مجتمع‌های نظامی چگونه باعث آلودگی سیاره زمین می‌شوند؟

محیط‌زیست؛ قربانی زرادخانه‌های جهانی

شماره روزنامه: ۶۶۴۳ تاریخ چاپ: شماره خبر: ۴۲۹۱۸۱۹ دنیا

دنیای‌اقتصاد: گزارش‌های تازه نشان می‌دهد که نقش صنعت تسلیحات و ماشین جنگی در تغییرات اقلیمی غالبا کوچک‌نمایی، نادیده گرفته یا پنهان می‌شود. این در حالی است که مجموعه نظامی-صنعتی بیشتر از صنایع هوانوردی غیرنظامی یا حمل‌ونقل دریایی جهان به محیط زیست آسیب می‌زند و ردپای کربنی آن تقریبا برابر با مجموع این دو صنعت است. طبق پژوهش‌های صورت‌گرفته، نیروهای مسلح جهان حدود ۵.۵درصد از کل گازهای گلخانه‌ای زمین را تولید می‌کنند. اگر کلیه ارتش‌ها و صنایع دفاعی کشورهای مختلف را به صورت یک «ارتش فرضی جهان» در نظر بگیریم، حجم آلایندگی آن چنان سنگین است که پس از چین، ایالات متحده و هند، در رتبه چهارم آلوده‌کننده‌ترین کشورهای جهان قرار می‌گیرد؛ رقمی که حتی انتشار گازهای حاصل از درگیری‌های واقعی را هم شامل نمی‌شود.

محیط‌زیست؛ قربانی زرادخانه‌های جهانی

تخریب زیست‌محیطی این بخش از عملیات‌های زمان صلح آغاز می‌شود. نیروهای مسلح مدرن وابستگی شدیدی به نفت دارند و ناوگان‌های هوایی، دریایی و زمینی مقادیر عظیمی سوخت مصرف می‌کنند. پایگاه‌ها، فرودگاه‌ها و تاسیسات راداری نیز برای ساخت، نگهداری و گرمایش نیازمند انرژی دائمی هستند. علاوه بر این، فرآیند تولید سلاح و ساخت مهمات ردپای صنعتی بسیار سنگینی دارد و زنجیره‌های تامین آن به منابع گسترده فولاد، آلومینیوم، سیمان و مواد شیمیایی وابسته است. با وقوع جنگ، این آسیب‌ها به اوج می‌رسد. حملات نظامی به پالایشگاه‌ها، کارخانه‌ها و شهرها آتش‌سوزی‌های گسترده‌ای ایجاد می‌کند. تخریب جنگل‌ها، تالاب‌ها و خاک نیز توانایی طبیعی زمین برای جذب دی‌اکسید کربن را از بین می‌برد. حتی پس از پایان درگیری‌ها، موج دوم انتشار گازهای گلخانه‌ای از راه می‌رسد؛ زیرا بازسازی شهرها نیازمند تولید حجیم سیمان و فولاد است که خود از عوامل اصلی آلودگی اقلیمی به شمار می‌روند.

با این حال، جهان در آستانه یک موج عظیم تسلیحاتی قرار دارد. هزینه‌های نظامی جهان در سال۲۰۲۵ به حدود ۲.۹تریلیون دلار رسید که نزدیک به نیمی از آن متعلق به ۳۲عضو ناتو بود. تصمیم جدید ناتو برای افزایش بودجه دفاعی به ۵درصد از تولید ناخالص داخلی تا سال۲۰۳۵، هزینه‌های این پیمان را به ۴.۲تریلیون دلار در سال می‌رساند. پژوهش‌ها نشان می‌دهد اجرای این طرح می‌تواند سالانه تا ۱.۲۵میلیارد تن گاز گلخانه‌ای اضافی تولید کند. این واگرایی نگران‌کننده در شرایطی رخ می‌دهد که حمل‌ونقل غیرنظامی به سمت کربن‌زدایی حرکت می‌کند؛ اما بخش نظامی به سرعت ردپای کربنی خود را گسترش می‌دهد. در نهایت، هر تریلیون دلاری که جذب این بخش می‌شود، سرمایه، نیروی کار ماهر و موادی چون فولاد و الکترونیک را که باید صرف توسعه انرژی‌های تجدیدپذیر، حمل‌ونقل عمومی و عایق‌سازی ساختمان‌ها شود، می‌بلعد و مهار بحران اقلیمی را عملا غیرممکن می‌سازد.

ما را در شبکه‌های اجتماعی دنبال کنید
دنیای اقتصاد را بعنوان منبع مورد اعتماد خود به گوگل معرفی کنید افزودن