بورس در آخرین ماه سال
روند پرشتاب بورس تهران و رکوردشکنی‌های پیاپی بازار سهام از ابتدای سال جاری به شکلی بود که شاخص کل بورس در اواخر مردادماه از محدوده شگفت‌انگیز دو میلیون واحد عبور کرد، اما این روند در همان برهه زمانی متوقف شد. توقف صعود نماگرهای اصلی بازار سهام و رشد قیمت‌ها که جای خود را به ریزش شدید داد، شاخص کل بورس را به محدوده کمتر از ۵/ ۱ میلیون واحدی در پایان پاییز هدایت کرد. امری که سبب شد تا دی ماه بورس با ثبت ریزش بیش از ۲۰درصدی شاخص کل، به‌عنوان منفی‌ترین ماه سال شناخته شود. اما این پایان ماجرا نبود و پرونده بورس تهران در دومین ماه از زمستان درحالی بسته شد که باوجود کم‌رمق بودن معاملات و نوسانات کم‌مقدار، شاخص کل با رشد ۶/ ۷درصدی همراه بود.
در این میان عوامل مختلفی می‌تواند به‌عنوان ریسک و فرصت بازار سهام در این ماه پایانی محسوب شود. سابقه تاریخی بازار نشان از آن دارد که به‌طور کلی به دلایلی از جمله تسویه اعتباری، شناسایی سود و دسترسی به نقدینگی همواره از جمله مهم‌ترین مواردی بوده که ماه پایانی بورس را با نوسان همراه ساخته و باعث تشدید فشار عرضه شده است. به این ترتیب در ماه جاری می‌توان تاثیر این موضوع را بر بازار مهم ارزیابی کرد.
کارشناسان معتقدند تسویه اعتباری، تصویب بودجه و تعیین تکلیف انتظارات، گشایش در سیاست خارجی و تهدید یا فرصت رمز ارزها نیز از دیگر موارد تاثیرگذار بر عملکرد شاخص بازار سهام در این ماه خواهد بود.
در نهایت می‌توان عنوان کرد بازار سهام به‌عنوان جریان آزاد عرضه و تقاضا، درحال‌حاضر و دست‌کم در ماه پایانی سال، منتظر یک شوک مثبت بوده و هر دو سمت بازار اراده‌ای برای ورود و ماندن در بازار را ندارند. این شوک می‌تواند درخصوص تغییر رویه تسویه اعتباری باشد، یا می‌تواند با حضور پررنگ حقوقی‌ها به‌عنوان حمایت‌کننده بازار صورت بگیرد. پرواضح است که حمایت از بازار نیازمند تقویت عوامل بنیادی موثر بر بازار همچون کاهش نرخ بهره بانکی است. فعالان بازار معتقدند از آنجا که به واسطه چشم‌انداز کاهش ارزش دلار در روزها و ماه‌های آتی قبل از انتخابات، بازارهای ملک، طلا و ارز عملا جذابیت چندانی نخواهند داشت، بنابراین بانک مرکزی ضمن حمایت از بازار سرمایه به‌سادگی و بدون نگرانی از خروج سپرده از بانک‌ها می‌تواند نرخ بهره را کاهش دهد. به‌طوری‌که با چنین شوک یا تغییر جهش بازار می‌توان در روزهای معاملاتی باقی‌مانده، شاهد بازگشت کارآیی به بازار باشیم.
