روزهای روشن «زشگزا»
دنیایاقتصاد- محمدغفوری : شرکت شیر و گوشت زاگرس شهرکرد که بزرگترین واحد دامپروری صنعتی استان چهارمحالوبختیاری است، در سال ۱۳۶۲ به نام مجتمع گاوداری صنعتی شهرکرد تاسیس شد. در سال ۱۳۸۱ بنیاد مستضعفان با خرید این شرکت، عملیات توسعه آن را انجام داد. موضوع فعالیت اصلی شرکت، انجام تمام امور مرتبط با فعالیتهای کشاورزی و زراعت، باغبانی و باغداری، دامپروری و دامداری، پرورش و نگهداری طیور، پرورش و نگهداری زنبورعسل و پرورش و صید آبزیان حلالگوشت است. این شرکت سال ۱۳۹۶ وارد بازار سرمایه شد.

شرکت شیر و گوشت زاگرس شهرکرد، یکی از شرکتهای بازار اول فرابورس است که در گروه محصولات کشاورزی و دامپروری قرار دارد. سهامداران، این شرکت را با نماد «زشگزا» میشناسند (شیر و علوفه ذرت، دانهذرت و یونجه از بیشترین موادمصرفی شرکت است). سرمایه ثبتی «زشگزا» در حال حاضر ۹۶میلیارد تومان است و ارزش بازار حدود ۵۱۰میلیارد تومانی دارد. تعداد سهام شناور در این شرکت حدود ۳۳درصد است. همچنین این نماد حدود ۹۶۰میلیون برگه سهم دارد که آخرین قیمت آن ۵۲۰تومان بهازای هرسهم بوده است. «زشگزا» در یکسال اخیر بازدهی بهتری نسبت به صنعت خود و شاخص کل داشته و طی آخرین صورت مالی شرکت، حاشیه سود ناخالص آن ۱۸درصد، حاشیه سود عملیاتی آن ۸درصد و حاشیه سود خالص آن ۱۶درصد بوده است.
اهمیت صنعت دامپروری
دامپروری از زیربخشهای مهم کشاورزی است که در امر امنیتغذایی، ارزشافزایی، اشتغالزایی، توسعه و ایجاد صنایع تبدیلی و تکمیلی و از همه مهمتر، توسعه و امکان دستیابی به بازارهای جهانی برای صادرات محصولات دامی حضوری اجتنابناپذیر دارد و از جایگاهی ویژه در اقتصاد ملی برخوردار است. بنابراین، این بخش میتواند زیربنای توسعه بخشهای دیگر شود و نقش مهمی در تامین ارزشافزوده بخش کشاورزی داشته باشد. حدود ۷۰درصد شاغلان کشاورزی بهطور مستقیم و غیرمستقیم در فعالیتهای دامپروری مشارکت دارند و ۷۰درصد افراد شاغل در روستاها، ۹۰درصد عشایر و ۱۰درصد از جمعیت شهرنشین در فعالیتهای مرتبط با امور دام فعالیت میکنند. بنابراین، پرورش دام به صورت فعالیتی تلفیقی در نظام کشاورزی در کنار سایر فعالیتهای کشاورزی نقشی موثر و تعیینکننده دارد.
وضعیت درآمد شرکت
گزارشهای ماهانه «زشگزا» روند درآمدی رو به رشد این شرکت را نشان میدهد، بهگونهای که براساس آخرین گزارشهای اعلامشده، شرکت در مهرماه ۳۹میلیارد تومان و در هفتماه ابتدایی سالجاری ۲۶۴میلیارد درآمد داشته است. لازم به ذکر است که درآمد حدود ۲۶۴میلیارد تومانی در هفتماه ابتدایی سالجاری درحالی بهدست آمده است که این شرکت در مدت مشابه سال گذشته تنها ۱۴۴میلیارد تومان درآمد کسب کرده بود. این امر رشد ۸۳درصدی درآمد این شرکت نسبت به مدت مشابه سال گذشته را نشان میدهد. نکته مهم این است که «زشگزا» در سال مالی منتهی به ۱۴۰۰ موفق به تحقق ۲۵۳میلیارد تومان درآمد عملیاتی شد که نسبت به سال ۱۳۹۹ افزایش ۶۳درصدی داشت. این در حالی بود که هزینه بهای تمامشده شرکت از ۱۴۳میلیارد تومان به ۲۴۳میلیارد تومان رسیده بود که نسبت به افزایش درآمدهای شرکت رشد کمتری را تجربه کرده و باعث تقویت حاشیه سودهای شرکت شده است. همچنین شرکت در دوره ۶ماه ابتدایی سال ۱۴۰۱ درمجموع ۲۱۳میلیارد تومان فروش داشته که نسبت به مدت مشابه سال قبل ۹۴میلیارد تومان افزایش نشان میدهد. در نهایت «زشگزا» با آخرین گزارشی که ارائه کرده، یعنی با فروش ۲۶۴ میلیارد تومانی، حدود ۵۸درصد از پیشبینی تحلیلی فروش سالجاری را محقق کرده است.
تولید و فروش
طرح آمارگیری از گاوداریهای صنعتی نشان میدهد که از سال ۱۳۸۸ تا سال ۱۳۹۷ تولید شیر در گاوداریهای صنعتی ۸/ ۱میلیون تن یافته داشته است. براساس نتایج این طرح از حدود ۱۷هزار گاوداری فعال صنعتی ۸میلیون تن شیر تولید میشود. همچنین به طور متوسط در چند سال گذشته نسبت دام مولد به کل دام حدود ۵۲درصد بوده که همین نسبت برای سالهای جاری در نظر گرفته شده است. نکته مهم این است که بازار اصلی محصولات شرکت، داخلی و بخش عمده درآمد شرکت از محل فروش شیر و حدود ۵درصد مربوط به گوساله نر و تولیدات کشاورزی گندم، جو و... است. روند تولید شرکت از سال ۱۳۹۵ تا سال ۱۴۰۰ با شیب ملایمی رشد داشته، به طوری که کل فروش شیرخام در سال گذشته حدود ۳۷هزار تن بوده است. بررسیهای آماری نشان میدهد که «زشگزا» در هفتماه سالجاری حدود ۲۱هزار تن شیرخام را به فروش رسانده که نسبت به مدت مشابه سال گذشته کاهش یکهزار تنی داشته است. همچنین بررسیهای تحلیلی تا انتهای سالجاری نشان میدهد که احتمالا شرکت بتواند حدود ۳۶هزار تن شیرخام را به فروش برساند که حدود ۹۰درصد از کل فروش شرکت یا به عبارت دیگر حدود ۳۹۰ تا ۴۰۰میلیارد تومان از کل درآمد شرکت را پوشش میدهد.
نرخ فروش
وزارت جهادکشاورزی نرخ شیرخام را تعیین میکند. از سال ۱۳۹۷ به محصولات لبنی ارز ترجیحی ۴۲۰۰تومانی تعلق میگرفت. پس از حذف ارز ترجیحی نهادههای دامی در اردیبهشت ۱۴۰۱، نرخ شیرخام از حدود ۶هزار تومان به ۱۲هزار تومان افزایش پیدا کرد و این موضوع سبب افزایش سهم نهادههای دامی در بهای تمامشده تولید شیر خام شد، به نحوی که سهم نهادههای دامی از بهای تمامشده تولید شیر از حدود ۷۰درصد به حدود ۸۵درصد افزایش یافته است.
بهای تمامشده
باید در نظر داشت که حدود ۳۰درصد از هزینه مصرفی خوراک دام در واحدهای دامپروری از اقلام وارداتی است و با توجه به واردات سالانه ۷میلیون تن ذرت دامی که عمدتا از کشورهای برزیل، روسیه، اوکراین و رومانی وارد میشود و جنگ میان روسیه و اوکراین، به احتمال زیاد واردکنندگان با مشکل تامین نهادههای دامی روبهرو خواهند شد. به علاوه اینکه حذف ارز ترجیحی میتواند باعث افزایش هزینه اقلام وارداتی شود. میانگین وزن مواد مصرفی از بهای تمامشده شرکت طی سالهای گذشته حدود ۷۵درصد بود؛ اما با تغییر نرخ ارز تخصیصیافته به خوراک دام از ارز ترجیحی به نیمایی، سهم موادمصرفی از بهای تمامشده به بیش از ۸۰درصد رسیده است. بیش از ۸۲درصد از بهای تولید محصولات و حدود ۲۵درصد بهای مواد اولیه شرکت را نهادههای دامی تشکیل میدهند. در نهایت انتظار میرود تا پایان سالجاری هزینههای تولید شرکت به ۳۸۴میلیارد تومان برسد، این در حالی است که هزینه تولیدات شرکت در سال گذشته حدود ۲۲۳میلیارد تومان بوده است.
سودسازی
روند P/ E TTM (نسبت قیمت به سود گذشتهنگر) «زشگزا» از سال ۱۳۹۷ تا آخرین گزارش ارائهشده نشان میدهد که بیشینه P/ E TTM سهم حدود ۹۰واحد و کمینه P/ E TTM سهم در حال حاضر حدود ۹واحد است که از سقف تاریخی خود فاصله زیادی گرفته است. این موضوع نشاندهنده بهبود وضعیت سودسازی شرکت در سهسال اخیر است. بررسیهای تحلیلی و آماری نشان میدهد که سود شرکت در سالجاری میتواند به ۸۵ تا ۹۵تومان بهازای هرسهم برسد. بنابراین انتظار میرود شرکت در پنجماه آینده با فروش حداقل ۱۸۵میلیارد تومان به سود خالص حدود ۴۵ تا ۵۰تومانی بهازای هرسهم دست یابد. در نهایت انتظار میرود در صورت تداوم شرایط فعلی درآمدهای شرکت تا انتهای سال مالی به ۴۵۰ تا ۴۷۰میلیارد تومان برسد و سود خالص شرکت در سطح ۸۵میلیارد تومان قرار گیرد. بهعبارت دیگر ۸۸تومان سود بهازای هرسهم پیشبینی میشود که نسبت P/ E forward یا همان نسبت قیمت به سود کارشناسی(آیندهنگر) شرکت در سطح ۹۸/ ۵واحد قرار خواهد داشت. این در حالی است که P/ E فعلی شرکت در سطح ۵۵/ ۹واحد است.
چشمانداز
واحدهای تولیدی شرکت شیر و گوشت زاگرس شهرکرد شامل دو بخش است. واحد اول پرورش و تولید گاو شیری با ظرفیت ۳هزار راس دام مولد دارای ۵۸۲۱راس دام مولد و غیرمولد و واحد دوم شرکت واحد زراعت به مساحت ۳۰۰ هکتار است. با توجه به ظرفیت تولید متوسط شرکت در محدوده ۳۶هزار و ۵۰۰تن، سهم شرکت از ظرفیت تولید شیر در ایران با توجه به ظرفیت ۵/ ۸میلیون تنی، حدود ۴/ ۰درصد است. طرح افزایش ظرفیت ۵۰۰راسی دام مولد شرکت در سال ۱۳۹۷ شروع شد و سال گذشته با پایان رسید و هزینه این طرح حدود ۳۵میلیارد تومان بود. با توجه به اینکه تعداد دام همواره حدود دوبرابر تعداد دام مولد است، با فرض تغییرات زیستی مولد به میزان حدود ۳هزار راس میتوان انتظار داشت تعداد کل دام به حدود ۶هزار راس برسد. با توجه به اینکه تولید شیر در حدود ۳۶هزار و ۵۰۰تن بوده است، انتظار میرود میزان تولید شیر شرکت در سالهای آینده تا ۴۰هزار تن افزایش پیدا کند.