رکورد تورمی در آمریکا

فائزه پوزش:  تازه‌ترین داده‌های منتشرشده از سوی اداره آمار کار آمریکا نشان می‌دهد نرخ تورم سالانه ایالات متحده با نادیده گرفتن برآوردهای اقتصاددانان مبنی بر تورم 3.7درصدی، در آوریل۲۰۲۶ به 3.8درصد رسید؛ رقمی که بالاترین سطح تورم از سال۲۰۲۳ تاکنون محسوب می‌شود و زنگ خطر جدیدی را برای دولت دونالد ترامپ، فدرال‌رزرو و مصرف‌کنندگان آمریکایی به صدا درآورده است.   بر اساس شاخص قیمت مصرف‌کننده (CPI)، افزایش شدید بهای انرژی، مواد غذایی و هزینه‌های مسکن، مهم‌ترین عوامل جهش تورمی ماه آوریل بوده‌اند. در این میان، تهاجم اسرائیل و آمریکا به ایران و اختلال در عبور و مرور نفتکش‌ها از تنگه هرمز نقش تعیین‌کننده‌ای در جهش قیمت نفت و فرآورده‌های انرژی داشته است. موضوعی که اکنون به شکل مستقیم در پمپ‌بنزین‌ها، فروشگاه‌ها و قبض‌های خانوارهای آمریکایی دیده می‌شود. بر این اساس، تورم انرژی در آوریل2026 به رقمی معادل 17.9درصد رسید که بالاترین نرخ از سپتامبر2022 به شمار می‌رود.

موتور تورم آمریکا

تحلیلگران معتقدند اصلی‌ترین محرک تورم اخیر آمریکا، جهش قیمت نفت در پی تشدید تنش‌ها در خلیج‌فارس است. با افزایش درگیری‌ها میان ایران و آمریکا و اسرائیل و محدود شدن عبور کشتی‌ها از تنگه هرمز، بازار جهانی انرژی با شوک عرضه مواجه شد. این آبراه استراتژیک محل عبور بخش بزرگی از صادرات نفت جهان است و هرگونه اختلال در آن بلافاصله قیمت نفت خام را تحت تاثیر قرار می‌دهد. پیامد این بحران برای اقتصاد آمریکا کاملا ملموس بوده است. طبق داده‌های انجمن خودروی آمریکا، متوسط قیمت هر گالن بنزین بدون سرب در آمریکا به 4.5دلار رسیده که بالاترین سطح از تابستان۲۰۲۲ محسوب می‌شود. تنها در ماه مارس قیمت بنزین بیش از ۲۱ درصد افزایش یافته بود و در آوریل نیز رشد ۵.۴ درصدی را ثبت کرد. افزایش بهای سوخت نه‌تنها هزینه رفت‌وآمد خانوارها را بالا برده، بلکه بر زنجیره حمل‌ونقل و قیمت بسیاری از کالاها نیز اثر گذاشته است.

 موج جدید گرانی در آمریکا

همزمان با رشد هزینه انرژی، قیمت مواد غذایی نیز در آوریل جهش قابل‌توجهی داشته است. گزارش‌ها نشان می‌دهد هزینه خرید مواد غذایی بیشترین افزایش چهار سال اخیر را ثبت کرده و فشار مضاعفی بر بودجه خانوارهای آمریکایی وارد کرده است. 

در شرایطی که بخش زیادی از آمریکایی‌ها هنوز با تبعات تورم سنگین سال‌های ۲۰۲۲ و ۲۰۲۳ دست‌وپنجه نرم می‌کنند، بازگشت روند صعودی قیمت‌ها می‌تواند نارضایتی عمومی را تشدید کند. کارشناسان هشدار می‌دهند که افزایش همزمان هزینه سوخت، اجاره مسکن و خوراک، قدرت خرید طبقه متوسط   را بیش از گذشته تضعیف خواهد کرد. برخی اقتصاددانان حتی معتقدند اگر بحران خاورمیانه ادامه پیدا کند، نرخ تورم آمریکا ممکن است در ماه‌های آینده به طور موقت از مرز ۴درصد نیز عبور کند.

3 copy

  نرخ بهره در بن‌بست تورمی

تا پیش از آغاز جنگ با ایران، بسیاری از فعالان بازار انتظار داشتند فدرال‌رزرو در تابستان امسال روند کاهش نرخ بهره را آغاز کند؛ اما اکنون این سناریو به شدت تضعیف شده است. افزایش نرخ تورم از 3.3درصد در مارس به 3.8درصد در آوریل باعث شده احتمال کاهش نرخ بهره تقریبا از بین برود. حتی برخی تحلیلگران از احتمال بازگشت سیاست افزایش نرخ بهره سخن می‌گویند. آیزاک استل، مدیر سرمایه‌گذاری موسسه Wealth Club اعلام کرده که رشد تورم، گزینه افزایش دوباره نرخ بهره را روی میز نگه داشته است. به گفته او، شرایط فعلی فضای مانور چندانی برای سیاستگذاران پولی باقی نگذاشته است. تورم هسته آمریکا که قیمت غذا و انرژی را حذف می‌کند و معیار مهم‌تری برای سنجش روندهای بلندمدت تورمی محسوب می‌شود نیز در آوریل به 2.8درصد رسید. این رقم بالاترین سطح هفت‌ماهه تورم هسته است.

  معمای جدید فدرال‌رزرو

افزایش تورم درست در حساس‌ترین مقطع گذار در رأس بانک مرکزی آمریکا رخ داده است؛ جایی که قرار است کوین وارش، از چهره‌های نزدیک به دونالد ترامپ، جای جروم پاول را در ریاست فدرال‌رزرو بگیرد و مسیر سیاست پولی آمریکا را در شرایطی کاملا پرتنش در دست بگیرد.

ترامپ در سال‌های گذشته بارها از پاول به‌دلیل مقاومت در برابر کاهش نرخ بهره انتقاد کرده بود و انتظار دارد وارش سیاست پولی انبساطی‌تری در پیش بگیرد؛ اما جهش تورم می‌تواند رئیس جدید فدرال‌رزرو را ناچار به اتخاذ رویکردی محافظه‌کارانه‌تر کند. اقتصاددانان می‌گویند وارش کار خود را در یکی از پیچیده‌ترین مقاطع اقتصاد آمریکا آغاز خواهد کرد؛ جایی که از یک‌سو فشار سیاسی برای کاهش نرخ بهره وجود دارد و از سوی دیگر، تداوم تورم می‌تواند هرگونه کاهش نرخ را به ریسک بزرگی برای اقتصاد تبدیل کند.

  تاثیر تورم بر انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا

افزایش تورم همچنین می‌تواند به چالشی جدی برای دونالد ترامپ و حزب جمهوری‌خواه در آستانه انتخابات میان‌دوره‌ای نوامبر تبدیل شود. ترامپ در کمپین انتخاباتی ۲۰۲۴ بارها وعده داده بود که تورم را مهار و هزینه زندگی آمریکایی‌ها را کاهش خواهد داد. 

اکنون اما رشد دوباره قیمت‌ها می‌تواند به نقطه ضعف دولت تبدیل شود، به‌ویژه آنکه رأی‌دهندگان آمریکایی تاثیر مستقیم تورم را در زندگی روزمره خود احساس می‌کنند. افزایش قیمت بنزین، بلیت هواپیما، پوشاک و مواد غذایی در ماه‌های اخیر، فشار اقتصادی بر مصرف‌کنندگان را افزایش داده و ممکن است بر محبوبیت دولت اثر منفی بگذارد.  

شاخص‌های بورس وال‌استریت پس از انتشار داده‌ها با افت مواجه شدند؛ زیرا سرمایه‌گذاران اکنون انتظار دارند نرخ‌های بهره برای مدت طولانی‌تری در سطوح بالا باقی بماند. اقتصاددانان هشدار می‌دهند که تداوم نرخ بهره بالا می‌تواند سرمایه‌گذاری و مصرف را کاهش دهد و در نهایت رشد اقتصادی آمریکا را کند سازد .

 سایه ژئوپلیتیک بر اقتصاد آمریکا

بسیاری از تحلیلگران معتقدند تورم فعلی آمریکا بیش از آنکه ریشه ساختاری داشته باشد، ناشی از شوک انرژی است. به همین دلیل، در صورت پایان تنش‌ها و بازگشایی کامل تنگه هرمز، احتمال کاهش دوباره تورم وجود دارد. با این حال، خطر اصلی آن است که افزایش قیمت انرژی به سایر بخش‌های اقتصاد سرایت کند و انتظارات تورمی را تغییر دهد. اگر  مصرف‌کنندگان انتظار داشته باشند قیمت‌ها همچنان افزایش یابد، مهار تورم برای فدرال‌رزرو   دشوارتر خواهد شد.  اقتصاد آمریکا در نقطه حساسی قرار گرفته، جایی که سیاست پولی، جنگ خاورمیانه، بازار انرژی و رقابت‌های سیاسی به شکلی بی‌سابقه به یکدیگر گره خورده‌اند. آینده تورم آمریکا بیش از هر زمان دیگری به تحولات ژئوپلیتیک وابسته شده و هر تحول جدید در خلیج‌فارس می‌تواند به‌طور مستقیم بر جیب مصرف‌کنندگان آمریکایی اثر بگذارد.