زیر و بم سرمایهگذاریهای زیرمجموعه «شستا»
الهه ظفری تحلیلگر بازار سهام
شرکت سرمایهگذاری تامین اجتماعی ماموریت سرمایهگذاری داراییهای این سازمان برای حفظ منافع بیمهشدگان و تامین منابع لازم برای ایفای تعهدات و حمایتهای سازمان تامین اجتماعی در راستای افزایش سودآوری و ارزشافزوده حداکثری در بازار سرمایه داخلی و خارجی را بر عهده دارد. هدف اصلی شستا، مدیریت کارآمد منابع مالی تخصیص یافته با رویکرد سودآوری و ارزش افزوده حداکثری در بازارهای سرمایه داخلی و خارجی از طریق فعالیتهای تولیدی، خدماتی و بازرگانی اعلام شده است. از میان ۹ هلدینگ تابعه شستا، ۶ هلدینگ «تاپیکو»، «تیپیکو»، «تاصیکو»، «صبا تامین»، «سیمان تامین» و «کشتیرانی» بورسی بوده و مطابق برنامهریزی انجام شده، مراحل ورود به بورس سه هلدینگ دیگر شامل «صنایع عمومی تامین»، «مدیریت توسعه انرژی تامین» و «خدمات ارتباطی رایتل» نیز در حال انجام است. سه شرکت «سرمایهگذاری دارویی تامین»، «شیمیایی تامین» و «صدر تامین» تحت سهامداری شرکت سرمایهگذاری تامین اجتماعی به ترتیب پرتفویهایی متشکل از سهام شرکتهای دارویی، شیمیایی و فلزات اساسی دارند. با توجه به وزن بالای صنایع ذکرشده در پرتفوی هر کدام از این شرکتها، به تبع آن تغییرات قیمت سهام هر گروه بر شاخص ارزش روز داراییها یا همان NAV این شرکتهای سرمایهگذاری تاثیرگذار خواهد بود.

سرمایهگذاری دارویی تامین (تیپیکو): پرتفوی سرمایهگذاری این شرکت با محوریت مواد و محصولات دارویی است، به طوری که ۷۹درصد از بهای تمام شده شرکت وابسته به صنعت مواد و محصولات دارویی است. مواد و محصولات شیمیایی با ۱۵درصد از بهای تمام شده در رتبه دوم قرار میگیرند. پارس دارو (۱۳درصد)، پخش هجرت (۹درصد) و داروسازی شهید قاضی و فرآوردههای تزریقی ایران (هرکدام با ۸درصد)، بیشترین وزن را در بهای تمام شده پرتفوی بورسی شرکت به خود اختصاص دادهاند.
هلدینگ داروپخش از منظر ارزش بازار که در نهایت مازاد ارزش پرتفوی بیشتری را نیز به خود اختصاص میدهد، در رتبه اول قرار میگیرد که در دستهبندی صنایع جزو شرکتهای سرمایهگذاری دارویی است. رتبه بعدی را شرکتهای کلر پارس از دسته محصولات شیمیایی و تولید مواد اولیه داروپخش هرکدام با حدود ۱۱درصد وزن از ارزش بازار پرتفوی بورسی تشکیل دادهاند. ۸۵درصد از بهای تمام شده شرکت متعلق به پرتفوی بورسی و ۱۴درصد وزن پرتفوی غیربورسی شرکت است.
سرمایهگذاری نفت و گاز و پتروشیمی تامین (تاپیکو): تاپیکو با ۱۶ شرکت از مجموع ۳۱ شرکت بورسی پرتفوی خود در صنعت محصولات شیمیایی با وزن ۶۰درصدی از بهای تمام شده، متاثر از صنعت محصولات شیمیایی است. استخراج کانههای فلزی (۱۴درصد) و استخراج نفت، گاز و خدمات جنبی جز اکتشاف (۱۱درصد) در رتبههای بعدی قرار میگیرند. صنایع پتروشیمی خلیج فارس با ۳۸درصد و سرمایهگذاری صدرتامین با ۱۷درصد بر اساس بهای تمام شده بیشترین وزن پرتفوی را به خود اختصاص دادهاند که هر دو از شرکتهای سرمایهگذاری با پرتفوی مختص به خود هستند که اولی عمدتا وابسته به صنایع شیمیایی و دومی وابسته به صنعت استخراج کانههای فلزی است.
بر اساس ارزش بازار و مازاد ارزش ایجاد شده برای این شرکت به ترتیب شرکتهای صنایع پتروشیمی خلیجفارس (۱۹درصد)، پتروشیمی مارون (۱۷درصد) و پتروشیمی فناوران (۱۲درصد) بیشترین تاثیر را بر تغییرات خالص ارزش داراییهای شرکت خواهند داشت که هر سه شرکت مذکور در گروه محصولات شیمیایی دستهبندی میشوند. ۸۰درصد از بهای تمام شده مجموع پرتفوهای شرکت، بورسی و ۲۰درصد متعلق به شرکتهای غیربورسی است. تاپیکو در پرتفوی بورسی تحتتاثیر گروه صنعت سلولزی تامین گستر نوین و در پرتفوی غیربورسی، عمدتا تحتتاثیر «چکارن» و «چکاوه» است. همچنین پتروشیمی ایلام یکی دیگر از شرکتهای قابلتوجه غیربورسی است که سالانه ۱۵۰هزارتن پلیاتیلن از خوراک اتیلن تولید میکند. شرکت پتروشیمی مروارید نیز محصولاتی مانند منواتیلن گلایکول و اتیلن را تولید و به فروش میرساند. پالایشگاه نفت ستاره خلیجفارس نیز یکی از ارزشمندترین داراییهای غیربورسی تاپیکو است.
سرمایهگذاری صدر تامین (تاصیکو): از مجموع ۲۸ شرکت پرتفوی بورسی این شرکت، ۸ شرکت با وزن ۳۷درصدی از کل بهای تمام شده، مربوط به صنعت فلزات اساسی هستند. صنعت استخراج کانههای فلزی با سه شرکت و وزن ۳۰درصدی و صنعت استخراج زغالسنگ با ۱۲درصد در رتبههای بعدی قرار میگیرند. بر اساس بهای تمام شده، توسعه معادن و فلزات (۲۷درصد)، فولاد مبارکه (۱۸درصد) و زغالسنگ پروده طبس و ملی صنایع مس ایران (هرکدام با ۱۳درصد) بیشترین وزن را به خود اختصاص دادهاند.
ترکیب اهمیت شرکتها در بهای تمام شده در بخش ارزش بازار و ارزش افزوده پرتفوی نیز حفظ شده است به طوری که ملی صنایع مس ایران (۳۰درصد)، فولاد مبارکه اصفهان (۱۷درصد) و توسعه معادن و فلزات و زغالسنگ پروده طبس (هرکدام با ۱۰درصد) بیشترین سهم از تعیین خالص ارزش روز داراییها را دارند. «فولاد» و «فملی» در صنعت فلزات اساسی، «ومعادن» در بخش سرمایهگذاری و وابسته به استخراج کانههای فلزی و «کزغال» در بخش استخراج زغالسنگ دستهبندی میشوند. ۹۶درصد از بهای تمام شده کل پرتفویهای شرکت مربوط به سبد بورسی و تنها ۴درصد غیربورسی است. شرکت فولاد اکسین خوزستان در پرتفوی غیربورسی تاصیکو، سالانه ۷۰۰هزارتن تولید ورق فولادی دارد که میتواند حدود ۳هزارمیلیارد تومان سودخالص برای سال۱۴۰۰ محقق کند.