اصفهان پایلوت ملی مدیریت هوشمند انرژی
معاون رییس جمهور در جمع کارآفرینان اصفهان: کلید اصلاح انرژی در رفتار مصرفکنندگان است، نه سیاستهای دستوری
اسماعیل سقاب اصفهانی، معاون رییس جمهور و رئیس سازمان بهینهسازی و مدیریت راهبردی انرژی کشور، در دیدار با جمعی از کارآفرینان استان اصفهان ضمن بررسی طرحها و ایدههای نوآورانه کارآفرینان در حوزههای رشد اقتصادی و مدیریت مصرف انرژی، بر ضرورت تحول در نظام انگیزشی و اصلاح رفتار مصرفی کشور تأکید کرد. در این نشست، معاون رییس جمهور با اشاره به اینکه ریشه بسیاری از چالشهای حوزه انرژی در ساختارهای ناکارآمد، عدم توجه به ذینفعان و نادیده گرفتن انگیزههای اقتصادی نهفته است، اظهار کرد: تا زمانی که مسئلهها از ریشه تحلیل نشوند و میدان ذینفعان بهدرستی طراحی نگردد، هیچ اصلاحی پایدار نخواهد بود. کاهش مصرف انرژی تنها با سازوکارهای دستوری و محدودکننده ممکن نیست و باید تصمیمگیری و منافع صرفهجویی به مصرفکننده واقعی منتقل شود. او با بیان اینکه بخش بزرگی از اتلاف انرژی در کشور ناشی از رفتارهای نادرست مصرفی است، افزود: اصلاح رفتار مصرفکنندگان مهمترین ظرفیت بهبود بهرهوری انرژی در کشور است و بدون فشار اقتصادی مستقیم میتواند منجر به کاهش چشمگیر مصرف شود. معاون رییس جمهور با تشریح مدل جدید سازمان مدیریت انرژی برای همکاری با استانها گفت: در این مدل، سهمیه انرژی استان بهطور کامل در اختیار مدیریت استان قرار میگیرد و هر میزان صرفهجویی که حاصل شود،
سهم مشخصی از منافع آن به استان بازمیگردد. تصمیمگیری درباره شیوههای کاهش مصرف نیز باید در سطح استان و بر اساس مشارکت مردم و بخش خصوصی انجام شود. سقاب اصفهانی با تاکید بر اینکه دولت نباید وارد تعیین جزئیات راهکارها شود و نقش اصلی آن، ایجاد سازوکار انگیزشی صحیح و پایش نتیجه نهایی است، گفت: آنچه برای دولت اهمیت دارد نتیجه است، نه فرایند. اگر مصرف استان کاهش یابد، ما تمام تعهدات خود را اجرا خواهیم کرد؛ اما هیچ مداخلهای در جزئیات و ابزارهای انتخابی استانها نخواهیم داشت. او با اعلام آمادگی کامل سازمان برای اجرای پایلوت این طرح در اصفهان افزود: تمام زیرساختهای قانونی فراهم شده و در صورت دستیابی به چارچوب مشترک، اجرای طرح از هفته آینده در اصفهان آغاز خواهد شد. بزرگترین فرصت اقتصادی کشور امروز در کاهش اتلاف انرژی و افزایش بهرهوری نهفته است.
ریشه بحران در نظام انگیزشی غلط و اصرار بر فرمولهای شکستخورده گذشته است
اسماعیل سقاب اصفهانی همچنین با حضور اتاق بازرگانی اصفهان در نشست تخصصی با فعالان اقتصادی به تشریح ابعاد بحران انرژی در کشور پرداخت و بر ضرورت تغییر پارادایم حکمرانی انرژی تاکید کرد . معاون رییس جمهور و رییس سازمان بهینهسازی و مدیریت راهبردی انرژی با انتقاد شدید از سیاستهای حمایتی ناکارآمد، ساختار یارانهای معیوب و مداخلات مستقیم دولتی در بخش انرژی، هشدار داد که ادامه مسیر فعلی به زمستان و تابستانهای سختتر منجر خواهد شد که راهکار بنیادین عبور از این بحران را اصلاح نظام انگیزشی، تغییر زمین بازی به نفع بهینهسازی و ایجاد انتفاع اقتصادی مستقیم برای مردم در صورت کاهش مصرف دانست. او تصریح کرد روشهای سنتی و فرمولهای غلط گذشته دیگر پاسخگوی نیازهای کشور نیستند و اصرار بر ادامه آنها، سرمایههای ملی را به نابودی میکشاند.
قواعد معکوس؛ حمایت بیشتر از صنایع پرمصرف!
او با اشاره به تناقضهای آشکار در قوانین نظام اقتصادی و صنعتی کشور گفت: در تمامی قواعد عقلانی دنیا، هرچه عمر یک وسیله نقلیه یا تجهیز صنعتی بیشتر و فرسودهتر باشد، قوانین سختگیرانهتری از جمله عوارض سنگینتر و محدودیت تردد برای آن اعمال میشود، اما در کشور ما هر صنعتی که پرمصرفتر و کمبازدهتر باشد، از حمایتها و یارانههای دولتی بیشتری برخوردار میشود و ما عملاً قیمتهای نسبی و بهرهوری را در کشور بههم ریختهایم.
سقاب اصفهانی با انتقاد از رویکرد دولت در مداخله مستقیم برای تعویض تجهیزات خانگی مردم افزود: دولت نباید جای مردم تصمیم بگیرد که چه زمانی کالاهای خانهشان را عوض کنند و این روش که ابزار کنترلی را به زور در خانه مردم نصب کنیم جواب نمیدهد؛ چرا که در تمام دنیا مردم باید خودشان انگیزه آنلاین دیدن و کنترل مصرف را داشته باشند، نه اینکه نگاهشان به کنترلهای دولتی به چشم یک ابزار تجسس یا جریمه باشد.
۲۰ سال اصرار بر مسیرهای غلط و سازمانهای امضاساز
رییس سازمان بهینهسازی انرژی با یادآوری گفتگوهای خود با چهار رییسجمهور گذشته اظهار کرد: از سال ۱۳۸۵ و دوره آقای احمدینژاد تا به امروز، همه مسوولان ارشد اذعان داشتهاند که روند فعلی گازرسانی و توزیع انرژی بدون بهینهسازی، غلطترین کار ممکن است؛ با این حال هنوز هم در بودجه سالانه بر ادامه این مسیر غلط اصرار داریم. سقاب اصفهانی با نقد نگاه بوروکراتیک و سازمانی به حل مسائل ملی، به موضوع عدم رعایت مقررات ملی ساختمان اشاره کرد و گفت:راهکار عبور از این بحرانها، تاسیس یک سازمان جدید یا ساختن امضاهای طلایی نیست که فقط فساد را بیشتر کند و وقتی در بازار، ملک دارای استاندارد انرژی (رده A) با ملک بیکیفیت (رده C) به یک قیمت معامله میشود، سازنده هیچ انگیزه عقلی و اقتصادی برای هزینهکرد بیشتر ندارد و قوانین خوبِ بدون پشتوانه انگیزشی، تنها به ایجاد بروکراسی فاسد منجر میشوند.
ریشهیابی شکست طرحها؛ از پزشک خانواده تا ناترازی انرژی
او با ذکر مثالی از حوزه بهداشت و درمان، به ریشهیابی عدم اجرای قانون ۲۰ ساله "پزشک خانواده" پرداخت و گفت: اگر میبینید طرحی مانند پزشک خانواده به درستی اجرا نمیشود، به خاطر مقاومت ذینفعان بزرگی است که تغییر سیستم، درآمدهای کلان آنها را در بیمارستانهای خصوصی به خطر میاندازد و در حوزه انرژی نیز تا زمانی که ریشهها را نشناسیم و زمین بازی را تغییر ندهیم، تصمیمات صِرفاً دولتی بیفایده خواهند بود و سیستم انگیزشی مدیران و مردم به طور کلی نابود شده است.
اتلاف روزانه ۲۰ میلیون دلار سرمایه ملی در سایه رفتارهای نمادین
معاون رییس جمهور وضعیت مصرف انرژی در ادارات و رفتارهای اجتماعی را نگرانکننده خواند و گفت: در حالی که بزرگترین قدرتهای دنیا در زمان بحران یا جنگ، پروتکلهای سختگیرانه مصرف دارند، در کشور ما ادارات در اوج پیک روشن هستند و ما در همین شهر و استان، روزانه ۲۰ میلیون دلار از بزرگترین سرمایه کشور را دود میکنیم و میسوزانیم. او افزود: واقعیت دردناک این است که ما آسیب دیدهایم و اگر مردم کمک نکنند، تابستان و زمستان بسیار سختی در پیش خواهیم داشت و دادن نهادههای رایگان و یارانهای به این شکل کاملاً غلط است، هرچند که تغییر مسیر ۷۰ ساله اشتباه، یکشبه ممکن نیست و نیاز به دوران گذار دارد.
