پیامدهای توافق اقلیمی
احسان آذرینیا : این هفته نشست آبوهوایی گلاسکو با انتشار یک توافقنامه به کار خود پایان داد. پس از دو هفته مذاکرات فشرده، هیاتهای شرکتکننده از حدود ۲۰۰کشور توانستند بر سر مجموعهای از موضوعها به توافق برسند. اما واقعیت این است که توافقنامه حاصلشده برای اجتناب از بدترین تبعات تغییرات اقلیمی کافی نیست و این یعنی کشورها باید در برنامههای خود تجدید نظر کنند و پایبندی بیشتری به اجرای تعهداتشان نشان دهند.
درباره نشست امسال، دیدگاههای مختلفی مطرح شده است. حامیان محیطزیست و دانشمندان درباره محتوای توافقنامه به دست آمده ابراز نگرانی کردهاند؛ زیرا این توافقنامه، حتی اگر بهطور کامل اجرا شود، هدف توافقنامه پاریس، یعنی محدود کردن رشد دمای کرهزمین به ۵/ ۱درصد سانتیگراد بالاتر از قبل از انقلاب صنعتی را تحقق نمیبخشد. کشورها وعدههایی دادهاند که در اجرای آن ناکام بودهاند و نیز وعدهها و برنامههای ارائهشده کافی نیستند. به همین دلیل درباره حرکت جهان به سمت وضعیتهای بدتر آبوهوایی نگرانیهای عمیق و منطقی وجود دارد. اما برخی تحلیلگران معتقدند، نشست گلاسکو کاملا بیفایده نبود. در توافقنامه نهایی برای نخستینبار به کلمه زغالسنگ و یارانه انرژیهای فسیلی غیرکارآ اشاره و از کشورها خواسته شد، از مصرف زغالسنگ و پرداخت یارانه برای انرژیهای یادشده بکاهند. البته در متن اولیه توافقنامه از کشورها خواسته شده بود که مصرف زغالسنگ و پرداخت یارانه را متوقف کنند.
پرسشهای مختلفی درباره افق وضعیت آبوهوایی کرهزمین مطرح است. خوشبینها میگویند، هنوز امکان تحقق هدف توافقنامه پاریس وجود دارد و بدبینها معتقدند، اگر کشورها تغییر رفتار ندهند، جهان با فاجعه آبوهوایی مواجه میشود. در مطالب حاضر، به روند تصویب توافقنامه، نقاط قوت و ضعف آن، دیدگاههایی که مطرح شد و مهمترین موضوعهای نشست گلاسکو اشاره شده است.