تغییر چشم‌انداز سهام فناوری از مثبت به خنثی
دنیای اقتصاد: فروش گسترده سهام شرکت‌های تامین‌کننده هوش مصنوعی در روز سه‌شنبه، جدی‌ترین نشانه تاکنون از تغییر فضای حاکم بر معامله‌ای است که از آن به‌عنوان فرصت سرمایه‌گذاری دهه یاد می‌شود؛ تغییری که در پی افزایش نگرانی‌ها درباره احتمال آن رخ داده است که رشد نرخ‌های بهره، موج هزینه‌کردی را که از رونق تاریخی راه‌آهن آمریکا نیز بزرگ‌تر است، متوقف کند.
نزدیک به چهار سال از عرضه چت‌جی‌پی‌تی شرکت اوپن‌ای‌آی می‌گذرد و در این مدت، سرمایه به‌سوی شرکت‌های تولیدکننده نیمه‌رسانا، مالکان مراکز داده، شرکت‌های کابلی و هر کسب‌وکاری که از رقابت بی‌سابقه برای ساخت زیرساخت‌های محاسباتی درآمد کسب می‌کند، سرازیر شده است.
شکاف‌ها در این سرمایه‌گذاری‌ها که از ماه ژوئن آغاز شده بود، اکنون در بازارهای مختلف عمیق‌تر شده است. هفته گذشته، عرضه اولیه سهام یک شرکت مرکز داده در استرالیا با شکست مواجه شد و سرمایه‌گذاران بازار اعتبار نیز در ارزیابی بدهی‌های مرتبط با هوش مصنوعی سخت‌گیرتر شده‌اند. در آسیا، فروش سهام شرکت‌های تراشه‌ساز کره‌جنوبی روز سه‌شنبه برای پنجمین روز متوالی ادامه یافت و به‌شدت شتاب گرفت؛ به‌طوری‌که شاخص کوسپی بیش از ۶درصد افت کرد. در توکیو نیز سهام شرکت کیوکسیا (Kioxia)، تولیدکننده تراشه‌های حافظه، با افت ۱۳درصدی، بیشترین نقش را در کاهش سهام مرتبط با هوش مصنوعی داشت. این افت‌ها شدیدترین کاهش‌ها از زمان سقوط سهام مشابه در اواخر ژوئیه تاکنون محسوب می‌شوند. شاخص کاسپی طولانی‌ترین دوره نزولی خود در بیش از دو سال گذشته را تجربه می‌کند و نسبت به اوج ژوئیه حدود یک‌چهارم کاهش یافته است.
در همین حال، شاخص فناوری‌محور استار در شانگهای نیز بیش از یک‌سوم از اوج ژوئیه خود فاصله گرفته است. دیمین بوی، استراتژیست سبد سرمایه‌گذاری در شرکت «Wilson asset managment» در سیدنی، گفت: «مهم‌ترین تحول، صرفا افزایش بازده اوراق قرضه نبوده، بلکه نوسان‌های بازار اوراق نیز اهمیت داشته است؛ نوسان‌هایی که اکنون در حال انتقال به قیمت‌گذاری دارایی‌ها در سراسر بازار هستند.» او افزود: «این وضعیت از جنبه‌های مختلف بسیار ناخوشایند است. شاید هزینه‌کرد سرمایه‌ای در حوزه هوش مصنوعی اندکی فروکش کند و شاید تعدادی از فعالان این حوزه نیز قربانی این شرایط شوند.»
شاخص نیمه‌رساناهای فیلادلفیا، معیار اصلی سهام شرکت‌های تراشه‌ساز آمریکا، روز دوشنبه ۲.۷درصد افت کرد. در پی تشدید فشار فروش، سهام شرکت‌های تراشه‌ساز سامسونگ الکترونیکس و اس‌کی‌هاینیکس که در سئول معامله می‌شوند نیز به‌ترتیب ۱۰ و ۸درصد کاهش یافت. روز دوشنبه، واحد پژوهشی بلک‌راک، بزرگ‌ترین شرکت مدیریت دارایی جهان، چشم‌انداز خود درباره سهام آمریکا را از «مثبت» به «خنثی» تنزل داد. این نهاد به «نوسان‌های احتمالی پیرامون توسعه زیرساخت‌های هوش مصنوعی» اشاره کرد و هم‌زمان دیدگاه خود را نسبت به اوراق خزانه‌داری کوتاه‌مدت آمریکا به موضعی صعودی تغییر داد.
صندوق بین‌المللی پول روز سه‌شنبه در تازه‌ترین گزارش ثبات مالی خود هشدار داد که پیامدهای اصلاح بازار هوش مصنوعی می‌تواند جهانی باشد. این نهاد ضمن اشاره به نقش هوش مصنوعی در رشد اقتصادی، اعلام کرد شواهد فزاینده‌ای وجود دارد که نشان می‌دهد سرمایه‌گذاری‌ها در قابلیت‌های این فناوری و دستاوردهای اقتصادی حاصل از آن ممکن است به‌اندازه انتظارات اولیه نباشند.
هزینه سرمایه
احتیاط در بازارهای اولیه نیز در حال گسترش است. هفته گذشته، شرکت فیرموس (Firmus)، اپراتور مرکز داده با حمایت انویدیا، عرضه اولیه سهام پنج‌میلیارد دلاری خود در استرالیا را به‌دلیل کاهش شدید علاقه سرمایه‌گذاران به تعویق انداخت. این اتفاق نشان می‌دهد که ریسک‌ها چگونه به‌سرعت به عامل اصلی تصمیم‌گیری درباره تخصیص سرمایه به این بخش تبدیل می‌شوند. عرضه اوراق دلاری و اوراق موسوم به «دیم‌سام» شرکت تنسنت هولدینگز در هنگ‌کنگ در روز سه‌شنبه، تازه‌ترین معامله‌ای بود که توجه بازار بدهی را به خود جلب کرد. راهنمای نرخ بازده اوراق دلاری ۱۰ساله این شرکت حدود ۱.۱۵واحد درصد بالاتر از بازده اوراق خزانه‌داری آمریکا تعیین شده است؛ بازدهی اوراق مرجع خزانه‌داری در سطح ۵.۲درصد قرار دارد. شرکت سافت‌بانک ژاپن، سرمایه‌گذار حوزه فناوری، ماه گذشته بزرگ‌ترین مجموعه اوراق بدهی پربازده تاریخ را عرضه کرد و متعهد شد برای ۴.۵میلیارد دلار تامین مالی با سررسید هفت سال و نیم، نرخ بهره‌ای تا سقف ۹.۷۵درصد بپردازد.
مارک ولان، رئیس بخش سرمایه‌گذاری شرکت مدیریت دارایی لوسرن در سنگاپور، معتقد است افت شدید بازار کره‌جنوبی بیش از آنکه نشان‌دهنده تضعیف بنیادین تقاضا برای هوش مصنوعی باشد، بازتابی از موقعیت‌گیری سرمایه‌گذاران و هزینه سرمایه است.
