کمین هشت هزار کیلومتری چین برای هواپیماهای آمریکایی

گروه آنلاین روزنامه دنیای اقتصاد- کسری غفوری؛ ارتش چین پرتابه‌های مافوق صوت جدیدی توسعه داده است که قابلیت شلیک تسلیحات هوا به هوا را دارند. این پیشرفت فناوری با هدف تهدید اهداف استراتژیکی مانند هواپیماهای فرماندهی و کنترل از فاصله هزاران کیلومتری صورت گرفته است.

بلومبرگ به نقل از یک منبع آگاه نوشت که این دستاورد بخشی از استراتژی کلان پکن برای استفاده همه‌جانبه از زرادخانه موشکی‌اش در تمام ماموریت‌های نظامی است. چین با در اختیار داشتن بیش از ۳۱۵۰ موشک بالستیک، بزرگ‌ترین زرادخانه جهان را در این حوزه دارد. در نقطه مقابل، ایالات متحده پس از شش ماه جنگ علیه ایران، اکنون با چالش کمبود جدی ذخایر موشک‌های پدافند هوایی و تسلیحات تهاجمی دوربرد مواجه است.

این منبع آگاه که به دلیل حساسیت موضوع نخواست نامش فاش شود، افزود پکن قابلیت‌های هوا به هوا را به برخی از موشک‌های کروز مافوق صوت خود اضافه کرده و توانمندی‌های ضدکشتی را نیز در چندین نوع موشک ادغام کرده است.

چنین تسلیحاتی در صورت بروز درگیری میان واشنگتن و پکن، تهدیدی حیاتی برای عملیات هوایی آمریکا خواهند بود. هواپیماهای پشتیبانی مانند سوخت‌رسان‌ها، آواکس‌ها و حتی پست‌های فرماندهی پرنده نظیر ای-۴بی نایت‌واچ اساسا برای پرواز در فواصل امن و دور از میدان نبرد طراحی شده‌اند و اکنون مستقیما در تیررس قرار می‌گیرند.

پرتابه مافوق صوتی که از موشک دی‌اف-۱۷ شلیک می‌شود، بردی در حدود ۲۴۰۰ کیلومتر دارد که تقریبا معادل فاصله چین تا پایگاه نظامی حیاتی آمریکا در جزیره گوام است. موشک دی‌اف-۲۷ نیز با حداکثر برد حدود ۸۰۰۰ کیلومتر، به‌راحتی هاوایی را در شعاع عملیاتی خود قرار می‌دهد.

کلاهک‌های مافوق صوت گلایدکننده می‌توانند در مسیر حرکت به سمت هدف در جو زمین مانور دهند. این ویژگی نه تنها برد آن‌ها را افزایش می‌دهد، بلکه رهگیری‌شان را به شدت برای پدافند دشمن دشوار می‌سازد. در حال حاضر هیچ کشور دیگری در جهان سلاحی با ترکیب پرتابه‌های گلایدکننده و موشک‌های هوا به هوا در اختیار ندارد.

موسسه مطالعات هوافضای چین وابسته به نیروی هوایی آمریکا در گزارش امسال خود بدون اشاره به جزئیات فنی تاکید کرد که برنامه‌های نوسازی موشکی چین به طور فزاینده‌ای بر توانایی وارد کردن آسیب‌های هماهنگ و سیستمی به ساختار عملیاتی دشمن تمرکز دارد.

با این حال، به کارگیری موشک بالستیک برای انهدام یک هواپیما در فواصل بسیار دور، اقدامی پرهزینه، پیچیده و پرخطر است. زمان پرواز موشک‌های بالستیک در حداکثر برد معمولا ۲۰ دقیقه یا بیشتر طول می‌کشد و این یعنی اطلاعات هدف‌یابی باید فوق‌العاده دقیق و به‌روز باشد. این زنجیره طولانی از انتقال داده‌های حسگرهای دوردست به موشک، امکان اخلال و نفوذ در عملیات را به میزان قابل‌توجهی بالا می‌برد.

از سوی دیگر، پرتاب موشک بالستیک در رادارها ممکن است با حمله هسته‌ای اشتباه گرفته شود. این خطای تشخیص، به ویژه در میانه یک جنگ تمام‌عیار، می‌تواند به طور ناخواسته به یک واکنش هسته‌ای فاجعه‌بار منجر شود و استفاده از این سلاح‌ها را با محدودیت روبه‌رو کند.

بر اساس گزارش ماه مه بلومبرگ که برای نخستین بار وضعیت مالی این بخش را تحلیل کرد، چین سال گذشته تولید موشک‌های خود را به بالاترین سطح از زمان روی کار آمدن شی جین‌پینگ در سال ۲۰۱۳ رساند. موشک هوا به هوای دوربرد پی‌ال-۱۵ چین نیز سال گذشته در جریان درگیری کوتاه مرزی میان هند و پاکستان عملیاتی شد و اسلام‌آباد اعلام کرد با استفاده از این تسلیحات توانسته چندین هواپیمای هندی را سرنگون کند.

تازه‌ترین برآوردهای پنتاگون نشان می‌دهد چین تا سال ۲۰۲۴ دست‌کم ۳۱۵۰ موشک بالستیک و ۳۰۰ موشک کروز زمین‌پرتاب در اختیار داشته است. این ارقام در مقایسه با سال ۲۰۱۵ یعنی زمانی که واشنگتن انتشار این آمارها را آغاز کرد، به ترتیب ۱۴۷ و ۵۰ درصد رشد نشان می‌دهند.

تسلیحات هوا‌به‌هوای دوربرد نقشی تعیین‌کننده در درگیری‌های آینده ایفا خواهند کرد. ایالات متحده موشک ای‌آی‌ام-۱۷۴بی را بر پایه موشک پدافند هوایی اس‌ام-۶ توسعه داده است. اگرچه برد دقیق این سلاح محرمانه باقی مانده، اما نسخه زمین‌پرتاب اس‌ام-۶ بردی معادل ۴۰۰ کیلومتر یا بیشتر دارد.

نیروی دریایی آمریکا نیز به‌تازگی از آزمایش موشک هوا‌به‌هوای ای‌آی‌ام-۴۲۴ مالیس ساخت زیرمجموعه شرکت ریتیون خبر داده که برد آن بیش از ۴۸۰ کیلومتر اعلام شده است. در سوی دیگر، موشک ای‌آی‌ام-۲۶۰ شرکت لاکهید مارتین که در مرحله تولید قرار دارد و هنوز وارد چرخه خدمت نشده، از برد بسیار بالایی برخوردار خواهد بود. در اروپا نیز موشک متئور با موتور رم‌جت به‌طور گسترده در خدمت ناوگان هوایی است و می‌تواند اهدافی را در فاصله بیش از ۱۶۰ کیلومتری منهدم کند.