تسهیل دسترسی به ارز یا تشدید فرار سرمایه؟
بر اساس این تحقیق، استیبلکوینها زمانی که بانکها یا کانالهای رسمی قادر به پاسخگویی به تقاضای دلار نیستند، راهی برای دسترسی مردم به دلار آمریکا فراهم میکنند. با این حال در دورههای بحران ارزی، قیمت لحظهای و قابل مشاهده این داراییها میتواند به سیگنالی برای هجوم همزمان مردم به دلار تبدیل شود. از این رو پژوهشگر پیشنهاد میکند نهادهای ناظر در شرایط بحرانی، محدودیتهای موقتی بر تراکنشهای بزرگ یا ناشی از رفتارهای هیجانی اعمال کنند. تان در این مقاله استدلال میکند که استیبلکوینها دسترسی به داراییهایی با ماهیت مشابه دلار را سادهتر کردهاند و در عین حال، یک شاخص قیمتی شفاف و لحظهای از تقاضای دلار در اختیار بازار قرار میدهند. زمانی که فاصله میان نرخ رسمی ارز و نرخ بازار آزاد افزایش مییابد، این قیمت میتواند نشانهای از کمبود دلار باشد و افراد بیشتری را به خروج همزمان از پول ملی ترغیب کند.
این پژوهش همچنین به نمونههای واقعی استفاده از استیبلکوینها در کشورهایی اشاره میکند که دسترسی رسمی به دلار در آنها محدود است. برای مثال در ژوئن ۲۰۲۵ برخی فروشگاههای فرودگاههای بولیوی قیمت کالاهای خود را بر مبنای تتر (USDT) اعلام میکردند، هرچند همچنان پرداخت با دلار آمریکا یا پول ملی بولیوی نیز امکانپذیر بود. نمونه دیگر به آرژانتین بازمیگردد که در سال ۲۰۲۴ شهروندان از طریق بازارهای غیررسمی موسوم به غارهای کریپتویی (Crypto Caves)، پزو را با استیبلکوینهای دلاری و با نرخی نزدیک به بازار آزاد مبادله میکردند. این روش به خانوارها امکان میداد ارزش داراییهای خود را در برابر کاهش ارزش پزو حفظ کنند؛ آن هم در شرایطی که کنترلهای ارزی، دسترسی به دلار را محدود کرده بود.
درحالیکه این نمونهها مزایای استیبلکوینها را نشان میدهد، نهادهای ناظر مالی نسبت به پیامدهای گستردهتر آنها هشدار دادهاند. هیات ثبات مالی (FSB) در مارس ۲۰۲۵ اعلام کرد گسترش استیبلکوینهای دلاری در اقتصادهای نوظهور میتواند به جانشینی ارز، تضعیف اثربخشی سیاست پولی و دور زدن محدودیتهای مربوط به جریان سرمایه منجر شود. این نهاد از قانونگذاران خواسته است روند توسعه بازار استیبلکوینها را بهدقت رصد کنند تا بتوانند در برابر ریسکهای نقدینگی، مخاطرات عملیاتی و افزایش پیوند این داراییها با نظام مالی جهانی، واکنش مناسب و بهموقع نشان دهند.
