مذاکرات شکننده زیر فشار تلآویو
دنیایاقتصاد: به گفته منابع آگاه، دومین دور گفتوگوهای مستقیم میان لبنان و رژیم صهیونیستی که روز جمعه در شهر مرزی ناقوره برگزار شد و بدون مشارکت دولت فرانسه انجام گرفت، با فشار آمریکا بر هیات صهیونیستی همراه بود و اختلافات دو طرف را بر سر طرح تلآویو برای ایجاد یک «منطقه اقتصادی» در امتداد مرز آشکار کرد. به گزارش المانیتور، این نشست به ریاست مورگان اورتگاس، معاون فرستاده ویژه آمریکا در امور خاورمیانه، برگزار شد و سیمون کرم، سفیر پیشین لبنان در آمریکا و نماینده غیرنظامی این کشور، به همراه یک افسر ارتش لبنان در آن حضور داشتند. از سوی رژیم صهیونیستی نیز یوسی درازنین، معاون رئیس شورای امنیت داخلی، و اوری رزنیک، معاون بخش سیاست خارجی شورای امنیت این رژیم، شرکت کردند. ژنرال جوزف کلرفیلد، رئیس سازوکار نظارت بر آتشبس، نیز در جلسه حضور داشت (دنیایاقتصاد در تاریخ ۲۳ آذرماه ۱۴۰۴ در گزارشی با عنوان «منطقه اقتصادی ترامپ در جنوب» به تفصیل به رویکردهای اسرائیل در جنوب لبنان و انتصاب سیمون کرم پرداخته بود).
به گفته دو منبع بلندپایه، فرانسه که عضو سازوکار نظارت بر آتشبس است، برای حضور در این نشست دعوت نشد. پیش از این جلسه، سفیر فرانسه در لبنان خواستار نمایندگی پاریس در مذاکرات شده بود، اما این درخواست با مخالفت آمریکا و رژیم صهیونیستی روبهرو شد. یک منبع دیپلماتیک فرانسوی ضمن رد برخی جزئیات، تایید کرد که هیچ نماینده غیرنظامی از فرانسه در این نشست حضور نداشت. این اقدام در شرایطی صورت گرفت که روابط پاریس و تلآویو طی ماههای اخیر بهدلیل مواضع فرانسه درباره فلسطین، انتقاد از حملات نظامی در غزه و لبنان و درخواست برای حفاظت از غیرنظامیان، دچار تنش شده است. درحالیکه در گذشته نقش فرانسه بهعنوان میانجی بالقوه مورد توجه بود، تلآویو بهتدریج پاریس را از روند مذاکرات کنار گذاشته است.
به گفته منابع آگاه، اگرچه فضای کلی نشست سازنده توصیف شده، اما دو طرف اولویتهای متفاوتی را مطرح کردند. لبنان بر بازگشت دهها هزار شهروند آوارهشده از روستاهای مرزی جنوب این کشور تاکید داشت؛ افرادی که از اکتبر ۲۰۲۳ بهدلیل درگیریها و حملات مداوم، هنوز امکان بازگشت به خانههای خود را نیافتهاند. در مقابل، هیات صهیونیستی بر ایجاد یک منطقه اقتصادی یا امنیتی در امتداد مرز پافشاری کرد؛ طرحی که به ادعای تلآویو با هدف کاهش تهدیدهای امنیتی و جلوگیری از حملات مرزی مطرح شده است. با این حال، طرف لبنانی با ایجاد منطقهای خالی از سکنه مخالفت کرد و آن را مغایر با حاکمیت ملی و بهمنزله جابهجایی اجباری جمعیت دانست.
به گفته یکی از منابع، نماینده آمریکا در این نشست به هیات صهیونیستی اعلام کرده که آسیبدیدن غیرنظامیان در حملات اخیر به لبنان، روند کاهش تنش و گفتوگوها را تضعیف کرده است. این اظهارات در حالی مطرح شد که حملات هوایی و توپخانهای رژیم صهیونیستی در ماههای گذشته خسارات گستردهای به مناطق مسکونی جنوب لبنان وارد کرده است. بر اساس آمار دفتر حقوق بشر سازمان ملل، از زمان اجرای آتشبس در نوامبر۲۰۲۴ تاکنون دستکم ۱۲۷غیرنظامی در حملات رژیم صهیونیستی در لبنان جان باختهاند. وزارت بهداشت لبنان نیز از کشتهشدن ۳۳۱نفر و زخمیشدن ۹۴۵نفر خبر داده است.
هیات لبنانی در این نشست خواستار به رسمیت شناختن اقدامات ارتش لبنان در جنوب رود لیتانی شد؛ اقداماتی که شامل گسترش استقرار نیروها، برچیدن مواضع نظامی غیرمجاز و همکاری با نیروهای یونیفل بوده است. منابع آگاه میگویند طرف صهیونیستی این اقدامات را مثبت ارزیابی کرده، اما بر لزوم تداوم آنها تاکید داشته است. قرار است دور بعدی این گفتوگوها اواسط دی ماه برگزار شود.