یونیدو گزارش میدهد؛
شتاب دوباره تولید صنعتی جهان

تنشهای ژئوپلیتیک، محدودیتهای تجاری و تداوم فشارهای تورمی در نیمه نخست سال ۲۰۲۶ ادامه داشته و در برخی مناطق بر زنجیره تامین و دسترسی به مواد اولیه اثر گذاشته است. با وجود این عوامل، تولید صنعتی توانسته روند رشد خود را حفظ کند. رشد فصلی تولید از ابتدای سال ۲۰۲۳ تاکنون در مجموع ادامه داشته است. در بلندمدت اما عواملی مانند کمبود نیروی کار، تغییرات اقلیمی و سرعت تحولات فناوری، بهویژه گسترش هوش مصنوعی، میتوانند هزینه و شرایط تولید را تغییر دهند. از نگاه یونیدو، تداوم رشد صنعتی در چنین شرایطی به همکاری و هماهنگی بیشتر میان اقتصادها نیاز دارد.
تصویر تولید صنعتی در مناطق مختلف جهان نیز یکسان نیست، اما در مجموع وضعیت مثبتی را نشان میدهد. آفریقا در سهماهه دوم سال ۲۰۲۶ رشد 1.7 درصدی را تجربه کرد و روند رشد آن که از سال ۲۰۲۴ آغاز شده بود، ادامه یافت. آسیا و اقیانوسیه نیز با رشد 1.6 درصدی عملکرد مناسبی داشتند. اروپا پس از چند فصل ضعف صنعتی، به رشد 1.6 درصدی رسید. تولید صنعتی آمریکای شمالی نیز 1.4 درصد افزایش یافت. در مقابل، آمریکای لاتین و کارائیب با رشد تنها 0.32 درصدی، همچنان با ضعف فعالیت صنعتی مواجه بودند. در مقیاس سالانه نیز آفریقا و آسیا و اقیانوسیه عملکرد بهتری نسبت به سایر مناطق داشتهاند و رشد تولید آنها در چهار فصل گذشته از ۵ درصد فراتر رفته است.
عملکرد 10 اقتصاد بزرگ صنعتی جهان
در میان ۱۰ اقتصاد بزرگ صنعتی جهان، همه کشورها در سهماهه دوم سال رشد مثبت داشتند. هند با رشد 1.5 درصدی در صدر قرار گرفت و پس از آن آمریکا و کرهجنوبی هر کدام با 1.3 درصد و چین با 1.2 درصد قرار گرفتند. مکزیک و بریتانیا نیز به ترتیب یک درصد و 0.9 درصد رشد کردند. رشد صنعتی در آلمان، فرانسه، ایتالیا و ژاپن محدودتر بود، اما این کشورها نیز در این فصل از کاهش تولید خارج شدند. با این حال، عملکرد کشورها در داخل مناطق نیز متفاوت بوده است.
در آفریقا، کشورهایی مانند آنگولا، ساحل عاج، مصر و تونس رشد قابلتوجهی داشتند، درحالیکه تولید در نیجریه، مراکش و آفریقای جنوبی کاهش یافت. در آسیا و اقیانوسیه نیز رشد هند، کرهجنوبی، چین و اندونزی نقش مهمی در عملکرد منطقه داشت، اما کشورهایی مانند استرالیا، پاکستان، عربستان سعودی و تایلند با کاهش تولید مواجه شدند. در اروپا، صنعت پس از چند فصل ضعف، در سهماهه دوم ۲۰۲۶ به رشد بازگشت. آلمان، فرانسه، ایتالیا، ایرلند، سوئیس و روسیه همگی رشد تولید را ثبت کردند، هرچند شدت این رشد در کشورها متفاوت بود. در مقابل، اتریش، بلژیک و اسلواکی همچنان با کاهش تولید روبهرو بودند.
در آمریکای شمالی نیز وضعیت نسبت به فصلهای گذشته بهبود یافت. تولید صنعتی منطقه 1.4 درصد افزایش یافت که بخش مهمی از آن ناشی از رشد 2.1 درصدی کانادا و افزایش 1.3 درصدی تولید آمریکا بود. این در حالی است که آمریکای لاتین و کارائیب همچنان با رشد ضعیف مواجهاند. این منطقه از اواخر سال ۲۰۲۳ با روندی کمرمق روبهرو بوده و رشد محدود سهماهه دوم ۲۰۲۶ نیز تغییر محسوسی در این وضعیت ایجاد نکرده است. مکزیک با رشد یک درصدی عملکرد بهتری داشت، اما تولید برزیل 0.14 درصد کاهش یافت. آرژانتین، شیلی و پرو نیز با کاهش فعالیت صنعتی مواجه شدند. کاستاریکا تنها یکی از نمونههای مثبت این منطقه بود که پس از چند فصل کاهش، توانست به رشد بازگردد.

روند تولید صنعتی جهان در سال ۲۰۲۶
بر اساس گزارش یونیدو، اقتصادهای صنعتی همچنان بخش اصلی تولید کارخانهای جهان را در اختیار دارند و در سال ۲۰۲۵ حدود 87.7 درصد از ارزش افزوده تولید کارخانهای جهان در این اقتصادها ایجاد شده است. پس از کاهش تدریجی رشد صنعتی در سال ۲۰۲۵، تولید این کشورها از ابتدای سال ۲۰۲۶ دوباره افزایش یافت. رشد فصلی آنها از 1.1 درصد در سهماهه نخست به 1.5 درصد در سهماهه دوم رسید و رشد سالانه نیز 3.4 درصد بود. با وجود این عملکرد مثبت، تفاوت میان کشورهای صنعتی قابلتوجه است.
برخی کشورها مانند اسرائیل، سنگاپور و سوئیس رشدهای بالایی را تجربه کردند، درحالیکه تولید در استرالیا، بلژیک، شیلی و آفریقای جنوبی کاهش یافت. در میان اقتصادهای صنعتی پردرآمد نیز تولید در سهماهه دوم 1.6 درصد رشد کرد و کانادا، سوئد و بریتانیا از جمله کشورهایی بودند که عملکرد بهتری داشتند. چین نیز به دلیل وزن بالای خود در میان اقتصادهای صنعتی با درآمد متوسط، جایگاه ویژهای در این گزارش دارد. تولید صنعتی چین در سهماهه دوم ۲۰۲۶ حدود 1.2 درصد رشد کرد. این رقم مثبت است، اما از رشد 1.8 درصدی سایر اقتصادهای صنعتی با درآمد متوسط کمتر است. در این گروه، کشورهایی مانند مالزی، ترکیه و ویتنام رشد بیشتری را تجربه کردند، درحالیکه برزیل و تایلند در مسیر کاهش تولید قرار گرفتند.
مقایسه روند سالهای اخیر نشان میدهد پس از شوک ناشی از همهگیری در سالهای ۲۰۲۰ و ۲۰۲۱، همه گروههای صنعتی وارد مسیر احیا شدند، اما از سال ۲۰۲۳ مسیر آنها از یکدیگر فاصله گرفت. چین در این دوره توانست رشد صنعتی خود را با سرعت بیشتری ادامه دهد، درحالیکه اقتصادهای پردرآمد پس از دوره اولیه احیا، با رشد محدودتری مواجه شدند. در سوی دیگر، اقتصادهای در حال صنعتیشدن سهم بسیار کمتری از تولید صنعتی جهان دارند. این کشورها نزدیک به ۷۰ درصد از تعداد اقتصادهای جهان را تشکیل میدهند، اما در سال ۲۰۲۵ تنها 12.3درصد از ارزش افزوده تولید صنعتی جهان را در اختیار داشتند. با این حال، رشد تولید آنها در سهماهه دوم ۲۰۲۶ از اقتصادهای صنعتی پیشرفته بیشتر بود. تولید کارخانهای این گروه در این فصل 1.6 درصد افزایش یافت و رشد سالانه آن به 6.2 درصد رسید.
فیلیپین با رشد 3.5 درصدی در صدر این گروه قرار داشت و پس از آن مصر، بنگلادش، هند و اندونزی عملکرد مثبتی داشتند. در مقابل، تولید نیجریه و آرژانتین اندکی کاهش یافت و عربستان سعودی نیز افت قابلتوجهی را تجربه کرد. در داخل این گروه نیز تفاوت میان اقتصادها قابلتوجه است. اقتصادهای پردرآمدِ در حال صنعتیشدن برای سومین فصل متوالی با کاهش تولید مواجه شدند و تولید آنها 2.6 درصد افت کرد. تشدید تنشهای ژئوپلیتیک در خاورمیانه یکی از عواملی است که در گزارش یونیدو در ارتباط با این روند مورد توجه قرار گرفته است. در مقابل، اقتصادهای با درآمد متوسط این گروه 2.2 درصد رشد کردند. آنگولا، مغولستان، فیلیپین و مولداوی از جمله کشورهایی بودند که رشد بالاتری داشتند، درحالیکه تولید در هندوراس، مراکش و نیکاراگوئه کاهش یافت.
گروه اقتصادهای صنعتی نوظهور نیز که شامل ۱۰ اقتصاد کمدرآمد و با درآمد متوسط است، در سهماهه دوم سال با سرعت کمتری نسبت به دورههای قبل رشد کرد. تولید این کشورها در این فصل 1.3 درصد افزایش یافت؛ رقمی پایینتر از رشد 1.5 درصدی صنعت جهان. با این حال، مقایسه سالانه همچنان از رشد 5.6 درصدی تولید در این گروه حکایت دارد. ویتنام با رشد 7.8 درصدی بهترین عملکرد را داشت و پس از آن بنگلادش، هند، چین و اندونزی قرار گرفتند. در مجموع، گزارش یونیدو نشان میدهد بهبود تولید صنعتی جهان در سال ۲۰۲۶ گستردهتر شده، اما هنوز نمیتوان آن را یک روند یکدست در اقتصادهای مختلف دانست. رشد در آسیا، آفریقا و بخشی از اروپا قویتر بوده، درحالیکه آمریکای لاتین و برخی اقتصادهای صنعتی همچنان با ضعف تولید مواجهاند. بنابراین، تصویر کلی صنعت جهان در این سال مثبتتر از سال ۲۰۲۵ است، اما تفاوت میان کشورها و تداوم ریسکهای تجاری، ژئوپلیتیک و فناوری نشان میدهد مسیر بازگشت تولید هنوز با عدمقطعیت همراه است.