گزارش «دنیایاقتصاد» از قیمتهای ترکشخورده «نهادههای تولید مسکن»؛ شرکتهای ساختمانی محدودتر شدند
سورپرایز تورمی ساختوساز
عوامل رشد قیمت مصالحساختمانی پرمصرف طی ۲ ماه اخیر چیست؟
فعالان بخش آهن و فولاد، سیمان، گچ، آجر و لولهو پروفیل ضمن تاکید بر استمرار تولید در تمامی حوزهها، از افزایش شدید هزینه تولید در بازه سالانه و رشد قابلتوجه هزینه در ۲ ماه اخیر میگویند، اما تاکید دارند که عمده افزایش قیمت طی ۲ ماه اخیر مربوط به رشد قیمت در بازار آزاد و متاثر از انتظارت تورمی بوده و هنوز رشد هزینه تولید در قیمت عرضههای جدید اثرگذار نشده است.
قیمت مصالح ساختمانی در بازارهای رسمی نظیر بورس کالای ایران و بازار آزاد با رکوردشکنی قیمتی مواجه شده است؛ اگرچه رشد قیمتها شامل حال تقریبا تمامی محصولات میشود، اما میزان آن بسته به محصول متفاوت است. بهعنوان مثال «مس»، «محصولات پلیمری»، «ورق فولادی»، «تیرآهن» و «میلگرد» پیشتاز گرانی در بازار هستند و اگرچه بر قیمت سایر محصولات نظیر «سیمان»، «گچ» و «آجر» نیز افزوده شده، اما خبری از التهاب در این بخشها نیست.
در بررسی عرضههای صنعتی در بورس کالای ایران مفتول مسی با جهش قیمت ۱۵۷ درصدی در بازه سالانه پیشتاز رشد قیمت و پس از آن برخی شاخههای تیرآهن با ثبت رشد ۱۴۰ درصدی قرار دارند. این در حالی است که رشد بهای میلگرد فولادی در بورس کالای ایران در بازه سالانه در محدوده ۸۰ تا ۱۰۰ درصدی و افزایش قیمت سیمان در بازه ۱۰ تا ۵۰ درصدی در بازه سالانه در نوسان است. در عین حال اغلب قیمت محصولات ساختمانی تنها در ۲ ماه اخیر یعنی از ابتدای اسفند تا پایان فروردین از ۲۰ تا ۶۰ درصد گران شده که رقم قابلتوجهی به شمار میرود. صحبت با فعالان بازار نشان از عدم کاهش عرضه در اغلب محصولات به استثنای ورق فولادی، برخی شاخههای تیرآهن و محصولات پلیمری تاکید دارد؛ با این وجود واهمه از کاهش ارزش پول ملی و تب تبدیل نقدینگی به کالا باعث شده تا حتی برای محصولاتی نظیر میلگرد که بازار با اشباع آن مواجه هست نیز رقابت قیمتی میان متقاضیان انجام شود. البته با توجه به کاهش محسوس اجرای پروژههای ساختمانی در کشور به سبب عدم قطعیت در خصوص نتیجه آتشبس، اغلب خریدهای انجام شده برای آینده و با هدف در امان ماندن از تورم بالاتر است.
جهش بهای میلگرد با فاکتورهای روانی
محمد اعتباری فعال بازار آهن و فولاد در گفتوگو با «دنیای اقتصاد» در تشریح وضعیت بازار مقاطع فولادی ساختمانی از رشد 100 درصدی بهای تیرآهن، جهش 100درصدی قیمت ورقهای فولادی مصرفی در ساختمان و افزایش حدود 50 درصدی میلگرد فولادی در بازار آزاد نسبت به قیمت فروش این محصولات در بهمن سال گذشته خبر داد.
وی تاکید کرد: در بخش ورق و تیرآهن علاوه بر جهش قیمت، کاهش تولید و عرضه در بازار نیز ایجاد شده، اما در زمینه تولید و عرضه میلگرد اختلالی در بازار ایجاد نشده و این جهش یکباره قیمت عمدتا روانی و متاثر از گرانی در بازار سایر محصولات ساختمانی و افزایش یکباره تقاضا برای خرید رقم خورده است.
این فعال بازار اضافه کرد: مصرف داخلی فولادهای ساختمانی به دلیل جنگ و عدم قطعیت در خصوص زمان پایان جنگ تقریبا به صفر رسیده و همزمان به دلیل شرایط جنگی صادرات نیز تقریبا متوقف شده است. در این شرایط افزایش قیمت عمدتا متاثر از سیگنالهای روانی ناشی از تاثیرگذاری جنگ بر بازارهای موازی است. در عین حال واهمه از کاهش ارزش پول ملی و عدم امکان سرمایهگذاری در دیگر بازارهای سرمایه باعث شده تا بازار مقاطع طویل فولادی با ورود سرمایه مواجه شده و این موضوع در جهش قابل توجه بهای مقاطع طویل فولادی اثرگذار شده است.
گچ به روال قبل تولید میشود
ابوالفضل اقبالیون عضو هیاتمدیره انجمن صنفی کارفرمایی تولیدکنندگان گچ در گفتوگو با «دنیای اقتصاد» تاکید کرد: کمبودی در تولید گچ پس از جنگ اسفند ماه ایجاد نشده و واحدهای تولیدی به روال گذشته در حال تولید محصول هستند. البته در ماههای اخیر هزینه تولید این محصول به شکل قابلتوجهی افزایش یافته، اما این رشد هزینه هنوز در قیمتها منعکس نشده است. وی تاکید کرد هزینه تولید گچ در هفتههای منتهی به پایان سال 1404 و ابتدای 1405 به شکل قابلتوجهی افزایش یافته است.
آسیب به واحدهای پتروشیمی کشور در طول جنگ اسفند باعث شده تا کیسههای پلی پروپیلن حدود 70 درصد گران شود. البته این رشد قیمت مربوط به تولیدات قبلی پتروشیمیها بوده و حتی از رشد 100 درصدی قیمت در این بخش پس از اولین عرضه صحبت میشود. قطعات مصرفی و لوازم یدکی بیش از 100درصد گران شدهاند، همزمان بهای انرژی نیز در بهمن سال گذشته مجدد جهش داشت، نرخ حقوق و دستمزد نیز به روال هر سال در ابتدای سال از سوی دولت افزایش یافت. مواد افزودنی این صنعت که از طریق واردات تامین میشوند بیش از 100درصد گران شده، این در حالی است که ظرف سال قبل دو مرتبه هزینه رسمی حملونقل در کشور افزایش یافت. مجموع موارد ذکر شده نشان از آن دارد که هزینه تولید گچ در فروردین امسال نسبت به بهمن 1404 افزایشی حداقل 70 درصدی داشته است. البته هنوز این جهش هزینه تولیدی در قیمت محصول تولیدی کارخانهها منعکس نشده است.
اقبالیون تاکید کرد: التهابی در بازار در خصوص گچ وجود ندارد، البته به شکل معمول بازار آزاد پیش از گران شدن قیمت محصول از سوی واحدهای تولیدی، براساس روال بازار نسبت به رشد قیمت محصولات موجود اقدام میکند و طبیعتا قیمت گچ در بازار آزاد در هفتههای اخیر تا حدی افزایش یافته است. اما با توجه به استمرار تولید و عرضه و نبود تقاضای مصرفی به دلیل توقف پروژههای ساختمانی در کشور، این رشد قیمت محدود بوده و اصلا قابل قیاس با افزایش قیمت ایجاد شده در بازار مقاطع فولادی یا محصولات پلیمری نیست.
استمرار عرضه، ترمز التهاب را کشید
علیاکبر الوندیان دبیر انجمن صنفی کارفرمایان سیمان در گفتوگو با «دنیای اقتصاد» از حفظ و استمرار تولید سیمان در کشور پس از جنگ اسفند خبر داد و گفت: ذخیره مناسبی از سیمان در واحدهای تولیدی موجود است و همزمان تولید این محصول به قوت ادامه دارد به نحوی که اختلالی در تولید و عرضه سیمان در کشور وجود ندارد. علیرغم آسیب به دو واحد سیمانی در کشور در جنگ اسفند، حتی در خلال جنگ نیز واحدهای سیمانی نسبت به عرضه هفتگی این محصول در بورس کالای ایران اقدام کردند و معاملات این محصول به ثبت رسید. همین استمرار عرضه باعث شد تا التهاب چشمگیری در بازار سیمان کشور ایجاد نشود.
وی ادامه داد: صنعت سیمان مانند سایر صنایع مادر با افزایش هزینههای جاری تولید از جمله رشد بهای انرژی، نرخ دستمزد، تامین قطعات و تجهیزات و... مواجه بوده و مجموع این موارد بر هزینه تولید سیمان افزوده است. به عنوان نمونه در بهمن و اسفند امسال ابلاغیههایی در خصوص رشد هزینهبرق و گاز صادر شد، با این وجود همچنان تغییر معناداری در قیمت پایه عرضه سیمان نسبت به پیش از شروع جنگ رخ نداده است. هر افزایش قیمتی در این بخش بر مبنای حفظ پایداری تولید اجرایی خواهد شد.
الوندیان تاکید کرد: افزایش بهای سیمان در بازار آزاد در هفتههای اخیر قابل تایید است، اما این رشد قیمتها اصلا قابل قیاس با رشد قیمت در بازار فولاد نبوده و به شدت محدود رقم خورده است، در واقع تبعات روانی جنگ اسفند در بازار سیمان به مراتب اندک بود. در حال حاضر واحدهای سیمانی تنها با چالش گرانی کیسه سیمان به دلیل آسیب به واحدهای پتروشیمی مواجه هستند. از ابتدای امسال قیمت هر کیسه سیمان تقریبا دو برابر شده و البته هنوز عرضهای در زمینه پت نساجی در بورس کالای ایران انجام نشده، قیمت نهایی کیسههای پلیپروپیلن پس از اولین عرضه پت نساجی در بورس کالا قابل تخمین است. افزایش هزینه تولید بیشترین تاثیر را در رشد قیمت این محصول در بازار بر جای خواهد گذاشت. با توجه به عرضه مستمر سیمان در بورس کالا، رشد قیمت این محصول به شکل شفافی قابل استخراج از مراجع رسمی است.
رشد قیمت بهرغم جهش هزینه تولید
مهدی امینی فعال بازار آجر و گچ در گفتوگو با دنیای اقتصاد ضمن تاکید بر عدم التهاب در تامین انواع آجرهای ساختمانی در کشور و استمرار تولید این محصولات، بر افزایش قیمت به دلیل رشد هزینههای تولید تاکید کرد و گفت: بهای هر عدد سفال از 1200 تومان به 1600 تا 1700 تومان بسته به نوع سازنده رسیده است. در زمینه آجر زبره قیمت تقریبا دو برابر شده است. این رشد قیمت متاثر از افزایش هزینه تولید رقم خورده و با توجه به عدم فعالیت ساختمانی در کشور در هفتههای اخیر خبری از تقاضا نبوده و همین موضوع میتواند مانعی در مقابل انتقال رشد هزینههای تولید در قیمت نهایی این محصولات شود.
بازار پروفیل فولادی قابل کنترل است
عضو هیاتمدیره انجمن نوردکاران در گفتوگو با «دنیای اقتصاد» ضمن تایید جهش حدود 70 درصدی مواد اولیه مصرفی در این صنعت (ورق فولادی) در اولین عرضه بورس کالای ایران در سال جدید نسبت به آخرین عرضه در سال گذشته تاکید کرد: بخش عمده این جهش قیمتی متاثر از عدم مدیریت تقاضا و واهمه از گرانی رقم خورد و میتوان با مدیریت عرضه و تقاضا مانع از استمرار آن در آینده شد. اولین عرضه فروردین ورق با تاخیر انجام شد.
وی ادامه داد: افزایش منطقی قیمت مواد اولیه در بخش لوله و پروفیل و میزان رشد قیمت منطقی در محصولات نهایی این صنعت نسبت به اسفند سال گذشته (شروع جنگ اسفند) حدود 10 تا 15 درصد است که این رقم نیز نتیجه رشد هزینه کارگری و تورم عمومی است. اگرچه در پی حملات دشمن به کارخانههای مادر، احتمال کاهش تولید ورق فولادی تا چند ماه وجود دارد، اما شرکتها میتوانند با تکیه بر موجودی انبارها و ذخایر استراتژیک، نیاز چند ماه بازار را تامین کنند، بدون آنکه جهش قابلتوجهی در قیمتها ایجاد شود.
