تحلیل سود ۷۰۰ نماد بورسی

علی قاسمی و عباس بیات:   انتشار گزارش‌های ۶ماهه در سامانه کدال، به پایان رسید. بررسی‌ها از صورت‌های مالی ۷۰۰نماد بورسی در ۶ماه ابتدایی سال در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته، نشان می‌دهد که سود خالص شرکت‌ها با رشد ۲۵درصدی به ۷۳۰همت رسید. به رسم گذشته، صنایع بورسی در تابستان با محدودیت‌های انرژی مواجه بوده‌اند و امسال نیز صنایع با کاهش حاشیه سود همراه شدند.  نمادهای بورسی در مجموع سود خالص ۳۲۸همتی را طی دومین فصل سال به نمایش گذاشتند که نسبت به تابستان قبل، افزایش ۳۲درصدی را نشان می‌دهد. با وجود آن که صنایع انرژی‌بر نظیر فولاد و فلزات گرانبها، عملکردی ضعیف‌تر از انتظار داشتند، اما دیگر گروه‌ها به خوبی درخشیدند. بانکی‌ها، پالایشی‌ها، دارویی‌ها و زراعت موفق شدند تا ضمن ارائه کارنامه سبز به اهالی بورس، در چند روز اخیر میزبان خوبی برای پول‌های حقیقی باشند. 

با توجه به آن که اثر افزایش قیمت دلار در پاییز و زمستان در گزارش‌ها مشاهده خواهد شد انتظار می‌رود، دو فصل آینده ضمن بهبود حاشیه سود صنایع، فضای بهتری برای خودنمایی بورس فراهم شود. به عبارت بهتر کاهش فاصله دلار توافقی و آزاد برگ برنده بازار سهام در قسمت دوم سال خواهد بود.

 رکود در زنجیره فولاد

صنعت انرژی‌بر فولاد با عملکردی ضعیف‌تر از انتظارات ظاهر شد. سود خالص این صنعت درحالی طی ۶ماه ابتدایی سال به ۴۰همت رسید که در مقایسه با ۶ماه قبل، کاهش ۴۲درصدی را تجربه کرده است.  همچنین سود فولادی‌ها در تابستان نیز با کاهش ۴۴درصدی در مقایسه با تابستان قبل مواجه شده است. افت تولید به دلیل محدودیت‌های بیشتر انرژی در کنار رکورد قیمت‌های جهانی سبب شد تا افزایش قیمت دلار در مقایسه با سال قبل، به سود بیشتر این صنعت منجر نشود. هرچند عملکرد کلی صنعت ضعیف است، اما چند نماد خوب نیز در این گروه مشاهده می‌شود. 

فسازان، فرود، کاوه و فسبزوار به دلیل گزارش خوب و قیمت مناسب، می‌توانند در لیست تحلیلگران بنیادی قرار گیرند. هرچند هرمز نیز گزارش خوبی منتشر کرده، اما P/Eآینده‌نگر بیش از ۵واحد برای صنعتی با چنین عملکرد ضعیف و چشم‌انداز مبهم مناسب نیست. به‌خصوص آن که سقوط آزاد حاشیه سود فولادی‌ها از ۲۰ به ۱۰درصد در تیررس بورسی‌ها قرار دارد.

از بین نمادهای فلزات گران‌بها نیز گزارش‌های خوبی استخراج نمی‌شود. این گروه که شامل تولیدکنندگان مس، آلومینیوم و روی است، در مجموع طی شش ماه ابتدایی سال سود ۴۴همتی ساختند که تنها ۱۴درصد نسبت به ۶ماه دوم بهبود یافته است. قطعی برق بر روی این صنایع به قدری تاثیر شدیدتری داشته که با وجود رکوردزنی‌های قیمت جهانی مس، کارنامه قابل قبولی از این صنعت ارائه نشده است. فنوال و فسوژ در این گروه می‌توانند در زمره نمادهای مورد نظر  تحلیلگران باشند. این در حالی است که سنگ آهنی‌ها عملکردی بهتر از فولادی‌ها را نشان دادند. مجموع این گروه سودی معادل ۳۰همت را ۶ماهه ساختند که در مقایسه با مدت مشابه سال قبل، رشد ۳۵درصدی را تجربه کرده است.  کمنگنز و کگل از گروه کانی‌های فلزی می‌توانند مورد توجه قرار گیرند.

   چراغ خاموش پتروشیمی‌ها

پتروشیمی‌ها نیز از ناترازی‌ها در امان نماندند و با قطعی گاز خوراک و افزایش نرخ آن نسبت به سال قبل، سودی برای آنها باقی نمانده است. این صنعت در ۶ماه، تنها ۵۴همت سود ساختند که در مقایسه با سال قبل، کاهش ۵درصدی را تجربه کرده‌اند. این در حالی است که حاشیه سود از ۱۶ به ۱۱درصد افت کرده است. 

گروه اوره به عنوان یکی از زیرمجموعه‌های صنعت پتروشیمی در ۶ماه به سود ۱۷همتی دست یافت که در مقایسه با سال قبل، تنها ۱۲درصد بهبود یافته است.  ضمن آن که سودآوری آنها از تابستان به تابستان قبل نیز ۶درصد افزایش یافته است. هرچند حاشیه سودها در این گروه از ثبات نسبی برخوردارند.  این در حالی است که گزارش سالانه شپدیس هنوز منتشر نشده است.  با این حال، خبرهایی از اصلاح نرخ خوراک پتروشیمی‌ها شنیده می‌شود که در صورت تحقق آن می‌توان روزهای بهتری را برای این صنعت متصور شد. علاوه بر آن، اثر افزایش قیمت دلار در نیمه دوم سال و صورت‌های مالی ۹ماهه بیش از گذشته نمایان خواهد شد.  شکام، شگویا، کلر و زاگرس از بین پتروشیمی‌ها بهتر ضمن قیمت مناسب عملکرد خوبی را ارائه دادند. از گروه دوده همان‌طور که انتظار می‌رفت گزارش‌های خوبی منتشر نشد، اما شصدف هم می‌تواند گزینه بورسی‌ها باشد.

 پالایشی‌ها در اوج

گروه پالایشی با دو محرک مهم به استقبال رکوردشکنی رفت. اولین محرک، بهبود سطح کرک اسپردها نسبت به تابستان قبل است. افزایش این شاخص می‌توانست منجر به بهبود حاشیه شرکت‌های پالایشی شود. به‌خصوص آن که پای محرک دوم یعنی قیمت ارز هم به میان آمد. نرخ دلار در مقایسه با سال قبل، که حدود ۴۵هزار تومان بوده و اکنون به سطح ۷۰هزار تومان رسیده، رشد قابل‌توجهی را به ثبت رسانده است. پالایشی‌ها در نیمه اول سال حدود ۱۱۰همت سود ساختند که در مقایسه با مدت مشابه سال قبل، رشد ۲۲۴درصدی را تجربه کردند. همچنین حاشیه سود در همین مدت از ۴درصد به ۱۰درصد افزایش یافته است.  با این حال، بررسی‌ها نشان می‌دهد که بازار از نسبت‌دادن p/e بالا به این صنعت امتناع می‌ورزد. به‌خصوص آن که p/e آینده‌نگر صنعت به بالای ۵واحد رسیده است. چرا که احتمالا تحلیلگران بر این عقیده هستند که رشد سودآوری پتروشیمی‌ها به دلیل رشد قیمت دلار ادامه خواهد یافت. اما نه به‌ اندازه‌ای که در این دو فصل افزایش یافته است. 

همچنین مشخص نیست آیا سطح کرک اسپردها بیش از این افزایش خواهد یافت یا خبر؟  با وجود آن که نمادهای پالایشی از کف شهریور امسال افزایش قیمت بالایی را در سهام خود تجربه کردند، اما انتخاب بهترین و ارزنده‌ترین نماد از این گروه برای سبدهای بنیادی می‌تواند سپر خوبی در برابر رکود احتمالی بازار سهام باشد.

 بانکی‌ها؛ برترین گروه ۱۴۰۴

بانکی‌ها در شش‌ماه نخست سال جاری بازدهی ۲۲.۶درصد نصیب سهامداران خود کردند که در مقایسه با نزول ۶درصدی شاخص کل بورس تهران عملکرد بسیار خوبی محسوب می‌شود. در سه‌ماه دوم سال جاری میزان سود خالص گروه بانکی بازار سرمایه به میزان ۱۰۱هزار‌میلیارد تومان به ثبت رسید که در مقایسه با تابستان سال گذشته ۲۱۹درصد جهش یافته است.  با این حال در بهار امسال بانکی‌های بورسی وضعیت خوبی نداشته‌اند و زیان شناسایی کرده‌اند. در تابستان حاشیه سود بانکی‌ها به‌میزان ۲۴درصد به ثبت رسید که در مقایسه با تابستان سال گذشته ۱۳درصد بهبود یافته است.  این در حالی است که حاشیه سود این گروه در بهار امسال منفی ۴درصد بوده است. بازگشت بانکی‌ها از زیان ۴درصدی به سود ۲۴درصدی در تابستان امسال یک کامبک فوق‌العاده برای بانکی‌ها محسوب می‌شود. تا پایان شهریور ماه امسال میزان سود خالص بانکی‌های بازار سرمایه به میزان ۹۰هزار‌میلیارد تومان سود شناسایی کردند که در مقایسه با شش ماه ابتدای سال گذشته جهش ۵۹۴درصد تجربه کرده است. 

بر این اساس حاشیه سود ۶ماهه این گروه ۱۳درصد به ثبت رسید که نسبت به شش ماه نخست ۱۴۰۳، ۱۰درصد بهبود یافته است. در اسکیل ۶‌ماهه امسال، بانک «دی» بهترین عملکرد را از منظر سودآوری به ثبت رسانده است. درحالی‌که این بانک طی شش ماه سال گذشته حاشیه سود منفی ۴۶۵درصدی به ثبت رسانده، طی شش ماه ابتدای امسال توانسته است به حاشیه سود ۱۱۸درصدی دست یابد. این بهبود چشم‌گیر سودآوری بانک دی موجب شده است تا این بانک طی سال جاری برترین بانک ایران از منظر سودآوری شود.

  درخشش یک خودروساز

در مقیاس ۶‌ماهه خودروسازان بازار سرمایه عملکردی مشابه با کلیت بازار از خود به ثبت رسانده‌اند. طی ۶ماه نخست امسال بازدهی خودرویی‌های بورس تهران به‌میزان منفی ۶.۵درصد به ثبت رسیده است. در سه‌ماه تابستان سال جاری زیان خالص خودروسازان بازار سرمایه به‌میزان ۹هزار و ۸۴۴میلیارد تومان به ثبت رسیده است. با این اوصاف میزان حاشیه سود این صنعت در سه‌ماه دوم سال جاری به‌میزان منفی ۶درصد به ثبت رسید که در مقایسه با تابستان ۱۴۰۳، ۵درصد بهبود یافته است. 

در مقیاس ۶‌ماهه، شرکت‌های تولیدکننده خودروی بازار سهام ۲۵هزار و ۳۶۵میلیارد تومان زیان در نیمه ابتدای سال جاری شناسایی کردند. حاشیه سود این صنعت در ۶‌ماه منتهی به شهریور ۱۴۰۴، به میزان منفی ۸درصد به ثبت رسید که نسبت به مدت مشابه سال قبل ۱درصد کاهش زیان داشته‌اند. در سال جاری بیشترین حاشیه سود مربوط به شرکت «خدیزل» است. این شرکت در نیمه نخست امسال برخلاف وضعیت زیان‌ده کلیت صنعت خودرو، حاشیه سود ۹درصد به ثبت رسانده است که در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته ۱درصد بهبود یافته است.

 نزول سود شرکت‌های مخابراتی

شرکت‌های حوزه ارتباطات بازار سرمایه در ۶‌ماه نخست امسال بازدهی منفی ۹درصدی را نصیب سهامداران خود کردند که در مقایسه با شاخص کل بورس تهران ۳درصد نزول بیشتر تجربه کرده‌اند.  در تابستان سال جاری سود خالص شرکت‌های حوزه ارتباطات بازار سهام به میزان ۱هزار و ۸۳۳میلیارد تومان به ثبت رسید که نسبت به سه‌ماه تابستان ۱۴۰۳ به میزان ۱۱درصد کاهش یافته است.  با این حال وضعیت سودآوری این صنعت در سه‌ماه تابستان امسال نسبت به سه‌ماه نخست ۱۴۰۴ بهبود یافته است و سود خالص شرکت‌های مخابراتی بورس تهران در تابستان امسال ۲درصد نسبت به بهار افزایش یافته است.  ارزیابی متغیرهای سودآوری گروه ارتباطات بورس تهران نشان می‌دهد که در بهار و تابستان امسال میزان حاشیه سود صنعت ارتباطات نسبت به دوره مشابه کاهش یافته است. در تابستان حاشیه سود این گروه به‌میزان ۷درصد به ثبت رسید که نسبت به تابستان سال قبل ۳درصد کاهش یافته است. 

هرچند که در سه‌ماه تابستان نزول سودآوری در گروه ارتباطات رقم خورده است، در بازه ۶‌ماهه میزان سود این گروه با افزایش ۵درصدی همراه شده و سود صنعت ارتباطات به ۳هزار و ۶۳۰میلیارد تومان افزایش یافته است.  حاشیه سود گروه ارتباطات بازار سهام طی نیمه نخست سال جاری به میزان ۷درصد به ثبت رسید که نسبت به ۶ماه مشابه سال گذشته ۱درصد کاهش یافته است. بالاترین میزان حاشیه سود در سال جاری مختص به شرکت «آسیاتک» است. این نماد در ۶ماه  ابتدای امسال موفق شد حاشیه سود ۲۲درصدی را شناسایی کند.

  جهش سودآوری در دارویی‌ها

هرچند که شاخص کل بورس تهران در نیمه اول سال جاری عملکرد مثبتی از خود نشان نداد و بازدهی منفی را برای سهامداران به ثبت رساند، شرکت‌های دارویی در این مدت با ثبت رشد ۳.۶درصد عملکرد خوبی از خود نشان دادند و از کلیت بازار به پیش افتادند.  سود خالص تابستان این صنعت به میزان ۷هزار و ۵۵۲میلیارد تومان به ثبت رسید که در مقایسه با تابستان سال گذشته بیش از ۱۳۰درصد افزایش یافته است. علاوه بر این سود تابستان این صنعت نسبت به بهار امسال نیز با رشد ۲۲درصدی همراه شده است.  بر این اساس حاشیه سود تولیدکنندگان داروی بازار سرمایه در تابستان امسال ۱۷درصد به ثبت رسید که نسبت به تابستان سال گذشته ۶درصد بهبود یافته است. 

در مقیاس ۶ماهه، سود خالص داروسازان بورسی به میزان ۱۳هزار و ۷۶۶میلیارد تومان به ثبت رسید که نسبت به شش ماه نخست ۱۴۰۳، ۱۰۱درصد افزایش یافته است. حاشیه سود ۶‌ماهه شرکت‌های داروساز بازار سهام به میزان ۱۶درصد به ثبت رسید که نسبت به شش ماه ابتدای سال گذشته ۵درصد افزایش یافته است.  از میان ۴۲ نماد فعال در صنعت داروی بازار سرمایه، شرکت «ریشمک» در سال جاری بهترین عملکرد را از خود به نمایش گذاشته است. این شرکت در ۶ماه نخست امسال حاشیه سود ۱۷۵درصد به ثبت رساند که در مقایسه با مدت مشابه سال قبل ۶۴درصد بهبود یافته است.

 عقبگرد تایرسازان

گروه تایرساز بورس تهران در ۶ماه نخست امسال بازدهی منفی ۸درصد را نصیب سهامداران خود کرد. این در حالی است که شاخص کل بورس تهران در همین مدت با نزول ۶.۳درصدی همراه شد. سود خالص تابستان تایرسازان بازار سهام به میزان ۸۰۵میلیارد تومان به ثبت رسید که نسبت به تابستان سال گذشته ۴۶درصد کاهش یافته است. علاوه بر این سود تابستان این صنعت نسبت به بهار نیز افت ۳۸درصدی داشته است. با این حساب حاشیه سود تایرسازان از ۱۵درصد در تابستان ۱۴۰۳، به ۶درصد طی تابستان امسال نزول یافت. در مقیاس ۶ماهه، مجموع سود گروه لاستیک‌ و پلاستیک بورسی، به میزان ۲هزار و ۹۸میلیارد تومان به ثبت رسید که در مقایسه با شش ماه ابتدای سال گذشته ۳۰درصد کاهش یافته است. همچنین حاشیه سود این صنعت در مقیاس ۶ماهه ۸درصد به ثبت رسید که نسبت به شش ماه نخست ۱۴۰۳، به میزان ۷درصد نزول تجربه کرد. از میان ۱۲ تولیدکننده بورسی صنعت تایر، «پدرخش» در ۶ماه امسال بیشترین میزان سودآوری را تجربه کرد. این شرکت طی شش ماه نخست سال جاری حاشیه سود ۲۰درصد شناسایی کرد که نسبت به شش ماه ابتدای سال گذشته ۳درصد بهبود یافته است.

  سبقت بازدهی شوینده‌ها

شرکت‌های تولیدکننده محصولات شوینده بازار سهام در سال جاری وضعیت بسیار خوبی را پشت سر گذاشتند. هرچند که این گروه همچنان در حصار قیمت‌گذاری دستوری هستند، اما صدور مجوزهای افزایش نرخ منجر به تغییر مثبت در صورت‌های مالی صنعت شوینده شد.  طی شش ماه نخست امسال بازدهی نمادهای شوینده بورس تهران به میزان ۱۷.۶درصد به ثبت رسید که در مقایسه با نزول ۶درصدی شاخص کل عملکرد بسیار خوبی برای شرکت‌های شوینده بازار محسوب می‌شود. در تابستان ۱۴۰۴، سود خالص این گروه به میزان ۲هزار و ۱۵۶میلیارد تومان به ثبت رسید که در مقایسه با تابستا ۱۴۰۳، ۴۲درصد بهبود یافته است. 

از طرفی مقایسه سود تابستان این صنعت با بهار امسال حکایت از رشد ۱۲۶درصدی سودآوری دارد. علی‌رغم افزایش سود ریالی، حاشیه سود گروه شوینده در تابستان کاهشی بوده است.  طی سه‌ماه دوم سال جاری حاشیه سود گروه شوینده بازار سهام به‌میزان ۱۴درصد به ثبت رسید که در مقایسه با تابستان سال قبل ۶درصد کاهش یافته است. طی شش ماه نخست امسال میزان سودآوری شرکت‌های تولیدکننده محصولات شوینده ۳هزار و ۱۱۱میلیارد تومان به ثبت رسید که نسبت به ۶ماه نخست ۱۴۰۲، بهبود ۳۵درصدی یافته است.  با این حال در این مقیاس نیز متغیرهای سودآوری گروه شوینده بورس تهران نزول یافته است. در بازه ۶ماهه، حاشیه سود گروه محصولات پاک‌کننده بورس تهران به میزان ۱۲درصد به ثبت رسید که در مقایسه با ۶ماه مشابه سال قبل ۴درصد نزول تجربه کرده است.  از میان ۹شرکت تولیدکننده محصولات شوینده بورس تهران، شرکت «کیمیاتک» در شش‌ماه امسال حاشیه سود ۲۴درصدی به ثبت رساند که نسبت به کلیت صنعت عملکرد بسیار خوبی محسوب می‌شود.

 ضعف سودآوری کاشی‌سازان

شرکت‌های تولیدکننده کاشی‌سرامیک بازار سرمایه در شش ماه نخست امسال نزول ۱۴.۶درصد تجربه کرد.  این در حالی است که شاخص کل بورس تهران در همین مدت افت ۶.۳درصد به ثبت رساند. سود خالص تابستان صنعت کاشی‌سرامیک در تابستان امسال به‌میزان ۴۲۶میلیارد تومان به ثبت رسید که در مقایسه با تابستان سال قبل ۶۴درصد بهبود یافته است.  علاوه بر این مقایسه سود تابستان این صنعت با بهار سال جاری حکایت از نزول ۱۱درصدی دارد. حاشیه سود تابستان کاشی‌سازان ۱۸درصد به ثبت رسید که در مقایسه با تابستان ۱۴۰۳، ۳درصد بهبود یافت. در بهار وضعیت سودآوری صنعت بهتر بوده است و حاشیه سود گروه کاشی‌سرامیک ۲۱درصد به ثبت رسیده است. در مقیاس ۶ماهه ۹۰۳میلیارد تومان سود خالص شرکت‌های کاشی‌ساز بازار سهام به ثبت رسید که نسبت به شش ماه نخست ۱۴۰۳، افزایش ۳۳درصد داشته است.  همچنین حاشیه سود این صنعت در نیمه نخست امسال ۱۹درصد به ثبت رسید که نسبت به شش ماه اول ۱۴۰۳، به‌میزان ۱درصد بهبود یافت. از میان ۱۴شرکت فعال در صنعت کاشی‌سرامیک بورس تهران، «کصدف» بهترین عملکرد را از منظر رشد سودآوری به ثبت رسانده است.  این گروه در بازه ۶ماهه ۳۹درصد حاشیه سود به ثبت رساند.