ارزش معاملات خرد بازار سهام برای دومین روز متوالی به بیش از ۵۰همت رسید
استراحت بورس پس از پنج روز صعود
پایان یک زنجیره صعودی
معاملات دیروز را می‌توان نخستین توقف جدی شاخص کل پس از پنج روز رشد متوالی دانست. شاخص کل که در روزهای گذشته مسیر صعودی را دنبال کرده بود، روز گذشته با افتی محدود مواجه شد و بخشی از ارتفاع خود را از دست داد. شاخص هموزن نیز شرایط مشابهی داشت و با کاهش ۰.۲۶درصدی به کار خود پایان داد. با این حال، شدت اصلاح نماگرها چندان زیاد نبود. افت ۰.۳۲درصدی شاخص کل و کاهش ۰.۲۶درصدی شاخص هموزن نشان می‌دهد که اگرچه سمت عرضه در معاملات دیروز فعال‌تر شده بود، اما فشار فروش به شکل یک موج سنگین و فراگیر در بازار ظاهر نشد. البته در پایان معاملات ۶۲درصد از نمادهای بازار در محدوده منفی قرار گرفتند و تنها ۳۸درصد از نمادها توانستند معاملات خود را در محدوده مثبت به پایان برسانند. بنابراین، تصویر بازار از نظر تعداد نمادها، بیشتر متمایل به سمت عرضه بود، اما این فشار در نهایت به افت سنگین نماگرهای اصلی منجر نشد. این تفاوت میان تعداد نمادهای منفی و میزان افت شاخص‌ها، یکی از نکات مهم معاملات روز قبل بود. به بیان دیگر، تعداد زیادی از نمادها با کاهش قیمت مواجه شدند، اما عمق این افت در مجموع محدود باقی ماند. در چنین شرایطی، نمی‌توان صرفا با مشاهده سرخپوشی بخش بزرگی از نمادها، از تغییر روند کلی بازار سخن گفت.
دوگانه خریداران و فروشندگان
یکی از دلایل مهم برای تفسیر متفاوت از معاملات دیروز، بازدهی قابل‌توجه بازار سهام از ابتدای سال است. شاخص‌های سهامی در سال جاری بیش از ۱۰۰درصد بازدهی ثبت کرده‌اند و طبیعی است که پس از چنین رشدی، میان فعالان بازار دو دیدگاه متفاوت شکل بگیرد. گروهی از سرمایه‌گذاران همچنان قیمت‌های فعلی را برای خرید مناسب ارزیابی می‌کنند. از نگاه این دسته، رشد بازار در ماه‌های گذشته به معنای پایان ظرفیت صعودی سهام نیست و برخی قیمت‌ها همچنان می‌تواند از منظر ارزش‌گذاری جذاب باشد. این گروه در معاملات جاری تلاش می‌کنند از اصلاح‌های مقطعی برای افزایش وزن سهام در پرتفوی خود استفاده کنند.
در مقابل، گروه دیگری از معامله‌گران با توجه به بازدهی قابل‌توجهی که از ابتدای سال به دست آورده‌اند، ترجیح می‌دهند بخشی از سهام خود را به فروش برسانند و پس از شناسایی سود، برای مدتی نظاره‌گر بازار باقی بمانند. به این ترتیب، بازار در شرایط فعلی بیش از آنکه شاهد یک صف‌بندی روشن میان خریدار و فروشنده باشد، صحنه جابه‌جایی سهام میان گروه‌های مختلف سرمایه‌گذاران است. این وضعیت می‌تواند توضیحی برای ماندگاری ارزش معاملات در سطوح بالا نیز باشد.
ارزش معاملات خرد دیروز به کانال ۵۱هزار میلیارد تومان رسید؛ درحالی‌که روز شنبه، بازار سومین رکورد تاریخی برتر خود در زمینه ارزش معاملات را ثبت کرده بود. بنابراین، کاهش شاخص‌ها به معنای کاهش محسوس فعالیت معامله‌گران نبوده است. نقدینگی همچنان در بازار در گردش است، اما بخشی از آن در حال تغییر موقعیت میان خریداران و فروشندگان است.
خروج پول حقیقی‌ها در روز اصلاح
در سمت جریان نقدینگی اما نشانه‌ها کمی محتاطانه‌تر بود. در معاملات دیروز حدود ۸۶۰میلیارد تومان پول توسط سرمایه‌گذاران حقیقی از بازار سهام خارج شد. همزمان با این خروج پول، ۶۲درصد از نمادها نیز در پایان معاملات در محدوده منفی قرار گرفتند. ترکیب این دو متغیر نشان می‌دهد که در نخستین روز اصلاح بازار پس از پنج جلسه صعودی، فروشندگان حقیقی دست بالاتری نسبت به خریداران داشته‌اند.
با این حال، برای ارزیابی اهمیت این خروج پول باید به عملکرد بازار در هفته‌ها و ماه‌های اخیر نیز توجه کرد. زمانی که شاخص‌های سهامی از ابتدای سال بیش از ۱۰۰درصد رشد کرده‌اند، بخشی از خروج پول حقیقی‌ها در مقاطع اصلاحی را می‌توان ناشی از شناسایی سود و کاهش موقت ریسک پرتفوی دانست. بنابراین، تداوم این روند در روزهای آینده اهمیت بیشتری از رقم ثبت‌شده در یک روز معاملاتی خواهد داشت.
در بازارهای موازی نیز صندوق‌های طلا که معاملات خود را با روندی مثبت آغاز کرده بودند، در ادامه با افزایش عرضه مواجه شدند و در پایان سرخپوش شدند. این رفتار نشان می‌دهد که در شرایط فعلی، سرمایه‌گذاران در حال بازتنظیم موقعیت خود میان گزینه‌های مختلف سرمایه‌گذاری هستند. در مجموع، معاملات دیروز را باید در چارچوب یک بازار با بازدهی بسیار بالا و در‌عین‌حال پرتحرک ارزیابی کرد.
پایان روند پنج‌روزه صعودی شاخص کل، افزایش تعداد نمادهای منفی و خروج پول حقیقی‌ها، نشانه‌هایی از افزایش عرضه و احتیاط محسوب می‌شود؛ اما در طرف مقابل، افت محدود نماگرها و باقی ماندن ارزش معاملات خرد در کانال ۵۱هزار میلیارد تومان نشان می‌دهد که جریان معاملات هنوز از نفس نیفتاده است. اکنون مهم‌ترین پرسش بازار این است که اصلاح دیروز صرفا یک وقفه پس از پنج روز رشد بوده یا آغاز مرحله‌ای از استراحت شاخص‌ها؛ پاسخی که رفتار خریداران و فروشندگان در روزهای آتی مشخص خواهد کرد.
