ریسک حاشیه سود در «کیمیاتک»
دنیای‌اقتصاد - عباس بیات : شرکت آریان‌کیمیاتک در حوزه محصولات شیمیایی و در زمینه تولید و فروش انواع محصولات دارویی، آرایشی و بهداشتی فعالیت می‌کند. در این میان، برندهای معروفی که شرکت مذکور آنها را تحت‌لیسانس یا به‌‌‌صورت انحصاری تولید می‌کند، عبارتند از مار فارما، مای، شون، الارو، کالیستا و نئودرم که به ترتیب محصولات دارویی مربوط به مراقبت از پوست، مراقبت از پوست‌ومو و ضدآفتاب‌‌‌ها، گیاهی و دوستدار محیط‌زیست، مراقبت از پوست، لوازم‌آرایشی و پوست‌ومو هستند.
شرکت آریان کیمیاتک در تاریخ ۱۱شهریورماه سال ۱۳۸۱ به‌‌‌صورت سهامی خاص در شهر تهران، خیابان جردن، خیابان سایه، پلاک۶۸ تاسیس شد.
مالکان اصلی «کیمیاتک» عبارتند از: گروه صنعتی گلرنگ با ۳۱درصد سهم، گروه صنعتی پاکشو با ۸/ ۱۵درصد سهم، فروشگاه‌‌‌های زنجیره‌‌‌ای افق‌کوروش با ۱۴درصد سهم و صندوق سرمایه‌گذاری.ا.ب.توازن کوروش با ۵/ ۹درصد سهم.
در مجموع گروه صنعتی گلرنگ بهطور مستقیم و غیرمستقیم مالکیت بیش از ۵۰درصد شرکت آریان کیمیاتک را در اختیار دارد. شاخص‌‌‌های سودآوری «کیمیاتک» حکایت از این دارد که در چهارسال گذشته روند حاشیه سود آن روبه رشد بوده است. با این تفاسیر پیش‌بینی می‌شود که این روند در ۶ماه دوم سال ۱۴۰۱ نیز ادامه داشته باشد و شرکت مذکور بتواند به حاشیه سود خالص ۲۲درصد دست پیدا کند. با بررسی میزان تولیدات شرکت درمی‌‌‌یابیم که بهطور میانگین هرسال ۳۲درصد به مجموع تولیدات شرکت افزوده شده که نشان‌‌‌دهنده رشد حقیقی آن است. ازطرفی میزان فروش «کیمیاتک» ظرف سهسال قبل ۸۲درصد افزایش را به ثبت رسانده است. مجموع عوامل ذکرشده موجب می‌شود که در سال ۱۴۰۱ به‌‌‌میزان ۶۶درصد افزایش درآمد و فروش و ۳۲درصد افزایش میزان تولید برای «کیمیاتک» پیش‌بینی شود. در نتیجه این امر سبب تحقق ۱۶۴تومان سود به ازای هر سهم شرکت می‌شود.
معرفی شرکت
براساس آمارهای منتشرشده، شرکت آریان کیمیاتک از ۱۷شهریورماه ۱۴۰۰ در سازمان بورس اوراق بهادار تهران تحت نماد «کیمیاتک» در بازار دوم بورس عرضه شده و در حال حاضر جزو واحدهای فرعی گروه صنعتی گلرنگ است. بر این اساس، ظرفیت سالانه حال حاضر شرکت مذکور برای محصولات دارویی (مراقبت پوست)، بهداشتی و آرایشی به ترتیب ۳۵میلیون، ۵۷میلیون و ۴۳میلیون محصول است. در این میان طبق اساسنامه، موضوع فعالیت «کیمیاتک» عبارت است از تولید، توزیع، خرید و فروش، واردات و صادرات مواد اولیه و کلیه محصولات و فرآورده‌‌‌های دارویی، آرایشی‌بهداشتی، شیمیایی، مکمل‌‌‌های غذایی و تجهیزات وابسته، اجرای طرح‌‌‌های تحقیقاتی پژوهشی توسعه بهطور مستقیم یا از طریق اشخاص ثالث در خصوص کلیه ترکیبات دارویی شیمیایی، بیولوژیکی، بیوتکنولوژی گیاهی، مکمل‌‌‌های غذایی، آرایشی‌بهداشتی، داروهای انسانی و دامی، واردات و صادرات ماشین‌آلات و ادوات مرتبط با صنایع دارویی، اخذ نمایندگی از کمپانی‌‌‌های تولیدی تحقیقاتی یا تامین‌کننده مواد اولیه و محصولات دارویی و تولید کارمزد یا تحت لیسانس محصولات دارویی و سایر عملیات تولیدی، تجاری و بازرگانی مربوط به حوزه دارو مکمل‌‌‌های غذایی.
محصولات شرکت
بررسی‌‌‌ها نشان می‌دهد که محصول اصلی شرکت آریان کیمیاتک در پایان شهریور۱۴۰۱ شامل محصولات بهداشتی، دارویی (مراقبت پوست) و آرایشی بوده است. در این میان فروش صادراتی «کیمیاتک» در چهارسال گذشته، مجموعا یک‌درصد از درآمد شرکت را تشکیل داده است. بر همین اساس می‌‌‌توان گفت شرکت مذکور بیشتر محصولات خود را در بازار داخل به فروش می‌‌‌رساند. با بررسی مواد مصرفی شرکت درمی‌‌‌یابیم که حدود ۳۱درصد از مواداولیه و ملزومات بسته‌بندی آن به‌‌‌صورت داخلی و ۶۹درصد آن به‌‌‌صورت وارداتی تامین می‌شود. در این میان کشورهای تامین‌کننده مواد اولیه «کیمیاتک» عبارتند از: ایران، آلمان، چین، ترکیه و سوئیس. با توجه به اینکه حدود ۸۸درصد از بهای تمام‌شده شرکت مربوط به مواد مستقیم است، کوچک‌ترین تغییری در نرخ یا میزان آن می‌‌‌تواند بر سودآوری شرکت موثر باشد. بر این اساس با توجه به درصد بالای مواداولیه وارداتی در «کیمیاتک» می‌‌‌توان گفت با تشدید تحریم‌‌‌ها شرکت از نظر تامین این مواد می‌‌‌تواند با ریسک مواجه باشد که این مهم موجب افت تولیدات و به‌رغم آن کاهش درآمد شرکت خواهد شد. از طرفی با توجه به اینکه میزان فروش صادراتی شرکت همواره یک‌درصد بوده است، رشد نرخ ارز نیز می‌‌‌تواند بر افزایش نرخ مواد مصرفی و به دنبال آن رشد بهای تمام‌شده شرکت تاثیرگذار باشد. البته این موضوع را باید در نظر داشت که زیرساخت‌‌‌های لازم برای شرکت‌های تولید مواداولیه دارویی فراهم نیست تا بتوانند تمامی مواد اولیه موردنیاز شرکت‌ها را تامین کنند. به همین خاطر در بیشتر شرکت‌هایی که فعالیت مشابه با «کیمیاتک» دارند، حداقل بخشی از این مواد بهطور وارداتی تامین می‌شود. بر این اساس می‌‌‌توان گفت، شرکت مذکور توانسته است نسبت تامین مواد اولیه داخلی خود را حفظ کرده و در کشورهای تامین‌کننده مواد مصرفی وارداتی تنوع ایجاد کند. از طرفی شدیدترین نوع تحریم‌‌‌ها در حال حاضر بر ایران سایه افکنده، اما «کیمیاتک» همچنان ارتباط خوب خود را با زنجیره تامین حفظ کرده است. براین اساس مجموع عوامل ذکرشده موجب می‌شود تا حدودی از ریسک تامین مواد مستقیم شرکت کاسته شود.
بررسی آمار تولید، فروش و سودآوری «کیمیاتک» می‌‌‌تواند نقشه‌‌‌ای از عملکرد آن در گذشته به تحلیلگران ارائه دهد. بر این اساس بررسی آمارها نشان می‌دهد که در سهسال اخیر بهطور میانگین ۳۲درصد به میزان تولیدات شرکت افزوده شده است. با این حال در سال۱۴۰۰ به میزان ۸درصد از تولیدات کاسته شد که با توجه به اینکه شرکت مذکور در ۶ماه ۱۴۰۱ نسبت به دوره مشابه سال قبل، موفق به رشد ۳۲درصدی شده است، می‌‌‌توان افت تولید در سال۱۴۰۰ را رویداد تکرارناپذیر قلمداد کرد.
یکی دیگر از آمارهای مهم شرکت آریان کیمیاتک، مبلغ فروش است. بررسی‌‌‌ها حکایت از این واقعیت دارد که شرکت مذکور در سهسال گذشته رشد خوبی را در مبلغ فروش به ثبت رسانده و بهطور میانگین ۸۲درصد به این مبلغ افزوده شده است. بر همین اساس در ۶ماه اول ۱۴۰۱ «کیمیاتک» موفق شده است نسبت به دوره مشابه سال قبل ۶۰درصد به مبلغ فروش خود بیفزاید که این امر در واقع رشد درآمدی بسیار خوبی را برای این شرکت نشان می‌دهد. بررسی‌‌‌ها حاکی از آن است که دلیل عمده افزایش درآمد فروش شرکت مذکور، رشد تولیدات در کنار افزایش نرخ فروش شرکت بوده است.
آخرین موردی که باید در «کیمیاتک» به بررسی آن بپردازیم، حاشیه سودهای ناخالص، عملیاتی و خالص است. بر همین اساس در سهسال اخیر میانگین حاشیه سودهای شرکت مذکور به‌ترتیب برابر با ۴۷درصد، ۲۹درصد و ۲۰درصد بوده، این در حالی است که در دوره ۶ماه اول ۱۴۰۱ حاشیه سودها به ۴۷درصد، ۳۰درصد و ۲۴درصد رسیده است. بررسی روند حاشیه سودهای مذکور نشان می‌دهد، با توجه به اینکه بیش از ۶۰درصد مواداولیه شرکت وارداتی است، رشد نرخ ارز موجب افزایش مواد مستقیم و به دنبال آن بهای تمام‌شده شرکت شده، اما متناسب با آن نرخ فروش شرکت افزایش نیافته است. بر این اساس موارد ذکرشده باعث شده است همواره روند حاشیه سودناخالص شرکت ثابت باشد. در عین حال روند حاشیه سودهای عملیاتی و خالص «کیمیاتک» نیز با توجه به رشد هزینه‌‌‌ها در کنار عدم‌افزایش نرخ فروش موجب شد تا سال ۱۳۹۹ روند روبه رشد داشته باشند، در حالی که از آن سال روند این دو کاهشی شده است و ادامه این روند می‌‌‌تواند برای سودآوری شرکت در دوره‌‌‌های آتی نوعی تهدید باشد.
نسبت سهامداران شرکت
گروه صنعتی گلرنگ ۳۱درصد، گروه صنعتی پاکشو ۸/ ۱۵درصد، فروشگاه‌‌‌های زنجیره‌‌‌ای افق‌کوروش ۱۴درصد، صندوق سرمایه‌گذاری.ا.ب.توازن کوروش ۵/ ۹درصد، شرکت پدیده شیمی قرن ا/ ۴درصد، گروه سرمایه‌گذاری کوروش ۴/ ۴درصد، سرمایه‌گذاری توسعه صنایع پایدار ۹/ ۳درصد، کیان الماس مهر ۴/ ۲درصد و صندوق سرمایه‌گذاری مشترک پیشتاز یک‌درصد مالکیت این شرکت را در اختیار دارند. بر این اساس شناوری سهام «کیمیاتک» ۲۵درصد بوده و مالکان عمده آن همگی حقوقی هستند و مالک عمده حقیقی که حداقل یک‌درصد سهام شرکت را داشته باشد در این شرکت وجود ندارد.
تحلیل سود سال آینده
اگر بخواهیم سهم سود سال ۱۴۰۱ «کیمیاتک» را تخمین بزنیم، ابتدا باید مفروضات و متغیرهای موثر بر سودآوری شرکت را مشخص کنیم. مهم‌ترین متغیر اثرگذار بر سودآوری این شرکت، نرخ محصولات تولیدی آن است. محصولات اصلی آریان کیمیاتک که تمامی درآمد شرکت را شامل می‌‌‌شوند عبارتند از محصولات دارویی (مراقبت پوست) و محصولات بهداشتی و محصولات آرایشی که نرخ آنها براساس آخرین گزارش فعالیت ماهانه (آذرماه) برای فروش داخلی به‌ترتیب ۳۱هزار و ۶۵۴تومان، ۳۶هزار و ۵۷۷تومان و ۶۵هزار و ۶۴۳تومان به‌ازای هر قوطی در نظر گرفته شده است. در این میان برای فروش صادراتی شرکت نرخ محصولات دارویی ۳۳هزار و ۲۹۸تومان، محصولات بهداشتی ۳۲هزار و ۵۵۳تومان و محصولات آرایشی ۳۲هزار و ۸۴تومان در نظر گرفته شده است. از طرفی نرخ‌های مهم دیگر عبارتند از: افزایش حقوق، تورم و افزایش هزینه‌‌‌های حمل‌ونقل که به‌ترتیب ۵۵درصد، ۴۰درصد و ۳۵درصد برآورد شده‌‌‌اند. همچنین نرخ دلار آزاد برای سال ۱۴۰۱ بهطور میانگین برابر با ۳۴هزار تومان در نظر گرفته شده است. با فرض این متغیرها، فروش شرکت آریان کیمیاتک در سال ۱۴۰۱ برابر با ۲هزار و ۸۵۷میلیارد تومان خواهد شد. از این میزان فروش، هزار و ۳۱۱میلیارد تومان سود ناخالص، ۸۰۸میلیارد تومان سود عملیاتی و ۶۵۶میلیارد تومان سود خالص برآورد می‌شود. این در حالی است که در ۶ماه اول ۱۴۰۱ «کیمیاتک» توانسته است به میزان یک‌هزار و ۲۲۶میلیارد تومان فروش به ثبت برساند. با این مفروضات سود خالص به‌ازای هر سهم شرکت آریان کیمیاتک برای سال ۱۴۰۱ برابر با ۱۶۴تومان پیش‌بینی می‌شود. همان‌طور که در بخش مبلغ فروش به بررسی روند سالانه پرداخته شده، «کیمیاتک» در دوره ۶ماه اول ۱۴۰۱ موفق به افزایش درآمد فروش به میزان ۶۰درصد شده است. بررسی‌‌‌ها آمارها نشان می‌دهد که شرکت «کیمیاتک» در سهسال اخیر بهطور میانگین ۳۲درصد به تولیدات خود افزوده و در پیش‌بینی خود رشد ۲۷درصدی تولیدات را برای ۶ماه دوم در نظر گرفته است. بر این اساس تحلیل ارائه‌شده بر مبنای مفروضات محافظه‌‌‌کارانه‌‌‌تر نسبت به پیش‌بینی ارائه‌شده خود شرکت بوده و برای ۶ماه دوم سال ۱۴۰۱رشد ۲۰درصدی تولیدات در نظر گرفته شده است. با توجه به آخرین قیمت هر سهم «کیمیاتک» در تاریخ تحلیل سهم که برابر با یک‌هزار و ۴۴تومان بوده، نسبت قیمت به سود هر سهم شرکت برای سال ۱۴۰۱ برابر با ۴/ ۶ می‌شود.
ریسک‌‌‌ها و فرصت‌‌‌های شرکت
اولین ریسکی که می‌‌‌تواند بر سودآوری آریان کیمیاتک تاثیر بگذارد، نوسانات نرخ ارز است. بر این اساس با توجه به اینکه بیش از ۶۰درصد مواد اولیه موردنیاز شرکت به‌‌‌صورت وارداتی تامین می‌شود، افزایش نرخ ارز تاثیر مستقیم و شدیدی بر نرخ مواد اولیه شرکت و در نتیجه سودآوری آن می‌‌‌گذارد. همچنین از آنجا که سهم شرکت از فروش صادراتی ناچیز است، در نتیجه رشد نرخ ارز برای شرکت سودآوری نداشته و موجب رشد بهای تمام‌شده آن می‌شود و به دنبال آن موجب کاهش حاشیه سود شرکت خواهد شد.
در این میان باید این مهم را در نظر گرفت که ایران از لحاظ مصرف دارو جزو ۲۰کشور اول دنیا محسوب می‌شود و هر ایرانی بهطور متوسط در سال ۳۳۹بار دارو مصرف می‌کند که این رقم چهاربرابر آمارهای جهانی است. از طرفی داروهای تزریقی در ایران حدود ۴/ ۱۱درصد است که تقریبا چهاربرابر رقم مشابه در جوامع توسعه‌یافته است. در مجموع سرانه مصرف دارو در کشور سه‌برابر استاندارد جهانی است که این مهم نشان می‌دهد تقاضای صنعت دارو پایدار و در عین حال روبه رشد است. پس می‌‌‌توان گفت از منظر تقاضا ریسکی متوجه شرکت نیست.
از طرف دیگر با توجه به اینکه «کیمیاتک» در زمینه محصولات متنوعی از جمله دارویی، بهداشتی و آرایشی فعالیت می‌کند نسبت به رقبای خود که فقط در زمینه تولید محصولات دارویی فعالیت می‌کنند دارای مزیت نسبی است. بر اساس این مزیت «کیمیاتک» می‌‌‌تواند در صورت سودآور نبودن یا رکود در تولید یکسری از محصولات، تولید آنها را کم یا جایگزین با محصول سودآور کند.
از منظر دیگر با در نظر گرفتن اینکه شرکت دارویی، آرایشی و بهداشتی آریان کیمیاتک از شرکت‌های زیرمجموعه گروه صنعتی گلرنگ است، بنابراین می‌‌‌تواند از مزیت‌‌‌های بسیار مطلوب این هم‌افزایی از جمله تامین برخی مواد اولیه پرگردش توسط شرکت‌های عضو گروه صنعتی گلرنگ و استفاده از ظرفیت‌‌‌های فروشگاه‌‌‌های زنجیره‌‌‌ای افق‌کوروش برای عرضه محصولات شرکت بهره‌مند شود.
جمع‌‌‌بندی
اگر به روند سود به‌ازای هر سهم شرکت آریان کیمیاتک نگاهی بیندازیم، درمی‌‌‌یابیم که در سال‌های اخیر همواره روند رو به رشدی داشته، به‌‌‌طوری که در ۶ماه ۱۴۰۱ توانسته است ۷۳تومان به‌ازای هر سهم سود ثبت کند که این عدد نسبت به دوره مشابه سال قبل رشد ۴۴درصدی را به ارمغان آورده است. بر همین اساس پیش‌بینی می‌شود که برای سال ۱۴۰۱ شرکت مذکور بتواند ۱۶۴تومان سود برای هر سهم شناسایی کند که این عدد نسبت به سال گذشته ۵۹درصد رشد نشان می‌دهد. از طرفی با توجه به محاسبات انجام‌شده، نسبت قیمت به ازای هر سهم برابر با ۴/ ۶ برای سال ۱۴۰۱ برآورد شده است. در نهایت با توجه به مجموع این عوامل می‌‌‌توان گفت شرکت از نظر میزان تولید و فروش، حاشیه سودهای ناخالص، عملیاتی و خالص در حال رشد است که این موضوع از پتانسیل شرکت برای گسترش زیرساخت‌‌‌ها به‌‌‌منظور تولید بیشتر و افزایش میزان سودآوری خبر می‌دهد. البته باید این مهم را در نظر گرفت که شرکت همواره با ریسک تامین مواد اولیه مواجه است و از آنجا که بیش از ۶۰درصد مواد مستقیم وارداتی است، عدم‌تامین مواد مصرفی می‌‌‌تواند فعالیت شرکت را مختل کند. در مجموع با توجه به موارد ذکرشده می‌‌‌توان افق روشنی را از منظر رشد درآمدی و تولیدات برای «کیمیاتک» متصور بود.
