مدیریت هیجانات در بازگشایی بورس
در چنین شرایطی، به نظر میرسد بازگشایی بازار با در نظر گرفتن برخی ملاحظات و محدودیتها میتواند به مدیریت هیجانات اولیه کمک کند؛ بهویژه آنکه بازار برای مدت نسبتا طولانی متوقف بوده است. منفی بودن بازار در روزهای ابتدایی نیز موضوعی قابل انتظار است و لزوما جای نگرانی ندارد. آنچه اهمیت دارد رفتار بازیگران بزرگ بازار است. اگر نهادهای حقوقی از ایجاد فشار فروش گسترده خودداری کنند و سرمایهگذاران حقیقی نیز از فروشهای هیجانی پرهیز داشته باشند، میتوان انتظار داشت که بازار سریعتر به تعادل برسد.
با وجود این، باید پذیرفت که ریسکهای ناشی از شرایط جنگی همچنان بهطور بالقوه وجود دارد و ممکن است نگرانیهایی در میان سرمایهگذاران ایجاد کند. با این حال، حتی پیش از آغاز جنگ نیز بسیاری از نمادهای بازار از منظر ارزندگی در سطوح مناسبی قرار داشتند و این موضوع تا حد زیادی همچنان برقرار است.
در این میان، نظارت موثر و مدیریت عرضهها میتواند به کاهش صفهای فروش و کنترل هیجانات بازار کمک کند. همچنین لازم است از دامن زدن به فضای هیجانی در فضای مجازی پرهیز شود. با توجه به وجود دامنه نوسان، امکان از دست رفتن ناگهانی سرمایه در یک روز وجود ندارد؛ بنابراین منطقی است سرمایهگذاران در روزهای ابتدایی با صبوری بیشتری عمل کرده و پس از مشاهده روند بازار با آرامش و تحلیل دقیقتر تصمیمگیری کنند.
در خصوص تسویه قراردادهای اختیار معاملهای که به سررسید رسیدهاند و تمدید نشدهاند نیز میتوان دو دیدگاه مطرح کرد. هرچند تمدید سررسید میتوانست بهعنوان یک گزینه مطرح باشد، اما با توجه به باقی بودن ریسکهای بالقوه ناشی از شرایط جنگی، چنین اقدامی ممکن بود صرفا عدمقطعیت را به آینده منتقل کند.
از سوی دیگر، با توجه به اینکه قرار بود اختیار فروشها بهصورت نقدی تسویه شوند اما این موضوع در عمل اجرا نشد، میتوان این تصمیم را رویکردی محتاطانه از سوی سازمان بورس دانست. در مدیریت ریسک، گاهی پذیرش یک ریسک محدود به کاهش ریسک بزرگتر منجر میشود. در شرایط فعلی نیز به نظر میرسد این تصمیم با هدف جلوگیری از تشدید هیجانات و بروز رفتارهای پنیک در بازار اتخاذ شده و میتواند از منطقیترین گزینههای موجود در این مقطع باشد.
* کارشناس بازار مشتقه