بازارسرمایه دور از رقابت
وحیدشقاقی شهری/ اقتصاددان
بازارسرمایه با توجه به ارزش ذاتی داراییهای شرکتها بسیار ارزنده است و چنانچه ارزش واقعی شرکتها با تجدید ارزیابی داراییها صورت گیرد، نشان خواهد داد که قیمتهای کنونی بسیار پایین هستند. با این حال به دلیل اشتباهات در سیاستگذاریهای اقتصادی، اقتصاد دستوری، بیثباتی متغیرهای کلان اقتصادی و تغییرات مکرر مصوبات اثرگذار بر سودآوری شرکتها شاهد هستیم که بازار با ریسک بالا مواجه بوده و منفی است.
ضعف نهادهای راهبر بازارسرمایه نیز مزید بر علت شده است تا بازار نزولی باشد و تا زمانی که این ایرادات برطرف نشود، اعتماد به بازار برنخواهد گشت و نقدینگی به بازار روانه نخواهد شد. مشکلات حاکم بر سودآوری شرکتها، ازجمله تامین برق و گاز شرکتهای تولیدی هم هنوز وجود دارد و چشمانداز سودآوری شرکتها را با ابهام مواجه کرده است. بنابراین چند توصیه برای بهبود روند کنونی بازار ارائه میشود:
- تقویت نهادهای بازار سرمایه همچون نهادهای ناظر و شفافساز؛
- جلوگیری از تغییرات مکرر قوانین و مقررات حاکم بر سودآوری شرکتها؛
- جلوگیری از اقتصاد دستوری؛
- طراحی نهادهای اثرگذار بر سرمایهگذاری بلندمدت در بازارسرمایه؛
- تجدید دارایی شرکتها؛
- تشکیل نهادهای مطالبهگر همچون تشکل حامی منافع سهامداران خرد؛
- جلوگیری از معاملات الگوریتمی تا زمانی که عمق بازار اندک است؛
- طراحی و بازنگری ابزارهایی برای جلوگیری از رویکرد نوسانگیری کوتاهمدت توسط حقوقیها و بازارگردانها.
مساله دیگری که در عدمتوفیق بازار مشهود است، وجود شرکتهای شبهدولتی در بازار است که عمدتا از انتخاب هیاتمدیره تا سیاستگذاری به نحوی تابع دولت هستند و در واقع موجب شدهاند بازارسرمایه از شرایط رقابت به دور باشد. بنابراین تا زمانی که تکلیف شرکتهای شبهدولتی مشخص نشود، همچنان عملکرد بازار منبعث از تصمیمات دولت و بهشدت پرریسک خواهد بود.