ریزش دلار با «تفاهم»

 روز دوشنبه نرخ اسکناس دلار در صرافی‌های تهران ۱۶۳هزار تومان اعلام شد. البته در برخی معاملات فیزیکی و نقدی روز گذشته نرخ ۱۶۲هزار تومان نیز ثبت شد. بازار‌های جهانی نیز با اثر تفاهم ایران و آمریکا باز شدند.  روز دوشنبه نفت در پایین‌ترین سطوح قیمتی ۲ماه اخیر معامله شد که باعث شد بخش قابل‌توجهی از نگرانی‌ها برای ریسک‌های تورمی کاهش یابد.  اونس طلا نیز که از سه‌شنبه هفته گذشته سطح قیمتی ۴۳۰۰دلار به ازای هر اونس را ازدست داده بود، این سطح را پس گرفت و حتی از  سطح ۴۳۸۰دلار در معاملات فیوچر گذر کرد. با وجود رشد قیمت اونس طلا، بازار سکه و طلای داخلی از افت نرخ دلار تبعیت کرد و مسیر ریزشی خود را ادامه داد؛ به‌طوری‌که در پایین‌ترین سطوح قیمتی از اوایل بهمن ماه معامله شدند. روز گذشته، هر گرم طلای ۱۸عیار در محدوده قیمتی ۱۶‌میلیون و ۵۰۰هزار تومان قرار گرفت. همچنین، سکه طلای طرح جدید در رقم ۱۶۷‌میلیون تومان، نیم‌سکه طلا ۸۶‌میلیون و ۵۰۰ هزار تومان و ربع‌سکه طلا ۴۷‌میلیون و ۵۰۰ هزار تومان به فروش رسیدند.

بازار ارز در اولین روز توافق بر سر پایان جنگ

با خارج شدن خبر توافق میان ایران و آمریکا از مرحله احتمال و گمانه‌زنی، به مرحله‌ای که هر دو طرف تایید کردند بر سر متنی برای پایان دادن به جنگ به توافق رسیدند و روز جمعه(۲۹ خرداد) آن را امضا خواهند کرد، بازار ارز و طلا به فاز جدیدی وارد شد؛ وضعیتی که در آن انتظارات افزایشی در بازار عقب‌نشینی کرد. کارشناسان اعلام کردند  در حال حاضر بازار ارز در فاز خوش‌بینی به رفع سایه جنگ و محاصره از کشور قرار دارد. این فاز که از ابتدای هفته آغاز شد و در روز گذشته به اوج خود رسید، باعث شد نرخ اسکناس دلار که روز پنج‌شنبه در رقم ۱۷۷هزار تومان قرار داشت، روز گذشته با ۱۴هزار تومان کاهش (۸درصد کاهش) به رقم ۱۶۳هزار تومان برسد.

به نظر می‌رسد بعد از فاز خوش‌بینی، بازار ارز در فاز ثبات قرار خواهد گرفت و در بازه قیمتی نسبتا کوچک‌تری از دوران جنگ و آتش‌بس نوسان کند. (بازار‌ها در اقتصاد ایران بیش از ۲ماه است که در شرایط آتش‌بس به فعالیت خود ادامه داده‌اند. در این روز‌ها که از ۱۹فروردین‌ماه آغاز شد و شامگاه روز یکشنبه ۲۴خردادماه پایان یافت، پایین‌ترین نرخ ثبت‌شده برای اسکناس دلار ۱۵۰هزار تومان و بالاترین نرخ ثبت‌شده ۱۸۷هزار تومان بود.) کارشناسان معتقدند افزایش ثبات در بازار ارز به دسترسی دولت ایران به درآمدهای ارزی کشور و همچنین دسترسی به منابع ارزی بلوکه‌شده بستگی دارد. در این میان بسیاری از صاحب‌نظران اقتصادی معتقدند شاید مهم‌ترین اثر توافق ایران و آمریکا بر سر پایان جنگ برای اقتصاد ایران، رفع محاصره دریایی باشد.

بررسی‌ها نشان می‌دهد آزادسازی بنادر کشور از محاصره می‌تواند هزینه نقل و انتقالات تجاری را به‌طور قابل‌توجهی کاهش دهد. از سوی دیگر رفع سایه جنگ از اقتصاد می‌تواند با کاهش ریسک، هیجانات مقطعی بازار‌ها را کنترل کند. بررسی‌ها نشان می‌دهد در شرایطی که فعالان اقتصادی ریسک جنگ را از تصمیم‌گیری‌های خود خارج کنند، تقاضای معاملاتی(مربوط به واردات و سرمایه‌گذاری) در بازار ارز افزایش می‌یابد و از سوی دیگر تقاضای سفته‌بازانه (که عمدتا ناشی از انتظارات مبتنی بر ترس است) کاهش می‌یابد. در این شرایط سیاستگذار ارزی موظف است حفظ ثبات در بازار ارز را در اولویت خود قرار دهد و ظرفیت به‌وجودآمده را در مسیر تثبیت نرخ ارز هدر ندهد.

روز گذشته، کاهش قابل‌توجه نرخ دلار در بازار آزاد باعث شد فاصله بین این نرخ و نرخ حواله دلار در مرکز مبادله، پایین‌تر از ۱۰درصد (۹.۷درصد) ثبت شود. نرخ دلار اولین‌بار در اقتصاد ایران در نیمه دوم بهمن‌ماه به کانال ۱۶۰هزار تومان وارد شد. در اسفندماه، درگیری شهرها با حملات نظامی هوایی و همچنین قطعی اینترنت باعث شد معاملات ارزی کاهش یابد و در نتیجه نرخ دلار در روزهای جنگ و تا پایان دو هفته اول آتش‌بس، در کانال‌های قیمتی ۱۴۰هزار تومان و ۱۵۰هزار تومان معامله شود. بر این اساس بازار ارز در روز‌های قبل از شروع جنگ چهل روزه، در اوایل کانال قیمتی ۱۶۰هزار تومان قرار داشت و روز گذشته با خبر توافق بر سر پایان جنگ به این ارقام بازگشت. این وضعیت یعنی بازگشت به قیمت‌های سال قبل برای بازار طلا نیز رخ داد.

نرخ‌های سال گذشته در بازار طلا نمایان شد

روز گذشته، هر گرم طلای ۱۸عیار در محدوده قیمتی ۱۶‌میلیون و ۵۰۰هزار تومان معامله شد. این نرخ در اوایل بهمن ماه از محدوده ۱۳‌میلیون تومان تا ۲۰‌میلیون تومان پیشروی کرده بود و حتی در روز‌های جنگ و تعطیلات نوروز نیز تا این سطح کاهش نیافته بود. نرخ انواع قطعات سکه نیز در روز گذشته با ادامه روند کاهشی روزهای اخیر خود به سطوح قیمتی اوایل بهمن ماه بازگشتند. روز گذشته برای نخستین‌بار از اوایل بهمن ماه، سکه طلای طرح جدید در رقم ۱۶۷‌میلیون تومان به فروش رسید.

نرخ این قطعه طلایی در ۱۰روز نخست بهمن‌ماه، از ۱۶۵میلیون تومان به بالای ۲۰۰میلیون تومان وارد شد و تا قبل از هفته جاری بین ۱۷۳‌میلیون تومان تا ۲۱۰‌میلیون تومان قرار داشت. نیم‌سکه طلا که از دی‌ماه تا قبل از هفته جاری، کانال قیمتی ۸۰‌میلیون تومان را ندیده بود (در کانال‌های قیمتی ۹۰‌میلیون تومان و ۱۰۰‌میلیون تومان قرار داشت)، روز گذشته در رقم ۸۶‌میلیون و ۵۰۰ هزار تومان به فروش رسید. ربع‌سکه طلا نیز روز گذشته ۴۷‌میلیون و ۵۰۰ هزار تومان به فروش رسید که ۱۹ درصد پایین‌تر از بالاترین نرخ این قطعه در سال جاری(۵۸‌میلیون و ۵۰۰ هزار تومان) است.