اخبار اخبار

سرمایه‌گذاری در صنعت و تولید، بیش از هر چیز به اطمینان از آینده وابسته است؛ اطمینان از اینکه حاصل فعالیت اقتصادی، متناسب با ریسک‌پذیری و تلاش سرمایه‌گذار، در اختیار او باقی می‌ماند. حقوق مالکیت از بنیادی‌ترین پیش‌شرط‌های شکل‌گیری چنین اطمینانی است. هرچه صاحبان سرمایه از امنیت دارایی‌های خود و امکان بهره‌برداری از منافع فعالیت اقتصادی‌شان مطمئن‌تر باشند، انگیزه بیشتری برای سرمایه‌گذاری بلندمدت، توسعه کسب‌وکار و ورود به فعالیت‌های مولد خواهند داشت. احترام به حقوق مالکیت، صرفا به معنای حفاظت از دارایی‌های موجود نیست، بلکه بر تصمیم‌های اقتصادی آینده نیز اثر می‌گذارد. سرمایه‌گذاری صنعتی معمولا به منابع مالی قابل‌توجه، برنامه‌ریزی بلندمدت و پذیرش ریسک نیاز دارد.

در علم اقتصاد تحلیل عامل اصلى شکل‌دهنده سطح قیمت‌ها و تورم تغییر و تحول یافته است و شیوه سیاستگذارى پولى هم دچار تغییر شده است. با وجود آنکه در تحقیقات علم اقتصاد در حدود سه دهه گذشته از توجه به نقش پایه پولى در ایجاد تورم و کنترل پایه پولى یا اجزاى آن براى کنترل تورم کاسته شده است یا شاید به‌طور کامل کنار گذاشته شده است، ما در ایران همچنان توجه زیادى به رشد پایه پولى به‌عنوان علت رشد نقدینگى و تورم داریم و همچنان تحقیقات تجربى زیادى هم براى نشان دادن اهمیت پایه پولى منتشر مى‌شود و تاکید زیادى بر پولى نشدن کسرى بودجه براى پرهیز از تورم وجود دارد، گویى اگر کسرى بودجه وجود داشته باشد، اما پولى نشود اسباب تورم نیست. اما پرسش این است که آیا رشد پایه پولى فى‌نفسه عامل تورم است؟

فرض کنید در دوره‌ای یک کارآفرین منابع مالی، نیروی انسانی متخصص و فرصت مناسبی برای توسعه فعالیت اقتصادی خود در اختیار داشته باشد؛ اما اطمینان ندارد که در آینده بتواند مالکیت دارایی‌ها و منافع حاصل از سرمایه‌گذاری خود را حفظ کند. آیا در چنین شرایطی حاضر است سرمایه خود را صرف احداث کارخانه یا توسعه کسب‌وکار کند؟ پاسخ به این پرسش، اهمیت یکی از بنیادی‌ترین نهادهای اقتصادی، یعنی حقوق مالکیت را آشکار می‌کند. سرمایه‌گذاری تنها به وجود منابع مالی وابسته نیست، بلکه مستلزم اطمینان نسبی از امکان بهره‌مندی از بازده آن در آینده است. از این‌ رو، بدون حمایت موثر از حقوق مالکیت، حتی سیاست‌های گسترده تامین مالی نیز ممکن است نتوانند انگیزه کافی برای فعالیت مولد ایجاد کنند. حقوق مالکیت در معنای اقتصادی، مجموعه‌ای از حقوق مربوط به استفاده، بهره‌برداری، انتقال و کسب درآمد از دارایی‌هاست. با این‌ حال، اهمیت آن صرفا در شناسایی قانونی مالکیت خلاصه نمی‌شود، بلکه به میزان قابلیت اجرای این حقوق و مصونیت دارایی‌ها از تعرض خودسرانه نیز بستگی دارد. عجم‌اوغلو، جانسون و رابینسون در سال ۲۰۰۵ و در پژوهش خود درباره ریشه‌های نهادی رشد اقتصادی توضیح می‌دهند که نهادهای اقتصادی با شکل‌دادن به انگیزه‌های افراد، بر سرمایه‌گذاری، نوآوری و تخصیص منابع اثر می‌گذارند. در این چارچوب، حقوق مالکیت نه صرفا یک موضوع حقوقی، بلکه یکی از عوامل بنیادین تعیین‌کننده عملکرد اقتصادی کشورهاست.

یکی از رویاهای عجیب «شهرسازان» از دهه‌های گذشته تاکنون نفی مالکیت خصوصی در برابر «طرح»‌های توسعه شهری بوده است. اینکه روی نقشه مشخص کنند کاربری املاک شهر چه باشد و عین همان پیشنهاد اجرا شود، فارغ از سازوکار تعیین چگونگی استفاده از زمین و نحوه دادرسی آن در زمان بروز زیان برای افراد. این رویا از یک‌سو برآمده از خاستگاه معمارانه این افراد بوده است و از یک‌سو نیز برآمده از گفتمان مقدماتی برنامه‌ریزی شهری در جهان که با نقشه‌کشی دقیق (اصطلاحا نقشه بلوپرینت) ابتنا بر همین سنت کالبدی و معمارانه داشت. اما مساله اصلی وجهی است که نظام قوانین و مقررات نیز در همدستی با این ایده و با برداشت ناقص از نظام حقوقی کشورهای توسعه‌یافته بدون بنیان نهادن سیاست‌ورزی در مقیاس محلی و ایجاد مقبولیت برای تعادل‌بخشی میان حقوق عمومی و خصوصی، به اختلال تعادل این حقوق دامن زده است. تمرکز این یادداشت بر مرور قوانین و مقرراتی است که نظام حقوقی « عمران و شهرسازی» (که در خود این واژه همین نگاه معمارانه بالا به پایین مستتر است) در عملکرد مالکیت خصوصی و تعادلش با منافع عمومی اختلال ایجاد می‌کرده و واکنش عجولانه به آن برای پیشبرد خواست مالکان در سال‌های اخیر برعکس به آشوب و بی‌نظمی عمومی منجر شده است. برخی از قوانینی که اشاره می‌شوند نسخ شده‌اند، اما در اینجا هدف تاکید بر روح و نگاه کلی قانون‌گذاری در این حوزه و در ارتباط با نقض حقوق مالکیت خصوصی در قبال طرح‌های عمرانی و شهرسازی از گذشته تاکنون است.

وجود و حرمت مالکیت خصوصی یکی از پیش‌فرض‌های نهادی اصلی در علم اقتصاد متعارف است. نظریه‌های اقتصاد خرد و کلان اساسا در شرایط نبود یا محترم نبودن مالکیت خصوصی کارکرد خود را ندارند. نظریه‌های رشد نیز از این قاعده مستثنی نیستند تا حدی که اقتصاددانان یکی از دلایل نهادی وقوع نیافتن رشد اقتصادی را در نبود مالکیت خصوصی جست‌وجو می‌کنند. یکی از مهم‌ترین نظریه‌هایی که سعی دارد با چارچوبی اقتصادی - تاریخی به پرسش توسعه‌نیافتگی ایران پاسخ دهد نظریه «تضاد دولت و ملت» در ایران است که توسط محمدعلی همایون کاتوزیان ارائه شده و تاکیدی جدی بر حرمت نداشتن مالکیت در ایران دارد. یکی از اصلی‌ترین مقالات او، مقاله «ایران: جامعه کوتاه‌مدت» است.

امروز می‌خواهم به مقاله‌ای از باب ‌هال بپردازم که در آن، او با دقت بررسی می‌کند چگونه می‌توان یک نظام پولی کاملا مبتنی بر پول اعتباری، که بسیاری آن را «پول فیات» می‌نامند، طراحی کرد.

نقشه تولید خودروهای سواری در نیمه نخست سال ۱۴۰۵، علاوه بر افت قابل‌توجه تیراژ از تغییر وزن شرکت‌ها در سبد تولید کشور حکایت دارد تغییری که در آن، خودروسازان بزرگ و شماری از مونتاژکاران خصوصی با کاهش تولید روبه‌رو شده‌اند و در مقابل، چند شرکت کوچک توانسته‌اند تیراژ خود را افزایش دهند. با این حال، رشد تولید در برخی از این شرکت‌ها، به دلیل پایین بودن پایه تولید در سال گذشته، نتوانسته است کاهش تولید سایر خودروسازان را جبران کند. در این میان، افت شدید تیراژ در بخش خصوصی، پرسش‌هایی درباره توان ادامه فعالیت برخی از شرکت‌ها در شرایط کنونی صنعت خودرو ایجاد کرده است.

سایپانیوز: پانزدهمین همایش بین‌المللی موتورهای درون‌سوز با مشارکت انجمن علمی موتور ایران و حمایت گروه خودروسازی سایپا و با حضور نمایندگان دانشگاه‌ها، مراکز علمی، قطعه‌سازان و خودروسازان به میزبانی شرکت سایپاسیتروئن برگزار شد؛ رویدادی که در آن بر بازطراحی نظام صنعتی کشور، کاهش مصرف سوخت و توسعه موتورها و خودروهای هیبریدی تاکید شد.

اختلال در حمل‌ونقل دریایی ناشی از تشدید تنش‌های نظامی، افزایش قیمت سوخت و کود شیمیایی و خشکسالی ناشی از پدیده ال‌نینو، بازار جهانی مواد غذایی را تحت فشار قرار داده است. هم‌زمان با افزایش قیمت غلات و محصولات کشاورزی در آسیا و خاورمیانه، پیش‌بینی می‌شود روند صعودی تورم غذا تا سال ۲۰۲۷ادامه یابد. به گزارش رویترز، افزایش هزینه‌های زندگی در پی رشد قیمت مواد غذایی، دسترسی خانوارهای کم‌درآمد به اقلام اساسی را دشوارتر کرده است. در جاکارتا، پایتخت اندونزی، یک نگهبان ۶۳ساله پارکینگ می‌گوید به دلیل افزایش قیمت‌ها، ناچار شده است از میزان غذای مصرفی خود بکاهد. به گفته او، هزینه خرید برنج، تمپه و توفو که پیش‌تر بین ۷ تا ۸هزار روپیه بود، اکنون به ۱۵هزار روپیه رسیده است؛ این در حالی است که درآمد هفتگی او بین ۲۰۰ تا ۳۰۰ هزار روپیه است. کارشناسان پیش‌بینی می‌کنند تورم جهانی مواد غذایی در ماه‌های آینده شدت بگیرد و تا بخش قابل‌توجهی از سال ۲۰۲۷ ادامه داشته باشد. اختلال در حمل‌ونقل دریایی ناشی از جنگ و خشکسالی مرتبط با پدیده ال‌نینو، عرضه غلات را محدود کرده و فشار بیشتری بر مصرف‌کنندگان وارد می‌کند.

نماینده تشکل‌های تامین‌کننده کالاهای اساسی از تداوم بلاتکلیفی مطالبات واردکنندگان کالاهای اساسی می‌گوید: «آیا صحیح است حق و حقوق تجار که ۱۹ماه است بر گردن دولت قرار دارد و دستگاه‌های متولی بر اصالت و ضرورت پرداخت آن اتفاق نظر دارند، همچنان پرداخت نشده و بلاتکلیف است؟» محمدرضا کلامی، دبیر اتحادیه نهاده‌های دام و طیور، معتقد است بلوکه ماندن حدود ۴‌میلیارد یورو از سرمایه در گردش تامین‌کنندگان، در شرایط جنگ، تحریم و محاصره، ظرفیت تامین کالاهای اساسی را با مخاطره جدی مواجه می‌کند. وی با اشاره به اینکه بخش عمده کالاهای اساسی کشور در سه سال گذشته توسط بخش خصوصی و به قیمت‌های ارزی به مراتب پایین‌تر از شرکت‌های دولتی تامین شده است، می‌افزاید: با این وجود اطلاق واژه رانت‌خوار و ایراد تهمت‌های ناروا به جای قدردانی، شایسته این بخش نیست.

ارزش معاملات تجارت الکترونیک ایران در سال۱۴۰۴ به بیش از ۸۲۰۰همت رسیده و گزارش‌ها افزایشی ۴۹درصدی نسبت به سال پیش از آن را روایت می‌کنند. در همین دوره، تعداد تراکنش‌ها ۱۲درصد رشد کرد.

دنیای اقتصاد: با چشم‌برهم‌زدنی هفته‌ها و روزها از مهرماه گذشت. بازار لپ‌تاپ در هفته‌های ابتدایی مهر با افزایش قیمت در چند مدل اقتصادی و میان‌رده همراه بوده است. هرچند تغییرات هفته سوم و قیمت‌های روز نشان می‌دهد که این روند در همه محصولات یکسان نیست. آنچه می‌تواند روایت تکان‌دهنده‌ای از بازار به‌همراه داشته باشد بررسی تفاوت قیمت نمونه‌های مورد بررسی طی یک ‌سال است. قیمت برخی مدل‌های لپ‌تاپ در بازار ایران از مهر سال گذشته تا امروز به حدود سه برابر رسیده است.

دنیای اقتصاد: اوپن‌کد، عامل هوش مصنوعی متن‌بازی که به‌عنوان جایگزینی برای کلود کد و کرسر در میان توسعه‌دهندگان محبوبیت پیدا کرده است، روز شنبه اعلام کرد مهاجمان طی حمله‌ای در طول شب به یکی از سامانه‌های قدیمی این شرکت نفوذ کرده‌اند. این حمله ۱.۴درصد از کاربران پلتفرم آنلاین «اوپن‌کد کنسول» را تحت تاثیر قرار داده است؛ پلتفرمی که برخی کاربران کلیدهای رابط برنامه‌نویسی کاربردی (API) یا گذرواژه‌های دیجیتال خود برای دسترسی به خدمات هوش مصنوعی را در آن نگهداری می‌کنند. تلاش تیم اوپن‌کد برای مهار حمله، بار دیگر چالشی رو به گسترش را در حوزه امنیت سایبری برجسته کرد: شرکت‌هایی که به دسترسی تاییدشده و کنترل‌شده به مدل‌های هوش مصنوعی با محدودیت‌های ایمنی کمتر دسترسی ندارند، در مقابله با حملات سایبری گسترده و مبتنی بر هوش مصنوعی با دشواری روبه‌رو هستند.

«خب... از خودت بگو.» این سوالی است که تقریبا در شروع هر مصاحبه‌ کاری مطرح می‌شود و بیشتر افراد بدترین پاسخ را به آن می‌دهند. افراد معمولا سراغ رزومه‌شان می‌روند: شغل‌هایی که داشتند، تاریخ‌ها، تحصیلات و جمله‌ای درباره اینکه «نتیجه‌گرا»، «اهل همکاری» یا «متفکری راهبردی» هستند. مصاحبه‌کننده همان لحظه آن رزومه را جلوی خودش دارد. تکرار کردن محتویات آن، چیزی به او نمی‌گوید که از قبل نمی‌دانسته است. مشکل اصلی بیشتر معرفی‌های شغلی، همین است. افراد با آنها مثل یک اجرا برخورد می‌کنند: متنی که باید آن را از بر کنند و ارائه دهند و یا کاری که باید انجام شود تا بعد از آن گفت‌وگوی واقعی شروع شود. اما معرفی شغلی اجرا نیست. معرفی شغلی تصمیمی است که پیش از باز کردن دهانت می‌گیری؛ تصمیمی درباره اینکه واقعا می‌خواهی طرف مقابل چه چیزی را درباره تو درک کند.

به‌رغم انتشار گزارش‌هایی که از بالاتر بودن تورم آمریکا از سطح انتظار حکایت دارند، مقامات فدرال رزرو به‌تازگی نشان داده‌اند که ترجیح می‌دهند مسیر افزایش نرخ بهره را آهسته‌تر و سنجیده‌تر طی کنند.

مدیرعامل کنسرسیوم توسعه ریلی افغانستان گفت: مقدمات حرکت نخستین قطار تجاری و ترانزیتی افغانستان - ایران - ترکیه فراهم شده است.

بنابر اعلام منابع یمنی، عربستان سعودی به مناطق مختلف در صعده واقع در شمال یمن حمله کرد.

دنیای اقتصاد: کارن الیوت هاوس روزنامه نگار آمریکایی برنده جایزه پولیتزر و خبرنگار سرشناس سابق وال استریت ژورنال در مقاله‌ای نوشت که عربستان سعودی در سایه تداوم حملات یمن به زیرساخت‌ها و تاسیسات نفتی این کشور، با مرحله‌ای بسیار پیچیده روبه‌رو شده است و هیچ گزینه خوبی پیش رو ندارد.

تریتا پارسی نوشت: بر اساس ارزیابی من، احتمال وقوع دور سوم جنگ علیه ایران به ۹۰ درصد رسیده است.

طبق گزارش «دورنمای بازارها»، میانگین بازدهی بورس در دوره‌های رشد شدید دلار ۱۰.۴ درصد و در دوره افت شدید آن حدود یک درصد بوده است. با این حال، رشد دلار لزوماً به سود همه شرکت‌ها نیست و هزینه‌های تولید، نرخ بهره و ریسک‌های سیاسی نیز بر سودآوری اثر می‌گذارند.

زلزله ای به بزرگی ۳.۶ ریشتر منطقه انابد در استان خراسان رضوی را لرزاند.

ادعای برخی رسانه‌ها درباره «رد درخواست دیدار عاصم منیر فرمانده کل ارتش پاکستان از طرف محسن رضایی دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران» صحت ندارد.

یک منبع ارشد امنیتی گفت: اصلا مشخص نیست که در هیات حاکمه آمریکا، تصمیم‌گیری مؤثر و نهایی بر عهده چه کسی است.

دنیای اقتصاد؛ خیلی‌ها می‌گویند «من با سیاست کاری ندارم» اما ظاهرا «سیاست با شما کار دارد»!

وزیر امور خارجه پاکستان گفت که میانجیگری اسلام‌آباد در مذاکرات تهران-واشنگتن ادامه دارد.

دنیای اقتصاد: معاون وزیر صمت گفت: اولویت‌بندی و اقدامات لازم برای اعطای تسهیلات ۴۰۰همتی به واحدهای آسیب‌دیده انجام شده است و برای پرداخت در انتظار تایید نهایی بانک مرکزی هستیم.

دنیای اقتصاد: محمدصادق مفتح، جانشین وزیر صنعت، معدن و تجارت در امور بازرگانی، در گردهمایی کارکنان مرکز توسعه تجارت الکترونیک، با اشاره به سابقه دو دهه‌ای شکل‌گیری ساختار تجارت الکترونیک کشور، اینماد را معادل «پروانه کسب» در فضای الکترونیک خواند و تاکید کرد: تجارت الکترونیک موثرترین ابزار برای بی‌اثر کردن تحریم‌ها و نزدیک‌شدن به لبه دانش جهانی است.

دنیای اقتصاد: طبق ابلاغیه سازمان امور مالیاتی، مهلت ایفای تعهدات ارزی حاصل از صادرات سال۱۴۰۴ تا ۳۰آذر۱۴۰۵ تمدید شده است.

رئیس جمهور آمریکا گفت: نباید بگذاریم ایران به سلاح هسته ای دست یابد.

دونالد ترامپ گفت: ما می‌توانیم همین فردا در جنگ پیروز شویم.