وقت تغییر ریل در ترکیه؟
سعیدهسادات فهری : انتخابات ریاستجمهوری ترکیه روز یکشنبه ۲۴ اردیبهشتماه برابر با ۱۴ ماه مه برگزار میشود. در این انتخابات با کنارهگیری «محرم اینجه» از حزب «مملکت»، اکنون «رجب طیب اردوغان» از حزب عدالت و توسعه، «کمال کلیچداراوغلو» از حزب جمهوریخواه خلق و «سینان اوغان» از ائتلاف «آتا» با هم به رقابت خواهند پرداخت. البته از ابتدا رقابتها بین اردوغان و کلیچداراوغلو خیلی نزدیک و تنگاتنگ دنبال شده و با توجه به درگیر بودن منافع ایران و ترکیه در برخی مناطق و به طور کلی تنشها و رقابتهای دو کشور در مناطق پیرامونی، در چند هفته اخیر این پرسش نزد افکار عمومی در ایران مطرح است که اردوغان در قدرت بماند برای ایران بهتر است یا کلیچداراوغلو رئیسجمهور شود؟
در این پرونده از «باشگاه اقتصاددانان» تلاش شده است تا ضمن بررسی فرازوفرودهای روابط ایران و ترکیه در نزدیک به دودهه زمامداری رجب طیب اردوغان، به این مساله پرداخته شود که باقی ماندن وی در قدرت منافع ایران را تامین میکند یا پیروزی کمال کلیچداراوغلو. بهطور کلی با توجه به اینکه کلیچداراوغلو سیاستهای غربگرایانه دارد، با دو سناریو در صورت پیروزی وی مواجه هستیم؛ نخست، همراهی ترکیه با تحریمهای غرب علیه ایران و دوم، کاهش نقشآفرینی ترکیه در منطقه. اما اگر اردوغان در کاخ آکسارای باقی بماند و بخواهد سیاستهای پیشین خود را ادامه دهد، تنش تهران و آنکارا در منطقه ادامه پیدا میکند؛ اما در حوزه تحریمها و فشارهای غرب، ترکیه اردوغان در کنار ایران خواهد بود.
از آنجا که در جبهه مخالفان اردوغان طیف وسیعی از دیدگاهها وجود دارند، تصور اینکه بتوان به راحتی ترکیه را بدون دکترین نوعثمانیگری تصور کرد سخت است، با این حال میتوان ادعا کرد ترکیه در دور بعدی به دیدگاههای غربگرایانه خود بازخواهد گشت و از شرکای کنونی خود از جمله روسیه دور خواهد شد. ترکیه که در سالیان اخیر با مشکلات جدی در زمینه اقتصاد و سیاست روبهرو شده، در زمینه مهار تورم در دوره اردوغان بسیار ناتوان بوده، ضمن اینکه در پرونده جنگ سوریه موفقیتهای این کشور به شدت ناچیز بوده است. ترسیم آینده ترکیه بدون حضور در اردوغان درحالی از هماکنون به سرفصل محافل مطبوعاتی و اندیشکدهای بدل شده است که هنوز نمیتوان با قطعیت درباره شکست وی سخن گفت.