فروکش تلاطم پتروشیمیها با رشد عرضه
دنیایاقتصاد - راضیه احقاقی : نرخ تسعیر ارز در تعیین بهای پایه محصولات پتروشیمی برای اولین مرتبه به کانال قیمتی ۳۸هزار تومانی صعود کرد و این امر، محرک قیمت پایه محصولات این حوزه شد. در حالی افزایش نرخ تسعیر ارز حامی رشد قیمتهای پایه بود که بازار جهانی محصولات پلیمری و شیمیایی در آرامش نسبی به سر میبرد، بنابراین سیگنال ارزی به اصلیترین فاکتور اثرگذار بر قیمتهای پایه تبدیل شده است. صعود نرخ تسعیر ارز به کانال ۳۸هزار تومانی میتواند محرک رشد تقاضا در رینگ پتروشیمیها باشد. در این شرایط خبر افزایش عرضه احتمالی برخی محصولات پرتقاضای پلیمری ظرف روزهای پیشرو میتواند از تلاطم در رینگ پلیمرها بکاهد.

صعود نرخ ارز؛ حامی رشد نرخهای پایه
قیمت پایه محصولات پلیمری و شیمیایی برای عرضه در بازار فیزیکی بورسکالای ایران از سوی دفتر توسعه صنایع تکمیلی ترکیبی از افزایش و کاهش اعلام شد. در حالی که نوسان بهای جهانی محصولات پتروشیمی محدود شده است، افزایش نرخ حواله ارز در بازار مبادله، محرک رشد قیمت پایه محصولات پتروشیمی است. نرخ تسعیر ارز در تعیین بهای پایه عمده محصولات پتروشیمی برای عرضه در هفته جاری از روز دوشنبه ۱۳آذرماه تا روز یکشنبه نوزدهم این ماه، افزایش ۰.۵درصدی داشت و برای اولین مرتبه نرخ تسعیر ارز پتروشیمیها به کانال قیمتی ۲۸هزار تومان صعود کرد که رشد نرخ تسعیر ارز محرک افزایش قیمتهای پایه بود. در عین حال صعود نرخ حواله ارز در بازار مبادله به کانال قیمتی ۳۸هزار تومانی برای اولین مرتبه، ذهنیت افزایش قیمتهای پایه در میانمدت با حمایت سیگنال نرخ ارز را مطرح کرد. واهمه از رشد مستمر قیمتهای پایه با حمایت سیگنال ارزی، حامی رشد تقاضا در رینگ داخلی در میانمدت است.
آرامش رینگ پلیمرها با افزایش عرضه
رینگ محصولات پلیمری به آرامش نزدیک میشود. در حالی که کاهش عرضه پلیپروپیلنهای شیمیایی زمینه تلاطم در رینگ فیزیکی بورسکالای ایران را ظرف هفتههای اخیر فراهم کرده بود، انتشار خبر افزایش تولید این محصول از سوی پتروشیمی جم میتواند معاملات این محصول را در بازار فیزیکی بورسکالا آرام کند. میزان تولید پلیپروپیلن شیمیایی در کشور کفاف تقاضا برای این محصول از سوی صنایع تکمیلی را نمیدهد. به این ترتیب، به شکل معمول معاملات این محصول با رقابت قیمتی از سوی متقاضیان انجام میشود. در شرایطی که رینگ پلیپروپیلن شیمیایی با عدمتوازن در عرضه و تقاضا مواجه است، هر گونه کاهش تولید میتواند به تلاطم و رقابتهای هیجانی در رینگ پلیمرها بینجامد.
ظرف هفتههای اخیر و در پی کاهش عرضه پلیپروپیلن شیمیایی در بورسکالا، متقاضیان این محصول برای کسب سهم از عرضه آن به رقابتهای قیمتی بیش از ۱۰۰درصدی روی آوردند. ظرف هفته گذشته در رینگ فیزیکی بورسکالای ایران رقابت ۱۱۸درصدی برای کسب سهم از عرضه پلیپروپیلن شیمیایی EP۴۴۰L عرضهشده توسط پتروشیمی جم به ثبت رسید. سایر پلیپروپیلنهای شیمیایی نیز با رقابت قابل ملاحظه قیمتی در بازه ۳۰ تا ۸۰درصدی معامله شدند. بخشی از این رقابت قیمتی به دلیل تفاوت نرخ تسعیر ارز در تعیین بهای پایه محصولات پتروشیمی و نرخ ارز در بازار آزاد قابل توجیه است. بخشی دیگر از آن نیز نتیجه کسری عرضه است.
در شرایط کنونی نرخ تسعیر ارز اغلب محصولات پتروشیمی براساس نرخ حواله ارز در بازار مبادله تعیین میشود که این نرخ ظرف هفته گذشته حدود ۳۷هزار و ۹۰۰تومان بود؛ این در حالی است که ظرف هفته گذشته ارز در بازار آزاد در کف کانال قیمتی ۵۰هزار تومانی نوسان داشت و به این ترتیب فاصله ۳۲درصدی میان نرخ تسعیر ارز پتروشیمیها و بهای ارز در بازار آزاد، محرک تقاضا در رینگ محصولات پتروشیمی بوده است.
در این شرایط اگر وعده افزایش عرضه پلیپروپیلن شیمیایی محقق شود، میتوان به فروکش رقابت قیمتی میان متقاضیان محصولات پتروشیمی امیدوار شد. ظرف هفته منتهی به روز جمعه دهم آذرماه بالغ بر ۱۰۲هزار و ۹۰۰تن محصول پلیمری در رینگ فیزیکی بورسکالای ایران عرضه شد که برای این محصولات تقاضایی بالغ بر ۱۴۴هزار و ۸۹۰تن به ثبت رسید و در نهایت به فروش ۹۰هزار تن محصول پلیمری از این بازار انجامید. در شرایطی که ۱۰۰درصد عرضه پلیپروپیلن شیمیایی، پلیپروپیلن نساجی و پلیاتیلن ترفتالاتها معامله شد، بخشی از عرضه محصولاتی نظیر نخ پلیاستر، پلیاتیلنها و پلیاستایرنها بدون مشتری ماند.
آرامش میزبان رینگ شیمیاییها
بالغ بر ۴۲هزار و ۷۰۰تن محصول در رینگ شیمیایی بورسکالای ایران عرضه شد که برای این محصول تقاضایی بالغ بر ۳۵هزار تن به ثبت رسید و در نهایت به فروش ۲۷هزار و ۲۰۰تن محصول شیمیایی از رینگ صنعتی بورسکالا انجامید. تولوئن دیایزوسیانات، اسید استیک، اسید نیتریک و زایلین، چهار محصول شیمیایی بودند که با رقابت سنگین معامله شدند. معاملات سایر محصولات در این بازار در آرامش انجام شد.
پلیمرها حمایت نفتا را از دست دادند
نفتا ظرف هفته منتهی به روز جمعه اول دسامبر رشد نرخ محدود ۰.۳درصدی داشت. این در حالی بود که بازده ماهانه قیمتی آن برابر منفی ۲.۶۴درصد و بازده قیمتی سالانه آن منفی ۲.۶درصد بود. قیمت نفتا با نفت خام همبستگی زیادی دارد، در عین حال نرخ محصولات پلیمری نیز همگرا با این محصول نوسان دارد. بنابراین نوسان محدود قیمت نفتا در بازار جهانی ظرف یکهفته اخیر باعث شد تا قیمت محصولات پلیمری نیز نوسانی محدود را در بازار جهانی به ثبت برساند.
شاخص مدیران خرید رسمی بخش تولید چین برای ماه نوامبر کمتر از پیشبینی و در فاز رکود اعلام شد که این موضوع نیز سیگنالی منفی برای بازار نفتا و سایر مواد اولیه پلیمری به همراه داشت. شاخص مدیران خرید رسمی چین در بخش صنعت برای ماه نوامبر برابر ۴۹.۴واحد اعلام شد؛ این در حالی بود که این شاخص در ماه اکتبر برابر ۴۹.۵واحد بود. اقتصاددانان شرکتکننده در نظرسنجی رویترز نیز پیشبینی میکردند که شاخص مدیران خرید رسمی بخش صنعت چین در ماه نوامبر به ۴۹.۷واحد برسد. به این ترتیب علاوه بر آنکه شاخص مدیران خرید رسمی بخش صنعت چین در ماه نوامبر در فاز انقباضی اعلام شد، نسبت به ماه قبل کاهش داشت و تحلیلگران را نیز ناامید کرد.