سایه کمبود مواد بر بازار ماکت
دنیایاقتصاد- نوید ایران بهار : انسانها از گذشته به ساخت اجسام گوناگون علاقه داشتهاند؛ قراردادن اجزای مختلف کنار هم یا شکل دادن به مادهای خاص برای آفرینش یک اثر هنری برای افراد جذابیت ویژهای دارد. ماکتسازی یکی از آن فعالیتهایی است که فرد هنرمند بهمنظور کوچکسازی پروژهای در مقایس واقعی انجام میدهد؛ بسیاری از شرکتها بهویژه صاحبان پروژههای صنعتی و ساختمانی برای نشاندادن زوایای پیچیده کار خود از ماکتسازی استفاده میکنند و این موضوع باعث شکلگیری و پایداری حرفه ماکتسازی شده است. ماکتسازان با عشق و علاقه فراوان ایدهها، طرحها و نقشهها را قبل از پیادهسازی در اندازه واقعی در اندازهای کوچک اجرا میکنند تا دیدی بهتر، کامل و پرجزئیات در اختیار ذینفعان قرار دهند. حتی گاهی بعد از اجرای کار در مقیاس اصلی، ماکتسازان با اهداف گوناگون ماکت کار را ساخته و ارائه میکنند.
اهمیت ماکتسازی در دنیای صنعتی و هنری برای بسیاری از کشورها درک شده است اما متاسفانه در ایران ارزش این فعالیت صنعتی-هنری آنچنان که باید از سوی تصمیمگیران و مخاطبان موردتوجه واقع نشده است. ملیحه آریانا یکی از معماران و هنرمندان فعال در عرصه ماکتسازی است و سابقه طولانی در این حوزه دارد؛ او مهمترین معضل امروز ماکتسازی را عدموجود صنف یا اتحادیه میداند. این ماکتساز معتقد است هنرمندان فعال در این رشته هنری از مزایای بسیاری محروم هستند و حتی برای حمایت از حرفهشان هیچگونه انجمن، صنف یا اتحادیهای وجود ندارد تا حامی آنها باشد؛ این در حالی است که ماکتسازی برای پروژههای صنعتی، معماری، توپوگرافی، راه و شهرسازی و ... میتواند تا حد بسیار زیادی باعث کسب موفقیتهای مالی شود. برای نمونه او کشور ترکیه را مثال میزند که این حرفه در آنجا بسیار جدی است و در بعضی موارد شهرداران، ساخت ماکت را برای پروژهها الزامی میدانند. ملیحه آریانا درباره تعداد زیاد ماکتسازان در ترکیه میگوید: «در بعضی نقاط شهر شما شاهد فراوانی کارگاههای کوچک و بزرگ ماکتسازی هستید؛ معادل فراوانی کافهها در شهر تهران.»
کمبود مواداولیه ساخت ماکت نیز یکی از دیگر معضلات ماکتسازی از سوی آریانا مطرح میشود؛ تحریمها یا نوسانات نرخ ارز باعث عدمثبات در نرخها و همچنین گاهی عدمدسترسی راحت به مواداولیه است. ساخت یک ماکت نیز جدا از خرید و تهیه مواد لازم نیز دستمزدهای متفاوتی برای ساخت نیاز دارد که هر هنرمند ماکتسازی با توجه به سابقه و نوع فعالیتهایی که تاکنون انجام داده است، دستمزدهایی را پیشنهاد میدهد و در نهایت از آنجایی که کار ماکتسازی یک فعالیت هنری بهحساب میآید، وجود نرخهای دقیق و اعلام آن بدون درنظر گرفتن پروژهای خاص، قابلارجاع نخواهد بود؛ اما با توجه به تحقیق صورتگرفته میتوان مبالغی ما بین دویستمیلیون ریال الی دومیلیارد ریال برای طراحی، تهیه مواداولیه و ساخت یک ماکت متصور بود.