لزوم تحرک دلاری در متانولسازان
دنیایاقتصاد-علی قاسمی : صنعت متانول یکی از صنایعی است که به واسطه حساسیت بالای این صنعت به نرخ دلار، همواره مورد توجه اهالی بازار بوده است. چراکه به ازای هر واحد تغییر در قیمت دلار سود هر سهم، با تغییرات گستردهای همراه میشود. عمده حساسیت متانولسازها نیز مربوط به نماد «زاگرس» است؛ چراکه این نماد بر خلاف سایر نمادهای بورسی بخش قابل توجهی از درآمد آن صادراتی بوده و بهطور مستقیم از قیمت جهانی متانول و نرخ ارز تاثیر میپذیرد.

به نظر میرسد، با توجه به قیمت فعلی متانول در جهان و نرخ دلار مبادلهای که در محدوده ۴۰هزار تومان است، نمادهای این صنعت، ارزندگی لازم را ندارند و تا زمانی که قیمتهای نمادهای این صنعت اصلاح قابل توجهی را تجربه نکنند، ارزندگی قیمتی به این صنعت بازنمیگردد. نماد «زاگرس» بهعنوان بزرگترین نماد این صنعت به لحاظ ارزش بازار و یکی از بزرگترین متانولسازهای جهان بهدلیل گرانی شدید نرخ گاز خوراک کشور در سال۱۴۰۱، شرایط بسیار بدی را تجربه کرد؛ بهطوریکه در برخی از فصول سود هر سهم کاهش چشمگیری را تجربه کرده بود. اینکه آیا سال جدید میتواند زمانی مناسب برای سرمایهگذاری در سهام شرکتهای متانولساز باشد به یکی از دغدغههای اصلی سرمایهگذاران تبدیل شده است؛ چراکه از طرفی سرنوشت قیمت جهانی متانول چندان مشخص نیست و تقاضای کافی برای این محصول ایجاد نشده است و از سوی دیگر نرخ دلار است که برخی از تحلیلگران تارگتهای قیمتی بسیار بالایی را برای دلار نیما در سال جدید پیشنهاد میدهند و برخی از تحلیلگران نیز با احتیاط بیشتری نسبت به نرخ دلار حرف میزنند. درصورتیکه نرخ دلار از تابستان روند دوباره صعودی خود را آغاز کند، میانگین نرخها در سال۱۴۰۲ اعداد بالایی را به ثبت میرساند.
متانولیها در ۱۴۰۱ چه کردند؟
متانولسازها در سال گذشته بهدلیل افزایش بهای تمامشده ناشی از نرخ بالای گاز خوراک که برای آن سقف قیمتی ۵هزار تومان تعیین شده بود و ثبات نسبی نرخ دلار نسبت به سال۱۴۰۰ و افت شدید قیمت متانول، با کاهش حاشیه سود ناخالص همراه شدند. با این حال، آمارها نشان میدهد نماد «زاگرس» توانسته است تا حاشیه سود خود را اندکی افزایش دهد و بهتر از انتظارات عمل کند. با این حال، به نظر میرسد با توجه به افزایش قابل ملاحظه نرخ دلار در سال جدید و محتمل بودن افزایش بیشتر نرخ دلار و حساسیت بالای این صنعت به نرخ دلار حاشیه سود صنعت بهبود قابل توجهی را تجربه کند. بهطوریکه حاشیه سود ناخالص به سطح سال۹۷ تا ۹۸ بازگردد. البته این سناریو در حالی تحقق مییابد که قیمت گاز خوراک سقف جدیدی را به ثبت نرساند و دولت تصمیم به حمایت از این صنعت بگیرد. با این حال نرخ گاز خوراک در هابهای مختلف نشان میدهد که قیمت گاز خوراک صنایع پتروشیمی ایران در محدوده ۱۳سنت قرار دارد که با دلار ۲۸هزار و ۵۰۰تومان به محدوده ۳هزار و ۷۰۰تومان و با دلار ۳۸هزار تومان در محدوده ۵هزار تومان قرار دارد. اگر دولت عزم جدی برای ارزان قیمت شدن گاز خوراک این صنایع داشته باشد و نرخ تسعیر ارز این صنعت را نیز همان ۲۸هزار و ۵۰۰تومان اعلام کند، این صنعت با افت قابل ملاحظه سودآوری در سال جاری همراه خواهد شد.
نماد «زاگرس» موفق شده است تا با درامد حاصل از تسعیر نرخ ارز، در صدر رشد سودآوری این صنعت در سال مالی۱۴۰۱ قرار گیرد. با این حال، به نظر میرسد این شرکت در سال آینده با توجه به رشد نرخ ارز و ثبات نسبی نرخ گاز خوراک، بیشترین رشد سودآوری را در سال جاری تجربه کند. نماد «شفن» و «شخارک» پس از «زاگرس» به ترتیب بیشترین رشد سودآوری را در سال گذشته در کارنامه خود به ثبت رساندهاند. در سال جاری نیز، ترتیب رشد سودآوری مانند سال گذشته خواهد بود.
روند نزولی متانول ادامهدار است؟
نرخ متانول نیز بهطور متوسط در سال گذشته افت چشمگیری را تجربه کرده است؛ بهطوریکه نرخ متانول پتروشیمی زاگرس به محدوده ۲۰۰دلار سقوط کرده است. به نظر میرسد با توجه به کمبود تقاضا برای این محصول در صورتی که پایان روند افزایشی نرخ بهره در اقتصادهای بزرگ دنیا نزدیک باشد، نرخ جهانی متانول نیز افزایش نرخ بسیار خوبی را تجربه خواهد کرد. در حال حاضر این ماده با توجه به افت تقاضای فصلی در تابستان با کاهش قیمت فراوانی مواجه شده است. در حال حاضر نرخ متانول بسیار پایینتر از میانگین چند سال اخیر در حال معامله بوده و اگر شرایط بهبود یابد، میتواند به منطقه تعادلی ۳۰۰دلار بازگردد. بر همین اساس، عمده تحلیلگران برای پیشبینی سود این صنعت قیمت متانول را برای سال جدید حدود ۳۰۰دلار مفروض قرار دادهاند. بررسیها نشان میدهد در صورتی که نرخ متانول در محدوده فعلی یعنی در حوالی ۲۴۷دلار باقی بماند، سود «زاگرس» و «شخارک» بیش از ۷۰درصد افت خواهد کرد و قیمتهای فعلی نیز جذابیت کافی را برای خرید سهام نمادهای این صنعت ندارند. در صورتی که قیمت متانول به حوالی ۳۵۰دلار یعنی در محدودهای بالاتر از میانگین قیمتی فعلی برسد، رشد سودآوری پتروشیمی زاگرس بیش از ۲۰۰درصد و رشد سودآوری پتروشیمی فنآوران بیش از ۴۰درصد خواهد بود.
حساسیت بالای متانولسازها به قیمت دلار
سودآوری صنعت متانول کشور بهدلیل صادرات بالا به کشورهای مختلف، نوسانات بالایی را با نرخ دلار تجربه میکند. با این حال بررسیها نشان میدهد، نرخ دلار سامانه نیما بهطور میانگین در سال جاری میتواند حوالی ۴۵هزار تومان معامله شود. برخلاف تصور برخی از تحلیلگران پیشبینی نرخ دلار کاملا غلط است و نرخ اسکناس آمریکایی توسط دولت تعیین میشود. باوجوداین، سود هر سهم صنعت متانول با نرخهای مختلف دلار پیشبینی شده است. سود هر سهم صنعت متانول بر اساس مفروضات قیمت متانول حدود ۳۰۰دلار، قیمت گاز سوخت ۳هزار تومانی به ازای هر متر مکعب و نرخ گاز خوراک ۵هزار تومانی در نظر گرفته شده است. با این حال، پایینترین نسبت قیمت به سود در این صنعت، حدود ۴/ ۶ و مربوط به نماد «زاگرس» است که با وجود چشمانداز مثبت این نماد، قیمت هر سهم آن، ارزندگی لازم را برای ورود و سرمایهگذاری ندارد و در صورتی میتواند مناسب باشد که تحلیلگر دلار ۴۵هزار تومان را برای این سهم در نظر بگیرد. در مجموع دو نماد دیگر با قیمتهای فعلی تنها با دلار ۴۵هزار تومان ارزنده بوده و قابل خرید هستند.