شماره روزنامه ۶۵۸۱
|

«سرمقاله» دنیای اقتصاد را بخوانید و بشنوید!

دنیای اقتصاد؛ مذاکرات فعلی ایران و آمریکا در حالی برگزار می‌شود که پیشینه ناکام توافقات قبلی، به‌ویژه خروج از برجام و وقوع دو جنگ اخیر، فضای دیپلماسی را به عرصه‌ای برای تشدید تنش تبدیل کرده است.

«سرمقاله» دنیای اقتصاد را بخوانید و بشنوید!

دنیای اقتصاد؛ گزارش شاخص مدیران خرید (شامخ) بهمن‌ماه ۱۴۰۴، نشان‌دهنده ورود اقتصاد ایران به مرحله‌ای از «رکود فرسایشی» است. شامخ کل با رسیدن به عدد ۴۶.۴، برای بیست‌وسومین ماه متوالی زیر مرز ۵۰ باقی مانده که بیانگر تداوم رکود است.

اخبار سرمقاله

    شنبه، ۱۶ خرداد ۱۴۰۵
  • دو برداشت از توافق + فایل صوتی

    درباره یادداشت‌تفاهم در مذاکره میان ایران و آمریکا در شرایط فعلی دو دیدگاه کلی وجود دارد: دیدگاه خوش‌بینانه بر این باور است که ترامپ از جنگ خسته شده و به‌دنبال یک راه برون‌رفت و یک راه خروج می‌گردد؛ چون به لحاظ شخصی و روان‌شناسی فردی، حوصله تداوم جنگ و بی‌ثمر بودن آن را ندارد.
    چهارشنبه، ۱۳ خرداد ۱۴۰۵
  • «سرمقاله» دنیای اقتصاد را بخوانید و بشنوید!

    شروط توافق موفق

    دنیای اقتصاد؛ مذاکرات فعلی ایران و آمریکا در حالی برگزار می‌شود که پیشینه ناکام توافقات قبلی، به‌ویژه خروج از برجام و وقوع دو جنگ اخیر، فضای دیپلماسی را به عرصه‌ای برای تشدید تنش تبدیل کرده است.
  • شروط توافق موفق

    ایران و آمریکا برای چندمین‌بار در یک دهه اخیر، مذاکرات حساس و سرنوشت‌سازی را برای رسیدن به یک توافق دنبال می‌کنند؛ مذاکراتی که در پی جنگ ۴۰روزه اخیر تفاوت‌های بنیادین با دورهای گذشته دارد. مذاکرات گذشته که در یک مورد نیز به توافق موسوم به برجام منتهی شد، هیچ‌یک نه تنها مانع از کاهش سطح تنش بین ایران و آمریکا نشد، بلکه در مورد برجام با خروج آمریکا از توافق به تشدید بی‌سابقه تحریم‌های اقتصادی یک‌جانبه آمریکا و نهایتا فعال شدن مکانیسم ماشه و بازگشت تحریم‌های شورای امنیت منجر شد.
    سه‌شنبه، ۱۲ خرداد ۱۴۰۵
  • «سرمقاله» دنیای اقتصاد را بخوانید و بشنوید!

    پیامدهای رکود تورمی

    دنیای اقتصاد؛ گزارش شاخص مدیران خرید (شامخ) بهمن‌ماه ۱۴۰۴، نشان‌دهنده ورود اقتصاد ایران به مرحله‌ای از «رکود فرسایشی» است. شامخ کل با رسیدن به عدد ۴۶.۴، برای بیست‌وسومین ماه متوالی زیر مرز ۵۰ باقی مانده که بیانگر تداوم رکود است.
  • پیامدهای رکود تورمی + فایل صوتی

    آخرین داده‌های شاخص مدیران خرید (شامخ) در بهمن‌ماه۱۴۰۴، تصویری نگران‌کننده‌تر از اقتصاد ایران نسبت به ماه‌های قبل ترسیم می‌کند که دیگر صرفا بیانگر «رکود تورمی» نیست، بلکه نشانه‌های ورود اقتصاد به مرحله‌ای از «رکود فرسایشی» را آشکار کرده است. مرحله‌ای که در آن نه‌تنها تولید و تقاضا به‌طور همزمان تضعیف می‌شوند، بلکه انتظارات فعالان اقتصادی نیز به‌تدریج فرومی‌ریزد و بنگاه‌ها افق روشنی برای ادامه فعالیت خود متصور نیستند.
    دوشنبه، ۱۱ خرداد ۱۴۰۵
  • «سرمقاله» دنیای اقتصاد را بخوانید و بشنوید!

    واقع‌گرایی توسعه‌محور

    دنیای اقتصاد؛ بسیاری از اقتصادهای توسعه‌یافته در دل بحران‌های بزرگ، بازسازی را نه صرفاً ترمیم خرابی‌ها، بلکه پروژه‌ای برای بازتعریف ساختارهای دولتی، اقتصادی و اجتماعی دانسته‌اند.
  • واقع‌گرایی توسعه‌محور + فایل صوتی

    جنگ‌ها فقط زیرساخت‌ها را تخریب نمی‌کنند، آنها گاهی مسیر تاریخ کشورها را نیز تغییر می‌دهند. بسیاری از کشورهایی که امروز در زمره اقتصادهای توسعه‌یافته جهان قرار دارند، درست در دل بحران‌های بزرگ، به این جمع‌بندی رسیدند که بازگشت به گذشته ممکن نیست و ادامه مسیرهای پیشین نیز آینده‌ای متفاوت برای آنها نخواهد ساخت. از همین‌جا بود که مفهوم بازسازی برای آنها، صرفا به معنای ترمیم خرابی‌ها نبود، بلکه به پروژه‌ای برای بازتعریف دولت، اقتصاد، صنعت، شیوه تصمیم‌گیری و حتی رابطه جامعه با آینده تبدیل شد.
    یکشنبه، ۱۰ خرداد ۱۴۰۵
  • «سرمقاله» دنیای اقتصاد را بخوانید و بشنوید!

    بازیگران امنیت‌ساز

    دنیای اقتصاد: تنگه هرمز علاوه بر گلوگاه انرژی، بخشی از گلوگاه داده‌های دیجیتال و ارتباطات مالی منطقه است و ایده حکمرانی بر این گلوگاه داده‌ای ممکن است به‌جای تقویت بازدارندگی، به ضد خود تبدیل شود و کشور را وارد دور تازه‌ای از تنش و تعلیق کند.
  • بازیگران امنیت‌ساز + فایل صوتی

    تنگه هرمز تنها یکی از گلوگاه‌های مهم انرژی در جهان نیست، این تنگه بخشی از گلوگاه داده‌های دیجیتال و ارتباطات مالی منطقه است. در این مقاله ادعا می‌شود که ایده حکمرانی بر این گلوگاه داده‌ای ممکن است به جای تقویت بازدارندگی، تبدیل به ضد خود شود و کشور ما را گرفتار دور تازه‌ای از تنش و تعلیق در روابط بین‌الملل کند.
    شنبه، ۰۹ خرداد ۱۴۰۵
  • «سرمقاله» دنیای اقتصاد را بخوانید و بشنوید!

    دارایی‌داران بی‌درآمد؛ فرسایش تدریجی طبقه متوسط ایران

    دنیای اقتصاد: پدیده «دارایی‌داران بی‌درآمد»، توصیف‌گر بخش بزرگی از طبقه متوسط ایران است که با وجود مالکیت دارایی‌های ارزشمند، در جریان نقدینگی و تامین مخارج جاری زندگی دچار فرسایش شده‌اند.
  • دارایی‌داران بی‌درآمد + فایل صوتی

    خانواده‌ای را در شمال تهران تصور کنید که بر اساس شاخص‌های رسمی، در دهک‌های بالای درآمدی طبقه‌بندی می‌شود؛ خانه‌ای چند ده‌میلیاردی دارد، خودرویی قابل‌قبول زیر پا و ظاهری که در نگاه نخست، نشانی از رفاه به نظر می‌رسد. اما واقعیت زندگی روزمره آنان چیز دیگری است: پدری که برای پرداخت شهریه مدرسه فرزندش درمانده شده، مادری که هزینه درمان یا حتی حفظ کیفیت تغذیه خانوار را با اضطراب محاسبه می‌کند و خانواده‌ای که با وجود مالکیت دارایی، در جریان نقدینگی و درآمد جاری گرفتار فرسایش مداوم است. این تصویر، توصیف بخشی از طبقه متوسط ایران امروز است؛ گروهی که می‌توان آنان را «دارایی‌داران بی‌درآمد» نامید.
    سه‌شنبه، ۰۵ خرداد ۱۴۰۵
  • «سرمقاله» دنیای اقتصاد را بخوانید و بشنوید!

    بورس در عصر هوش مصنوعی

    دنیای اقتصاد؛ برای ما در ایران، بحث درباره‌ آینده‌ بازار سهام و هوش مصنوعی باید با توجه به شرایط خاص امروز کشور آغاز شود.
  • بورس در عصر هوش مصنوعی + فایل صوتی

    برای ما در ایران، بحث درباره‌ آینده‌ بازار سهام و هوش مصنوعی باید با توجه به شرایط خاص امروز کشور آغاز شود. اقتصاد ایران در سال‌های اخیر زیر فشار نااطمینانی‌های سیاسی، تحریم‌ها، تنش‌های منطقه‌ای و نوعی تعلیق در تصمیم‌گیری اقتصادی قرار داشته است؛ شرایطی که در آن بازارها بیش از آنکه به بهره‌وری، نوآوری و فناوری واکنش نشان دهند، به ریسک‌های بیرونی و تحولات سیاسی حساس می‌شوند. با این حال، امید آن است که کشور از جنگ و تشدید تنش‌ها دور بماند و به سمت ثبات، پیش‌بینی‌پذیری و بازگشت تدریجی اعتماد حرکت کند؛ زیرا در چنین فضایی است که اقتصاد می‌تواند ظرفیت‌های واقعی خود را نشان دهد.
    دوشنبه، ۰۴ خرداد ۱۴۰۵
  • «سرمقاله» دنیای اقتصاد را بخوانید و بشنوید!

    تجدید ارزیابی بانک‌ها

    دنیای اقتصاد؛ در سال‌های اخیر، بخش مهمی از افزایش سرمایه بانک‌های دولتی و غیردولتی از محل «مازاد تجدید ارزیابی دارایی‌ها» و «سود ناشی از تسعیر ارز» انجام شده که سرمایه اسمی، نسبت کفایت سرمایه و خروج از ماده ۱۴۱ را ظاهرا بهبود می‌دهد، اما عمدتا بدون ورود نقدینگی و بر پایه سودهای دفتری و غیرعملیاتی است.
  • تجدید ارزیابی بانک‌ها + فایل صوتی

    در سال‌های اخیر، بخش مهمی از افزایش سرمایه بانک‌های دولتی و غیردولتی از محل «مازاد تجدید ارزیابی دارایی‌ها» و «سود ناشی از تسعیر ارز» انجام شده است. این روش‌ها در ظاهر می‌توانند سرمایه اسمی بانک‌ها را افزایش دهند، نسبت کفایت سرمایه را بهبود بخشند و برخی بانک‌ها را از شمول ماده۱۴۱ قانون تجارت خارج کنند. اما پرسش اصلی آن است که آیا این افزایش سرمایه‌ها واقعا به تقویت توان مالی بانک‌ها منجر می‌شود یا صرفا نوعی بزرگ‌سازی حسابداری ترازنامه‌هاست؟
    یکشنبه، ۰۳ خرداد ۱۴۰۵
  • «سرمقاله» دنیای اقتصاد را بخوانید و بشنوید!

    ابهام سازنده و مداخله غیرمستقیم؛ قواعد حرفه‌ای بازار ارز

    دنیای اقتصاد؛ بازار ارز در اقتصادهای تورمی و در معرض شوک‌های خارجی، فقط محل مبادله پول خارجی نیست و بر انتظارات تورمی، تصمیمات سرمایه‌گذاری، رفتار مصرف‌کنندگان و ارزیابی ثبات اقتصاد اثر می‌گذارد؛ بنابراین بانک مرکزی در دوره‌های بی‌ثباتی از مداخله ارزی برای کنترل شرایط بازار استفاده می‌کند.
  • پیامدهای سرکوب ارزی + فایل صوتی

    بازار ارز در اقتصادهای تورمی و در معرض شوک‌های خارجی، صرفا بازاری برای مبادله پول خارجی نیست، بلکه به یکی از مهم‌ترین متغیرهای اثرگذار بر انتظارات تورمی، تصمیمات سرمایه‌گذاری، رفتار مصرف‌‌کنندگان و ارزیابی عمومی از ثبات اقتصاد تبدیل می‌شود. در چنین شرایطی، نوسانات نرخ ارز می‌تواند آثار گسترده‌ای بر سایر بازارها و بر سطح عمومی قیمت‌ها برجای بگذارد. به همین دلیل، بانک مرکزی در اغلب کشورها ناگزیر است در دوره‌های بی‌ثباتی، از ابزار مداخله ارزی برای کنترل شرایط بازار استفاده کند. با این حال، در زمان افزایش فشار بر بازار ارز، معمولا دیدگاه‌ها و توصیه‌های متعددی درباره نحوه مداخله بانک مرکزی مطرح می‌شود که برخی از آنها با ملاحظات حرفه‌ای سیاستگذاری ارزی سازگار نیست.
    شنبه، ۰۲ خرداد ۱۴۰۵
  • «سرمقاله» دنیای اقتصاد را بخوانید و بشنوید!

    فرصت بازسازی اقتصاد ملی

    دنیای اقتصاد: همایش «چشم‌انداز اقتصاد ایران» با هدف تحلیل وضعیت موجود، چالش‌ها و ارائه راهکارهایی برای بازسازی اقتصاد ملی برگزار شده است.
  • فرصت بازسازی اقتصاد ملی + فایل صوتی

    همایش چشم‌انداز اقتصاد ایران فرصت ارزشمندی ایجاد کرده تا درباره وضعیت اقتصاد ایران، چالش‌ها و فرصت‌های پیش‌رو و نقش رسانه در تحلیل و هدایت سیاستگذاری صحبت کنیم. گروه رسانه‌ای «دنیای اقتصاد» طی سال‌های اخیر با جمع‌آوری و تحلیل داده‌های اقتصادی تلاش کرده است، تصویری روشن و دقیق از اقتصاد کشور ارائه کرده و با انتشار گزارش‌ها و تحلیل‌های عمیق، زمینه لازم را برای تصمیم‌گیری درست فراهم کند. این رسانه نه‌تنها اخبار و داده‌ها را منتقل می‌کند، بلکه با ارائه راهکارهای سیاستی، به فعالان اقتصادی و مسوولان کمک می‌کند تا آنها بتوانند مسیر توسعه و بازسازی را هوشمندانه طراحی کنند.
    پنجشنبه، ۳۱ اردیبهشت ۱۴۰۵
  • «سرمقاله» دنیای اقتصاد را بخوانید و بشنوید!

    جنگ و تاب‌آوری انرژی

    دنیای اقتصاد؛ ناترازی انرژی در نتیجه سیاست‌های نادرست، پوپولیستی و ضدتوسعه‌ای دهه‌های اخیر به ابرچالش حکمرانی ایران تبدیل شده است.
  • جنگ و تاب‌آوری انرژی + فایل صوتی

    ناترازی انرژی در نتیجه سیاست‌های نادرست، پوپولیستی و ضدتوسعه‌ای در دهه‌های اخیر، به ابرچالشی برای نظام حکمرانی ایران تبدیل شده است. اگرچه از اواخر دهه۹۰، نظام حکمرانی در نتیجه تشدید تحریم‌های اقتصادی و افزایش روند جهش مصرف انرژی در کشور، رویکرد بهینه‌سازی مصرف انرژی و در این راستا سیاست‌های اصلاح الگوی مصرف انرژی را در پیش گرفت، اما به‌دلیل تشدید رکود اقتصادی، بی‌ثباتی در سیاستگذاری کلان، کاهش قدرت خرید مردم (بحران معیشت عمومی)، این سیاست‌ها ماهیت احتیاطی بالا (به لحاظ سیاسی و اجتماعی)، محافظه‌کارانه و غیربنیادی داشته است.
    چهارشنبه، ۳۰ اردیبهشت ۱۴۰۵
  • «سرمقاله» دنیای اقتصاد را بخوانید و بشنوید!

    تاب‌آوری قیمت سهام

    دنیای اقتصاد: پس از حدود ۸۰ روز تعطیلی، بورس تهران بازگشایی شد؛ در حالی‌که انتظار می‌رفت بازار با موج فروش و افت شدید شاخص‌ها مواجه شود، اما چنین نشد و در بخش‌هایی حتی نشانه‌هایی از تعادل و برتری تقاضا دیده شد.
  • تاب‌آوری قیمت سهام + فایل صوتی

    سرانجام پس از حدود ۸۰روز تعطیلی بورس تهران، دیروز چراغ تالار شیشه‌ای روشن شد و با وجود اینکه پیش‌بینی می‌شد، در نخستین روز بازگشایی، بازار سهام زیر فشار سنگین عرضه‌ها و موج فروش‌های هیجانی فرو بریزد، اما این اتفاق رخ نداد. فضای عمومی پیش از آغاز معاملات به‌گونه‌ای بود که اغلب فعالان بازار، بازگشایی بورس را مترادف با صف‌های فروش گسترده و افت سنگین شاخص‌ها می‌دانستند.
    سه‌شنبه، ۲۹ اردیبهشت ۱۴۰۵
  • «سرمقاله» دنیای اقتصاد را بخوانید و بشنوید!

    حمایت از خانوار در شوک جنگ

    دنیای اقتصاد؛ در ادبیات اقتصادی، جنگ یکی از عمیق‌ترین شوک‌ها برای رفاه خانوار است؛ زیرا علاوه بر درآمد و مصرف، امنیت شغلی، ثبات قیمت‌ها، پیش‌بینی‌پذیری آینده، دسترسی به خدمات عمومی و سلامت روان را نیز تحت تاثیر قرار می‌دهد.
  • حمایت از خانوار در شوک جنگ + فایل صوتی

    در ادبیات اقتصادی جهان، جنگ، صرفا یک رویداد نظامی یا امنیتی نیست، بلکه یکی از عمیق‌ترین شوک‌هایی است که می‌تواند بنیان‌های رفاه اقتصادی و اجتماعی خانوار را متزلزل کند. رفاه خانوار نیز مفهومی چندبعدی است که نه‌تنها به سطح درآمد و مصرف، بلکه به امنیت شغلی، ثبات قیمت‌ها، پیش‌بینی‌پذیری آینده، دسترسی به خدمات عمومی، سلامت روان و توان برنامه‌ریزی برای آینده نیز وابسته است. وقوع جنگ این ابعاد را به‌طور همزمان تحت تاثیر قرار می‌دهد و از همین رو، آثار آن بر خانوار غالبا شدید، چندلایه و ماندگار است.
    دوشنبه، ۲۸ اردیبهشت ۱۴۰۵
  • «سرمقاله» دنیای اقتصاد را بخوانید و بشنوید!

    مدیریت هیجانات در بازار سرمایه

    دنیای اقتصاد: بازار سهام پس از حدود ۸۰ روز تعطیلی در یکی از حساس‌ترین مقاطع خود قرار گرفته و نحوه تصمیم‌گیری و سیاستگذاری مالی بیش از هر چیز مورد توجه فعالان بازار است.
  • مدیریت هیجانات در بازار سرمایه + فایل صوتی

    بازار سهام پس از حدود هشتاد روز تعطیلی، اکنون در یکی از حساس‌ترین مقاطع خود قرار گرفته است. نکته مهم اینجاست که در این مرحله، بیش از هر چیز، شیوه تصمیم‌گیری‌ها و کیفیت سیاستگذاری‌های مالی مورد توجه و ارزیابی فعالان بازار قرار دارد. بازارها ذاتا نسبت به عدم‌قطعیت واکنش هیجانی نشان می‌دهند و زمانی که برای مدت طولانی متوقف می‌شوند، این عدم‌قطعیت در قالب انباشت نگرانی‌ها و ابهام در ذهن سرمایه‌گذاران تخلیه می‌شود.
    یکشنبه، ۲۷ اردیبهشت ۱۴۰۵
  • «سرمقاله» دنیای اقتصاد را بخوانید و بشنوید!

    دوئل دو قدرت جهانی

    دنیای اقتصاد:برخی تحلیل‌ها منازعه اخیر را صرفاً در چارچوب تنش‌های دوجانبه تفسیر می‌کنند، اما از منظر نئورئالیسم این درگیری بخشی از رقابت کلان برای بقای هژمونی آمریکا در برابر قدرت در حال ظهور چین است.
  • دوئل دو قدرت جهانی + فایل صوتی

    درحالی‌که غبار نبرد ناشی از عملیات تجاوزکارانه موسوم به «خشم حماسی» هنوز بر اتمسفر ژئوپلیتیک منطقه سنگینی می‌کند، بسیاری از تحلیل‌های تقلیل‌گرایانه، این منازعه را صرفا در چارچوب تنش‌های دوجانبه و با برچسب‌هایی چون «بازدارندگی هسته‌ای» یا «امنیت منطقه‌ای» تفسیر می‌کنند. اما اگر از دریچه‌ نظریه نئورئالیسم در روابط بین‌الملل به صحنه بنگریم، این درگیری نه یک رخداد مجزا در خلأ، بلکه بُرشی از یک کلان‌روند جهانی است: نبرد برای بقای هژمونی آمریکا در برابر خیزش اژدهای زرد.
    شنبه، ۲۶ اردیبهشت ۱۴۰۵
  • «سرمقاله» دنیای اقتصاد را بخوانید و بشنوید!

    پایان باز ملاقات تاریخی

    دنیای اقتصاد: سفر دونالد ترامپ به چین و دیدار او با شی‌جین‌پینگ تلاشی از سوی دو کشور برای کنترل تنش‌ها و تسهیل مسیر همکاری‌های آینده بود.