تغییر آرایش تجارت نفت در خلیج فارس
دنیای اقتصاد: انتقال نفت از تنگه هرمز روزبهروز بیشتر به شناورهای کوچکتر وابسته میشود.
به گزارش گروه آنلاین روزنامه دنیای اقتصاد-کسری غفوری؛ انتقال نفت از تنگه هرمز روزبهروز بیشتر به شناورهای کوچکتر وابسته میشود. این تغییر رویه به حفظ ثبات صادرات کمک کرده است، زیرا حملات اخیر به ابرنفتکشها، دسترسی به این شناورهای کلیدی بازار انرژی را محدود کرده است.
دادههای موسسه ورتکسا نشان میدهد حجم محمولههای نفتی که با کشتیهای کلاس «سوئزماکس» و «آفراماکس» از این آبراه میگذرند، در دو ماه گذشته افزایش یافته است. این رقم در ماه گذشته میلادی یعنی اکتبر با عبور از مرز دو میلیون بشکه در روز، رکورد تازهای در دوران جنگ ثبت کرد. این افزایش کمک کرد مجموع صادرات روزانه نفت به ۱۱ میلیون و ۴۰۰ هزار بشکه برسد که از زمان آغاز درگیریها بیسابقه است.
به نوشته بلومبرگ، تجارت پرسود اما پرخطر انتقال نفت خام از خلیج فارس در میانه جنگ آمریکا علیه ایران، پیشتر عمدتا بر دوش ابرنفتکشهایی با ظرفیت حداکثر دو میلیون بشکه استوار بود. طبق گزارش شرکت کارگزاری کشتیرانی «بیاراس»، این ابرنفتکشها ۷۲ درصد کل شناورهای عبوری از تنگه هرمز را تشکیل میدهند، اما حملات به این نفتکشها باعث خروج بخشی از این ناوگان از چرخه عملیات شده است.
فعالان بازار و کارگزاران کشتیرانی میگویند روی آوردن به کشتیهای سوئزماکس و آفراماکس نقش مهمی در پایداری صادرات نفت خلیج فارس داشته است. این شناورها با ظرفیتی کمتر از نصف یک ابرنفتکش، در این مدت بیشتر برای انتقال محمولههای نفتی عراق، کویت و قطر به کار رفتهاند. این نفتکشها پس از عبور از تنگه هرمز، محموله خود را به کشتیهای دیگر منتقل میکنند یا مستقیما راهی بنادر مقصد، بهویژه در هند میشوند.
دادههای ردیابی خطوط کشتیرانی نشان میدهد نفتکش «لوسیا اِی» یکی از نخستین شناورهای کلاس سوئزماکس است که به این چرخه پیوسته است. این کشتی از ماه ژوئن تاکنون دستکم چهار محموله نفتی را از عراق بارگیری کرده و به کشتیهای منتظر در دریای عمان یا به بندر عینالسخنه مصر در حاشیه دریای سرخ تحویل داده است. لوسیا اِی اوایل ماه جاری میلادی نیز پنجمین محموله عراقی خود را بارگیری کرد.
اطلاعات ردیابی نشان میدهد یک نفتکش سوئزماکس دیگر به نام «تور» نیز هفته گذشته سومین محموله نفتی خود را از عراق دریافت کرده است. این شناور پیشتر در مسیر انتقال نفت خام از بنادر غربی روسیه به هند فعالیت میکرد. این انتقال تنها در صورتی مجاز است که قیمت محمولههای نفتی از سقف تعیینشده توسط کشورهای گروه هفت فراتر نرود.
استفاده از کشتیهای کوچکتر یک مزیت اقتصادی مهم نیز دارد و آن کاهش چشمگیر هزینههای حملونقل است. هرچند این شناورها نفت کمتری جابهجا میکنند، اما از زمان آغاز جنگ، کرایه ابرنفتکشها با شتابی بسیار بیشتر از سایر کشتیها بالا رفته است. ارزیابی کارگزاران کشتیرانی نشان میدهد کرایه یک نفتکش سوئزماکس در مسیر خلیج فارس به چین، بین یکسوم تا کمی کمتر از نصف نرخ کرایه یک ابرنفتکش در همین مسیر است.


