همزمان با تشدید نبردها در یمن، آیا پیمان مکه فعال میشود؟
بازگشت نبرد به حاصل جمع صفر در صنعا
تحلیلگران بر این باورند که هدف دولت یمن پس از سالها جنگ داخلی و پراکندگی در رهبری، بازپسگیری تمام خاک کشور است. دولت یمن که توانسته مناطق غیرحوثی در جنوب را از دست «شورای انتقالی جنوب» (گروه تجزیهطلب تحت حمایت امارات) پس بگیرد، اکنون تمرکز خود را معطوف به حوثیها کرده است. «محجوب زویری»، استاد سیاست خاورمیانه در دانشگاه قطر، میگوید: «دولت یمن توانسته کنترل بیشتری بهدست آورد... تنها بازیگر در حال حاضر حوثیها در صنعا هستند.» با این حال، الباشا تاکید میکند که حوثیها همچنان یک «نیروی نظامی سرسخت» به شمار میروند: «حوثیها به جای عقبنشینی ساده، با تمام توان خواهند جنگید.» به گفته این تحلیلگر، اگر این گروه تحت فشار قرار گیرد، ممکن است به پایگاههای سنتی خود در ارتفاعات عشایری شمال در حوالی صعده، حجه، صنعا و استانهای مجاور عقبنشینی کند. در بحبوحه جنگ جاری آمریکا علیه ایران، دولت یمن (تحت حمایت عربستان) فرصت را مناسب دیده تا با حوثیها وارد نبرد شود. زویری گفت: «دولت یمن چراغ سبزی برای پایان دادن به وضعیت موجود دریافت کرده است.» از سوی دیگر، «خالد باطرفی»، تحلیلگر سیاسی سعودی میگوید: «تقابل آمریکا، اسرائیل و ایران، ارزش استراتژیک یمن را تغییر داده است. حوثیها دیگر صرفا در چارچوب جنگ داخلی یمن عمل نمیکنند؛ آنها نشان دادهاند که توانایی و تمایل وصل کردن میدان نبرد یمن به امنیت دریای سرخ، کشتیرانی بینالمللی و زیرساختهای انرژی منطقه را دارند.»
الباشا معتقد است که حتی اگر تقابل بزرگتر با ایران حلوفصل یا فروکش کند، «الزاما به معنای پایان مناقشه عربستان و حوثیها نیست. یمن جنگ حلنشده، پویاییهای سرزمینی و مطالبات سیاسی خاص خود را دارد.» الباشا میگوید حوثیها میتوانند از طریق حملات هماهنگ موشکی و پهپادی دوربرد، هزینههای سنگینی را بر عربستان تحمیل کنند، حتی اگر در روی زمین تحت فشار شدید باشند. باطرفی نیز اشاره کرد با وجود اینکه اولویت عربستان جلوگیری از بازگشت به یک جنگ تمامنشدنی در یمن بوده است، «حملات به تاسیسات غیرنظامی و انرژی عربستان ناگزیر محاسبات را تغییر میدهد». چنین است که «خواجه آصف»، وزیر دفاع پاکستان، هشدار داد که در صورت گسترش درگیریهای یمن و تسری آن به داخل خاک عربستان، «پیمان دفاعی سهجانبه مکه» میان پاکستان، عربستان سعودی و ترکیه میتواند عملیاتی شود. به گزارش پایگاه اینترنتی «داون»، خواجه آصف تصریح کرد: «در صورت سرایت حوادث یمن به عربستان، بدون شک این پیمان فعال و عملیاتی خواهد شد؛ در این باره نباید هیچ تردیدی داشت. ما به مفاد و شرایط این پیمان متعهد هستیم و در صورت نیاز به آن عمل خواهیم کرد.»