عملکرد هفتگی و ماهانه بازار از برتری شرکتهای کوچک حکایت دارد
واگرایی شاخصها در تیر ماه
معاملات آخرین روز هفته در بورس تهران با واگرایی شاخصهای سهامی دنبال شد. در جریان دادوستدهای دیروز، شاخص کل با افت ۰.۰۷درصدی به کار خود پایان داد؛ اما شاخص هموزن با رشد ۰.۶۹درصدی نشان داد که بخش قابلتوجهی از نمادهای بازار، بهویژه شرکتهای کوچک و متوسط، همچنان از تقاضای مناسبی برخوردار هستند. این واگرایی در شرایطی رقم خورد که ارزش معاملات خرد بازار سهام در سطح ۲۵همت قرار گرفت و در عین حال حدود ۷۶۴میلیارد تومان پول توسط سرمایهگذاران حقیقی از معاملات سهام، حقتقدم و صندوقهای سهامی خارج شد. تفاوت عملکرد این دو شاخص، بار دیگر بر این نکته تاکید میکند که شاخص کل بهدلیل وزن بالای شرکتهای بزرگ، بیش از هر چیز تحتتاثیر نوسانات چند نماد شاخصساز قرار دارد؛ درحالیکه شاخص هموزن تصویر جامعتری از وضعیت کلی شرکتهای بورسی ارائه میدهد. از این رو، منفی بودن شاخص کل لزوما به معنای ضعف عمومی بازار نیست و رشد شاخص هموزن نشان میدهد که بخش عمدهای از نمادها روز مثبتی را پشت سر گذاشتهاند.
رشد بازارهای موازی
همزمان با معاملات بورس، بازارهای موازی نیز روندی صعودی را تجربه کردند. دلار آزاد که روز سهشنبه معاملات خود را در رقم۱۸۸هزار تومان به پایان رسانده بود، در معاملات دیروزنیز در همان حدود معامله شد. اما رشد بهای اونس جهانی طلا، موجب شد قیمت انواع مصنوعات طلا و سکه افزایش یابد. براساس اعلام اتحادیه طلا و جواهر تهران، هر گرم طلای ۱۸عیار در روز گذشته به محدوده ۱۸میلیون و ۸۰۰هزار تومان رسید و سکه امامی نیز در کانال ۱۸۸میلیون تومان معامله شد. همسو با این تحولات، صندوقهای سرمایهگذاری مبتنی بر طلا نیز معاملات دیروز را با رشد قیمت آغاز کردند و بار دیگر از افزایش انتظارات نسبت به بازار فلز زرد تاثیر پذیرفتند.
دومین هفته منفی شاخص کل
با پایان معاملات هفته منتهی به ۳۱ تیر، شاخص کل بورس برای دومین هفته متوالی بازدهی منفی را در مقیاس هفتگی ثبت کرد. این نماگر که در هفته منتهی به ۲۴تیر با افت ۷.۴درصدی نخستین هفته منفی سال۱۴۰۵ را تجربه کرده بود، در هفتهای که گذشت نیز با افت ۰.۲درصدی مواجه شد تا روند اصلاحی آن ادامه پیدا کند. در مقابل، شاخص هموزن مسیر متفاوتی را پیمود و با ثبت رشد ۲.۲۶درصدی در مقیاس هفتگی، بار دیگر برتری عملکرد سهام کوچکتر نسبت به شرکتهای بزرگ را به نمایش گذاشت. در طول هفته نیز شاخص کل سه روز منفی و دو روز مثبت را پشت سر گذاشت؛ موضوعی که نشان میدهد فشار عرضه در نمادهای شاخصساز همچنان ادامه دارد؛ اما در بخش وسیعی از بازار شرایط متفاوتی حاکم است. این اختلاف رفتار میان دو نماگر، از تغییر جهت بخشی از نقدینگی حکایت دارد؛ بهگونهایکه سرمایهگذاران در شرایط فعلی ترجیح دادهاند به جای تمرکز بر شرکتهای بزرگ، به سراغ نمادهای کوچکتر با ارزش بازار پایینتر بروند؛ نمادهایی که در بسیاری از موارد از منظر ارزندگی یا ظرفیت رشد، مورد توجه فعالان بازار قرار گرفتهاند.
کارنامه تیرماه بورس
با بسته شدن پرونده معاملات تیرماه، شاخص کل بورس نخستین ماه تابستان را با افت ۴.۷۲درصدی به پایان رساند. این در حالی است که همین نماگر در خردادماه رشد قابلتوجهی را تجربه کرده بود و اکنون بخشی از آن بازدهی را اصلاح کرده است. در مقابل، شاخص هموزن در مقیاس ماهانه نیز عملکرد بهتری از شاخص کل به ثبت رساند و با رشد حدود یکدرصدی، بار دیگر بر مقاومت بیشتر سهام کوچک در برابر فشار فروش تاکید کرد. همزمان، آمار جریان نقدینگی نیز نشان میدهد طی ۱۸روز معاملاتی تیرماه حدود ۲۹هزار و ۵۰۰میلیارد تومان پول توسط سرمایهگذاران حقیقی از بازار سهام خارج شده است؛ موضوعی که همچنان یکی از مهمترین چالشهای بورس محسوب میشود.
با وجود این، بررسی بازدهی از ابتدای سال تصویر متفاوتی را نشان میدهد. شاخص هموزن از آغاز سال تاکنون حدود ۴۲درصد رشد کرده، درحالیکه بازدهی شاخص کل در همین دوره به حدود ۳۲درصد رسیده است. اختلاف ۱۰ واحد درصدی میان بازدهی این دو نماگر، بیانگر آن است که در سال جاری، شرکتهای کوچک و متوسط عملکرد به مراتب بهتری نسبت به غولهای بورسی و نمادهای شاخصساز داشتهاند. در مجموع، تداوم واگرایی میان شاخص کل و شاخص هموزن را میتوان یکی از مهمترین ویژگیهای بازار سهام در هفتهها و ماههای اخیر دانست؛ موضوعی که نشان میدهد برای ارزیابی دقیق وضعیت بورس، اتکا به شاخص کل به تنهایی کافی نیست و بررسی همزمان شاخص هموزن، جریان نقدینگی و پراکندگی بازدهی میان صنایع، تصویر واقعبینانهتری از شرایط بازار ارائه میدهد.
