۲ رشد ۵۸درصدی را تجربه کرده است.
نزول سودآوری با اهرم دستوری
از آنجا که در شرکت‌های لوازم خانگی قیمت‌گذاری به صورت دستوری صورت می‌گیرد، همواره ریسک عدم پایداری حاشیه سود در این صنعت بسیار بالاست. ارزیابی متغیرهای سودآوری لوازم‌خانگی نشان می‌دهد که در بازه سالانه متوسط حاشیه سود این صنعت ۱۳درصد بوده است. تا سال ۱۴۰۱ روند متغیرهای سودآوری با افزایش همراه بوده اما در سال ۱۴۰۲ روند افزایشی سودآوری این صنعت متوقف شده و حاشیه سود شرکت‌های تولید لوازم‌خانگی همچون سال ۱۴۰۱ بهمیزان ۲۱درصد ثبت شده است.
اصلی‌ترین عاملی که می‌توان برای توقف رشد سودآوری این صنعت عنوان کرد، در وهله اول رشد هزینه‌های مربوط به تامین مواد اولیه و در وهله دوم قیمت‌گذاری دستوری است. نظارت دستوری قیمت موجب می‌شود شرکت‌های این صنعت نتوانند با رشد دلار هزینه‌های خود را در نرخ فروش سرشکن کنند. پس از توقف رشد سودآوری، در سال جاری میزان سودآوری محصولات خانگی با کاهش همراه شده است.
در بازه فصلی طی بهار و تابستان امسال حاشیه سود این صنعت به‌ترتیب ۱۶ و ۱۴درصد به ثبت رسیده که در مقایسه با متوسط فصلی ۲ و ۴درصد کمتر بوده است. از میان هفت شرکت تولیدکننده بورسی این صنعت، «لازما» بیشترین میزان سودآوری را به ثبت رسانده است. حاشیه سود شرکت مذکور در سال ۱۴۰۲ و تابستان امسال به‌ترتیب ۴۶ و ۴۳درصد به ثبت رسیده است.
